K OM
Part 1: introdu ction to scientifi c reaso ning
Psychology is a way of thinking ✓
Psychologen zijn zowel producent als consument van onderzoek informatie.
Producent : zelf onderzoek doen
Consument : onderzoek lezen, evalueren en interpreteren
Evidence-based behandelingen = therapieën die ondersteund worden door onderzoek.
Psychologische wetenschappers…
- treden op als empiristen in hun onderzoek.
- testen theorieën door middel van onderzoek en herzien hun theorieën op basis van de
resulterende gegevens.
- volgen de normen in de wetenschappelijke gemeenschap die prioriteit geven aan objectiviteit
en eerlijkheid.
- hanteren een empirische benadering voor zowel toegepast onderzoek als fundamenteel
onderzoek.
- maken hun werk openbaar.
Empirisme omvat het gebruik van bewijsmateriaal afkomstig van de zintuigen of van instrumenten
die de zintuigen ondersteunen als basis voor conclusies.
,Theorie = een reeks uitspraken – zo eenvoudig mogelijk – die algemene principes beschrijven over
hoe variabelen zich tot elkaar verhouden; een geheel van denkbeelden, hypothesen en verklaringen
die in onderlinge samenhang worden beschreven. In de wetenschap is een theorie een getoetst model
ter verklaring van waarnemingen van de werkelijkheid.
Hypothese = de specifieke uitkomst die de onderzoeker in een onderzoek zal waarnemen als de
theorie klopt. Idealiter wordt de hypothese vooraf geregistreerd (preregistered): de onderzoeker
maakt publiekelijk bekend wat de verwachte uitkomst van het onderzoek zal zijn.
Gegevens (data) = een reeks observaties
Onthoud: in plaats van te zeggen ‘bewijzen’, zeggen wetenschappers dat de gegevens van een
onderzoek een theorie ondersteunen of consistent zijn.
Kenmerken van wetenschappelijk onderzoek
1. Empirisch = gebaseerd op systematische waarnemingen
2. Controleerbaar = peer review, het wordt bekeken door andere onderzoekers
3. Probabilistisch = gebaseerd op kansen. Nooit helemaal 100% zeker of iets waar of onwaar is
Kenmerken van een goede wetenschappelijke theorie
- Ondersteund door data (uit wetenschappelijk onderzoek)
- Falsifieerbaar = een theorie moet weerlegd kunnen worden aan de hand van verzamelde
gegevens
- Spaarzaam (parsimonious) = als een eenvoudige theorie volstaat, is het niet nodig om deze
complexer te maken
Replicatie = het onderzoek wordt opnieuw uitgevoerd om te testen of het resultaat consistent is.
Gewicht van het bewijsmateriaal = de verzameling onderzoeken, inclusief replicaties van dezelfde
theorie.
Merton’s scientific norms
Universalisme Wetenschappelijke claims worden beoordeeld
op basis van hun merites, onafhankelijk van de
referenties of reputatie van de onderzoeker.
Communality/ gemeenschappelijkheid Wetenschappelijke kennis wordt gecreëerd door
een gemeenschap en de bevindingen ervan
behoren toe aan de gemeenschap.
Wetenschappers moeten de resultaten van hun
werk vrijelijk delen.
Disinterestedness/ belangeloosheid Wetenschappers streven ernaar de waarheid te
ontdekken, wat deze ook is; de overtuigingen,
het inkomen of het prestige van een
wetenschapper mogen hun interpretatie of
rapportage van resultaten niet beïnvloeden.
Organized skepticism/ georganiseerd Wetenschappers trekken alles in twijfel,
skeptisme inclusief hun eigen theorieën, algemeen
aanvaarde ideeën en ‘oude wijsheid’.
,Wetenschap moet zelf corrigerend (self-correcting) zijn; dat wil zeggen, het ontdekt zijn eigen
verkeerde theorieën en corrigeert deze.
Drie soorten onderzoek:
1. Toegepast onderzoek (applied research) wordt gedaan met een praktisch probleem in
gedachten en de onderzoekers voeren hun werk uit in een lokale, reële context.
2. Het doel van fundamenteel onderzoek (basic research) is het vergroten van de algemene
kennis.
3. Translationeel onderzoek is het gebruik van lessen uit fundamenteel onderzoek om
toepassingen te ontwikkelen en te testen.
Wetenschappelijk tijdschrift (scientific journal) = periodieke publicatie die dient als platform voor
onderzoekers om hun werk te delen met de wetenschappelijke gemeenschap.
Journalistiek = een tweedehands verslag, geschreven door journalisten of leken.
Sources of information ✓
Manieren om tot een conclusie te komen:
- Persoonlijke ervaring
- Intuïtie
- Autoriteiten
- Wetenschap
Vergelijkingsgroep = de groep die ter vergelijking wordt gebruikt.
Een vergelijkingsgroep stelt ons in staat te vergelijken wat er zou gebeuren, zowel met als zonder
datgene waarin we geïnteresseerd zijn.
Confounds = alternatieve verklaringen voor een uitkomst.
Confederate = een acteur die een specifieke rol speelt voor de experimentator.
Soorten bias:
- Een conclusie accepteren alleen maar omdat deze logisch is of natuurlijk aanvoelt
- Beschikbaarheidsheuristiek (availability heuristic) = dingen die gemakkelijk in ons hoofd
opkomen, hebben de neiging ons denken te sturen. Wanneer gebeurtenissen of herinneringen
levendig, recent of gedenkwaardig zijn, komen ze gemakkelijker voor de geest, waardoor we
overschatten hoe vaak dingen gebeuren.
- Present/present bias = we slagen er niet in om geschikte vergelijkingsgroepen te overwegen,
omdat we vaak niet op zoek gaan naar afwezigheden en gemakkelijk opmerken wat aanwezig
is.
- Bevestigingsbias (confirmation bias) = de neiging om alleen naar informatie te kijken die
overeenkomt met wat we willen geloven.
- Blinde vlek voor bias (bias blind spot) = de overtuiging dat het onwaarschijnlijk is dat we ten
prooi zullen vallen aan andere vooroordelen.
Psychologische wetenschappers publiceren hun onderzoek doorgaans in drie soorten bronnen:
- Artikelen in wetenschappelijke tijdschriften
- Enkele hoofdstukken in samengestelde boeken
, - Volledige wetenschappelijke boeken
Empirische tijdschriftartikelen rapporteren voor het eerst de resultaten van een (empirisch)
onderzoek. Empirische artikelen bevatten details over de onderzoeksmethode, de gebruikte
statistische tests en de resultaten van het onderzoek.
Review-tijdschriftartikelen vatten alle gepubliceerde onderzoeken samen die op één
onderzoeksgebied zijn uitgevoerd en integreren deze.
Soms wordt in een overzichtsartikel gebruikgemaakt van een kwantitatieve techniek, meta-analyse
genaamd, die de resultaten van veel onderzoeken combineert en een getal oplevert dat de omvang, of
de effectgrootte, van een verband samenvat.
Paywall = een methode om de toegang tot inhoud te beperken bij een aankoop of een betaald
abonnement.
Open access = vrije toegang tot informatie
Onderdelen van een empirisch tijdschriftartikel:
Samenvatting (abstract): een beknopte samenvatting van het artikel. Het beschrijft kort de
hypothesen, de methode en de belangrijkste resultaten van het onderzoek.
Inleiding = het eerste deel van de gewone tekst. In de eerste alinea's wordt doorgaans het onderwerp
van het onderzoek uitgelegd. In de middelste paragrafen wordt de achtergrond van het onderzoek
uiteengezet.
Methode = legt in detail uit hoe de onderzoekers hun onderzoek hebben uitgevoerd.
Resultaten = beschrijft de resultaten van het onderzoek, inclusief de statistische tests die de auteurs
hebben gebruikt om de gegevens te analyseren.
Discussie = vat de onderzoeksvraag en -methoden van het onderzoek samen en geeft aan hoe goed de
resultaten van het onderzoek de hypothesen ondersteunen. Vervolgens bespreken de auteurs meestal
het belang van het onderzoek. Daarnaast kunnen de auteurs alternatieve verklaringen voor hun
gegevens bespreken en interessante vragen stellen die uit het onderzoek naar voren komen.
Referenties = een volledige bibliografische lijst van alle bronnen die de auteurs hebben aangehaald
bij het schrijven van hun artikel.
Desinformatie = het opzettelijk creëren en delen van informatie waarvan bekend is dat deze vals is.
Bij kwalitatief onderzoek verzamel en analyseer je niet-numerieke data (zoals tekst, video of audio)
om concepten, meningen of ervaringen (beter) te begrijpen.
Bij kwantitatief onderzoek gaat het om het verzamelen van een grote hoeveelheid numerieke data
(getallen).
Dataverzamelingsmethoden kwalitatief onderzoek
- Kwalitatief interview
- Focusgroep
- Bestaande gegevens
- Observatie
Voornaamste doel van kwalitatief onderzoek is:
Sociale fenomenen begrijpen vanuit hun natuurlijke context om empirische patronen te vinden Die
een startpunt kunnen zijn voor theorievorming (ontwikkeling nieuwe theorie; aanpassing of
uitbreiding van bestaande theorie)
Part 1: introdu ction to scientifi c reaso ning
Psychology is a way of thinking ✓
Psychologen zijn zowel producent als consument van onderzoek informatie.
Producent : zelf onderzoek doen
Consument : onderzoek lezen, evalueren en interpreteren
Evidence-based behandelingen = therapieën die ondersteund worden door onderzoek.
Psychologische wetenschappers…
- treden op als empiristen in hun onderzoek.
- testen theorieën door middel van onderzoek en herzien hun theorieën op basis van de
resulterende gegevens.
- volgen de normen in de wetenschappelijke gemeenschap die prioriteit geven aan objectiviteit
en eerlijkheid.
- hanteren een empirische benadering voor zowel toegepast onderzoek als fundamenteel
onderzoek.
- maken hun werk openbaar.
Empirisme omvat het gebruik van bewijsmateriaal afkomstig van de zintuigen of van instrumenten
die de zintuigen ondersteunen als basis voor conclusies.
,Theorie = een reeks uitspraken – zo eenvoudig mogelijk – die algemene principes beschrijven over
hoe variabelen zich tot elkaar verhouden; een geheel van denkbeelden, hypothesen en verklaringen
die in onderlinge samenhang worden beschreven. In de wetenschap is een theorie een getoetst model
ter verklaring van waarnemingen van de werkelijkheid.
Hypothese = de specifieke uitkomst die de onderzoeker in een onderzoek zal waarnemen als de
theorie klopt. Idealiter wordt de hypothese vooraf geregistreerd (preregistered): de onderzoeker
maakt publiekelijk bekend wat de verwachte uitkomst van het onderzoek zal zijn.
Gegevens (data) = een reeks observaties
Onthoud: in plaats van te zeggen ‘bewijzen’, zeggen wetenschappers dat de gegevens van een
onderzoek een theorie ondersteunen of consistent zijn.
Kenmerken van wetenschappelijk onderzoek
1. Empirisch = gebaseerd op systematische waarnemingen
2. Controleerbaar = peer review, het wordt bekeken door andere onderzoekers
3. Probabilistisch = gebaseerd op kansen. Nooit helemaal 100% zeker of iets waar of onwaar is
Kenmerken van een goede wetenschappelijke theorie
- Ondersteund door data (uit wetenschappelijk onderzoek)
- Falsifieerbaar = een theorie moet weerlegd kunnen worden aan de hand van verzamelde
gegevens
- Spaarzaam (parsimonious) = als een eenvoudige theorie volstaat, is het niet nodig om deze
complexer te maken
Replicatie = het onderzoek wordt opnieuw uitgevoerd om te testen of het resultaat consistent is.
Gewicht van het bewijsmateriaal = de verzameling onderzoeken, inclusief replicaties van dezelfde
theorie.
Merton’s scientific norms
Universalisme Wetenschappelijke claims worden beoordeeld
op basis van hun merites, onafhankelijk van de
referenties of reputatie van de onderzoeker.
Communality/ gemeenschappelijkheid Wetenschappelijke kennis wordt gecreëerd door
een gemeenschap en de bevindingen ervan
behoren toe aan de gemeenschap.
Wetenschappers moeten de resultaten van hun
werk vrijelijk delen.
Disinterestedness/ belangeloosheid Wetenschappers streven ernaar de waarheid te
ontdekken, wat deze ook is; de overtuigingen,
het inkomen of het prestige van een
wetenschapper mogen hun interpretatie of
rapportage van resultaten niet beïnvloeden.
Organized skepticism/ georganiseerd Wetenschappers trekken alles in twijfel,
skeptisme inclusief hun eigen theorieën, algemeen
aanvaarde ideeën en ‘oude wijsheid’.
,Wetenschap moet zelf corrigerend (self-correcting) zijn; dat wil zeggen, het ontdekt zijn eigen
verkeerde theorieën en corrigeert deze.
Drie soorten onderzoek:
1. Toegepast onderzoek (applied research) wordt gedaan met een praktisch probleem in
gedachten en de onderzoekers voeren hun werk uit in een lokale, reële context.
2. Het doel van fundamenteel onderzoek (basic research) is het vergroten van de algemene
kennis.
3. Translationeel onderzoek is het gebruik van lessen uit fundamenteel onderzoek om
toepassingen te ontwikkelen en te testen.
Wetenschappelijk tijdschrift (scientific journal) = periodieke publicatie die dient als platform voor
onderzoekers om hun werk te delen met de wetenschappelijke gemeenschap.
Journalistiek = een tweedehands verslag, geschreven door journalisten of leken.
Sources of information ✓
Manieren om tot een conclusie te komen:
- Persoonlijke ervaring
- Intuïtie
- Autoriteiten
- Wetenschap
Vergelijkingsgroep = de groep die ter vergelijking wordt gebruikt.
Een vergelijkingsgroep stelt ons in staat te vergelijken wat er zou gebeuren, zowel met als zonder
datgene waarin we geïnteresseerd zijn.
Confounds = alternatieve verklaringen voor een uitkomst.
Confederate = een acteur die een specifieke rol speelt voor de experimentator.
Soorten bias:
- Een conclusie accepteren alleen maar omdat deze logisch is of natuurlijk aanvoelt
- Beschikbaarheidsheuristiek (availability heuristic) = dingen die gemakkelijk in ons hoofd
opkomen, hebben de neiging ons denken te sturen. Wanneer gebeurtenissen of herinneringen
levendig, recent of gedenkwaardig zijn, komen ze gemakkelijker voor de geest, waardoor we
overschatten hoe vaak dingen gebeuren.
- Present/present bias = we slagen er niet in om geschikte vergelijkingsgroepen te overwegen,
omdat we vaak niet op zoek gaan naar afwezigheden en gemakkelijk opmerken wat aanwezig
is.
- Bevestigingsbias (confirmation bias) = de neiging om alleen naar informatie te kijken die
overeenkomt met wat we willen geloven.
- Blinde vlek voor bias (bias blind spot) = de overtuiging dat het onwaarschijnlijk is dat we ten
prooi zullen vallen aan andere vooroordelen.
Psychologische wetenschappers publiceren hun onderzoek doorgaans in drie soorten bronnen:
- Artikelen in wetenschappelijke tijdschriften
- Enkele hoofdstukken in samengestelde boeken
, - Volledige wetenschappelijke boeken
Empirische tijdschriftartikelen rapporteren voor het eerst de resultaten van een (empirisch)
onderzoek. Empirische artikelen bevatten details over de onderzoeksmethode, de gebruikte
statistische tests en de resultaten van het onderzoek.
Review-tijdschriftartikelen vatten alle gepubliceerde onderzoeken samen die op één
onderzoeksgebied zijn uitgevoerd en integreren deze.
Soms wordt in een overzichtsartikel gebruikgemaakt van een kwantitatieve techniek, meta-analyse
genaamd, die de resultaten van veel onderzoeken combineert en een getal oplevert dat de omvang, of
de effectgrootte, van een verband samenvat.
Paywall = een methode om de toegang tot inhoud te beperken bij een aankoop of een betaald
abonnement.
Open access = vrije toegang tot informatie
Onderdelen van een empirisch tijdschriftartikel:
Samenvatting (abstract): een beknopte samenvatting van het artikel. Het beschrijft kort de
hypothesen, de methode en de belangrijkste resultaten van het onderzoek.
Inleiding = het eerste deel van de gewone tekst. In de eerste alinea's wordt doorgaans het onderwerp
van het onderzoek uitgelegd. In de middelste paragrafen wordt de achtergrond van het onderzoek
uiteengezet.
Methode = legt in detail uit hoe de onderzoekers hun onderzoek hebben uitgevoerd.
Resultaten = beschrijft de resultaten van het onderzoek, inclusief de statistische tests die de auteurs
hebben gebruikt om de gegevens te analyseren.
Discussie = vat de onderzoeksvraag en -methoden van het onderzoek samen en geeft aan hoe goed de
resultaten van het onderzoek de hypothesen ondersteunen. Vervolgens bespreken de auteurs meestal
het belang van het onderzoek. Daarnaast kunnen de auteurs alternatieve verklaringen voor hun
gegevens bespreken en interessante vragen stellen die uit het onderzoek naar voren komen.
Referenties = een volledige bibliografische lijst van alle bronnen die de auteurs hebben aangehaald
bij het schrijven van hun artikel.
Desinformatie = het opzettelijk creëren en delen van informatie waarvan bekend is dat deze vals is.
Bij kwalitatief onderzoek verzamel en analyseer je niet-numerieke data (zoals tekst, video of audio)
om concepten, meningen of ervaringen (beter) te begrijpen.
Bij kwantitatief onderzoek gaat het om het verzamelen van een grote hoeveelheid numerieke data
(getallen).
Dataverzamelingsmethoden kwalitatief onderzoek
- Kwalitatief interview
- Focusgroep
- Bestaande gegevens
- Observatie
Voornaamste doel van kwalitatief onderzoek is:
Sociale fenomenen begrijpen vanuit hun natuurlijke context om empirische patronen te vinden Die
een startpunt kunnen zijn voor theorievorming (ontwikkeling nieuwe theorie; aanpassing of
uitbreiding van bestaande theorie)
