SEKSUELE STRAATINTIMIDATIE
Een onderzoek naar een mogelijke strafbaarstelling van seksuele
straatintimidatie met de huidige beperkingen van de vrijheid van meningsuiting
24 JUNI 2018
ERASMUS UNIVERSITEIT ROTTERDAM
Masterscriptie: Rechtsgeleerdheid, strafrecht
, I nhoudsopgave
Lijst van afkortingen ..................................................................................................................... 3
Hoofdstuk 1 Inleiding ................................................................................................................... 4
1.1 Aanleiding ..................................................................................................................................... 4
1.2 Probleemstelling & deelvragen .................................................................................................... 6
1.3 Begrenzing & Methoden............................................................................................................... 7
Hoofdstuk 2 Seksuele straatintimidatie ......................................................................................... 9
2.1 Inleiding......................................................................................................................................... 9
2.2. Seksuele straatintimidatie omschreven ..................................................................................... 9
2.2.1 Acties rondom seksuele straatintimidatie ............................................................................ 9
2.2.2 Wetsvoorstel seksuele (straat)intimidatie ......................................................................... 13
2.3 Het juridisch kader rondom seksuele straatintimidatie ............................................................ 15
2.3.1. Belediging............................................................................................................................ 16
2.3.2 Bedreiging ............................................................................................................................ 19
2.3.3. Schennis van de eerbaarheid ............................................................................................. 20
2.3.4 Aanranding........................................................................................................................... 22
2.3.5 Hinderlijk volgen .................................................................................................................. 23
2.4 Conclusie ..................................................................................................................................... 24
Hoofdstuk 3 De vrijheid van meningsuiting ................................................................................. 26
3.1 Inleiding....................................................................................................................................... 26
3.2. De vrijheid van meningsuiting & het EVRM ............................................................................. 26
3.3 Het Straatsburgse toetsingskader .............................................................................................. 30
3.3.1 Bij wet voorzien ................................................................................................................... 31
3.3.2 Doelcriteria .......................................................................................................................... 32
3.3.3 Noodzakelijk in een democratische samenleving .............................................................. 34
3.4 De vrijheid van meningsuiting & de Grondwet ......................................................................... 38
3.5 Verbindendheid APV’s ................................................................................................................ 40
3.5 Conclusie ..................................................................................................................................... 41
Hoofdstuk 4 Seksuele straatintimidatie in België ......................................................................... 43
4.1 Inleiding....................................................................................................................................... 43
4.2 Seksismeverbod België ............................................................................................................... 43
4.3 Kritiek op de seksismewet.......................................................................................................... 47
4.3.1 Overlappende wetgeving .................................................................................................... 47
4.3.2 Vrijheid van meningsuiting ................................................................................................. 48
1
, 4.3.3 Huidige stand van zaken ...................................................................................................... 51
4.4 Seksismeverbod toepassing in Nederland ................................................................................. 52
4.4.1 Overlap ................................................................................................................................. 52
4.4.2 Reikwijdte ............................................................................................................................ 53
4.4.3 Vrijheid van meningsuiting ................................................................................................. 54
4.4.4 Overtreding vs. misdrijf ....................................................................................................... 54
4.5 Conclusie ..................................................................................................................................... 56
Hoofdstuk 5 Afronding ............................................................................................................... 58
Samenvatting & Conclusie................................................................................................................ 58
Aanbevelingen .................................................................................................................................. 63
Literatuur ................................................................................................................................... 64
Jurisprudentie ............................................................................................................................ 74
2
, L ijst van afkortingen
AA Ars Aequi
APV Algemeen Plaatselijke Verordening
Arbowet Arbeidsomstandighedenwet
AWGB Algemene wet gelijke behandeling
CDA Christen-Democratisch Appèl
CEDAW Convention on the Elimination of all Forms of Discrimination against
Women (VN-Vrouwenverdrag)
CU Christen Unie
Diss. Dissertatie of academisch proefschrift
EHRM Europees Hof voor de Rechten van de Mens
EG Europese Gemeenschappen
EU Europese Unie
EVRM Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens
Gst. Gemeentestem
GW Grondwet
Hof Gerechtshof
HR Hoge Raad
Igvm Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen
JV3 Justitiële Verkenningen
LHBT Lesbisch, homoseksueel, biseksueel, transgender
MvT Memorie van toelichting
NJ Nederlandse jurisprudentie
NJB Nederlands Juristenblad
NJCM Nederlands Juristen Comité voor de Mensenrechten
NOvA Nederlandse Orde van Advocaten
PvdA Partij van de Arbeid
Rb. Rechtbank
Sr Wetboek van Strafrecht
Stb. Statenblad
TNO Nederlandse Organisatie voor toegepast-natuurwetenschappelijk
onderzoek
VN Verenigde Naties
VU Vrije Universiteit
W. Weekblad van het Regt
WLP Wolf Legal Publishers
WODC Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum
3
Een onderzoek naar een mogelijke strafbaarstelling van seksuele
straatintimidatie met de huidige beperkingen van de vrijheid van meningsuiting
24 JUNI 2018
ERASMUS UNIVERSITEIT ROTTERDAM
Masterscriptie: Rechtsgeleerdheid, strafrecht
, I nhoudsopgave
Lijst van afkortingen ..................................................................................................................... 3
Hoofdstuk 1 Inleiding ................................................................................................................... 4
1.1 Aanleiding ..................................................................................................................................... 4
1.2 Probleemstelling & deelvragen .................................................................................................... 6
1.3 Begrenzing & Methoden............................................................................................................... 7
Hoofdstuk 2 Seksuele straatintimidatie ......................................................................................... 9
2.1 Inleiding......................................................................................................................................... 9
2.2. Seksuele straatintimidatie omschreven ..................................................................................... 9
2.2.1 Acties rondom seksuele straatintimidatie ............................................................................ 9
2.2.2 Wetsvoorstel seksuele (straat)intimidatie ......................................................................... 13
2.3 Het juridisch kader rondom seksuele straatintimidatie ............................................................ 15
2.3.1. Belediging............................................................................................................................ 16
2.3.2 Bedreiging ............................................................................................................................ 19
2.3.3. Schennis van de eerbaarheid ............................................................................................. 20
2.3.4 Aanranding........................................................................................................................... 22
2.3.5 Hinderlijk volgen .................................................................................................................. 23
2.4 Conclusie ..................................................................................................................................... 24
Hoofdstuk 3 De vrijheid van meningsuiting ................................................................................. 26
3.1 Inleiding....................................................................................................................................... 26
3.2. De vrijheid van meningsuiting & het EVRM ............................................................................. 26
3.3 Het Straatsburgse toetsingskader .............................................................................................. 30
3.3.1 Bij wet voorzien ................................................................................................................... 31
3.3.2 Doelcriteria .......................................................................................................................... 32
3.3.3 Noodzakelijk in een democratische samenleving .............................................................. 34
3.4 De vrijheid van meningsuiting & de Grondwet ......................................................................... 38
3.5 Verbindendheid APV’s ................................................................................................................ 40
3.5 Conclusie ..................................................................................................................................... 41
Hoofdstuk 4 Seksuele straatintimidatie in België ......................................................................... 43
4.1 Inleiding....................................................................................................................................... 43
4.2 Seksismeverbod België ............................................................................................................... 43
4.3 Kritiek op de seksismewet.......................................................................................................... 47
4.3.1 Overlappende wetgeving .................................................................................................... 47
4.3.2 Vrijheid van meningsuiting ................................................................................................. 48
1
, 4.3.3 Huidige stand van zaken ...................................................................................................... 51
4.4 Seksismeverbod toepassing in Nederland ................................................................................. 52
4.4.1 Overlap ................................................................................................................................. 52
4.4.2 Reikwijdte ............................................................................................................................ 53
4.4.3 Vrijheid van meningsuiting ................................................................................................. 54
4.4.4 Overtreding vs. misdrijf ....................................................................................................... 54
4.5 Conclusie ..................................................................................................................................... 56
Hoofdstuk 5 Afronding ............................................................................................................... 58
Samenvatting & Conclusie................................................................................................................ 58
Aanbevelingen .................................................................................................................................. 63
Literatuur ................................................................................................................................... 64
Jurisprudentie ............................................................................................................................ 74
2
, L ijst van afkortingen
AA Ars Aequi
APV Algemeen Plaatselijke Verordening
Arbowet Arbeidsomstandighedenwet
AWGB Algemene wet gelijke behandeling
CDA Christen-Democratisch Appèl
CEDAW Convention on the Elimination of all Forms of Discrimination against
Women (VN-Vrouwenverdrag)
CU Christen Unie
Diss. Dissertatie of academisch proefschrift
EHRM Europees Hof voor de Rechten van de Mens
EG Europese Gemeenschappen
EU Europese Unie
EVRM Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens
Gst. Gemeentestem
GW Grondwet
Hof Gerechtshof
HR Hoge Raad
Igvm Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen
JV3 Justitiële Verkenningen
LHBT Lesbisch, homoseksueel, biseksueel, transgender
MvT Memorie van toelichting
NJ Nederlandse jurisprudentie
NJB Nederlands Juristenblad
NJCM Nederlands Juristen Comité voor de Mensenrechten
NOvA Nederlandse Orde van Advocaten
PvdA Partij van de Arbeid
Rb. Rechtbank
Sr Wetboek van Strafrecht
Stb. Statenblad
TNO Nederlandse Organisatie voor toegepast-natuurwetenschappelijk
onderzoek
VN Verenigde Naties
VU Vrije Universiteit
W. Weekblad van het Regt
WLP Wolf Legal Publishers
WODC Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum
3
