Innovatief organiseren
Hoofdstuk 1
Belangrijke begrippen
Marktwerking
Marktwerking = groente of fruitmarkt), kiezen uit verschillende aanbieders in
prijs en kwaliteit
Privatisering = van de overheid naar privébedrijven
Gereguleerde marktwerking= de overheid de financiële en juridische kaders
vaststelt waarbinnen aanbieders op de markt onderhandelen.
3 soorten zorgaanbieders
1. Individuele zelfstandige professionals
Verpleegkundigen, verzorgenden en verleners van diensten, reparaties,
schoonmaak, boodschappenservice en kinderopvang
2. Kleine (sectorvreemde) organisaties
(onderdak, verzorging en/of werk aanbieden aan mensen met een
beperking
3. Grote instellingen in de gehandicaptenzorg, ouderenzorg en geestelijke
gezondheidszorg
Effectief (doeltreffend) ; Effectief (doelmatig)
Effectiviteit= de verhouding tussen de doelstelling en het bereikte resultaat
Efficiëntie = de verhouding tussen de geleverde diensten en producten (output)
en de ingezette middelen (input)
Samenwerking
Ketensamenwerking = verschillende “ketens” die samenwerken
Recombineren/recombinatie= onverwachte samenwerking tussen
uiteenlopende organisaties (diverse functies worden zodanig gecombineerd dat
zij elkaar versterken
4. Drie decentralisaties =
Decentralisatie overhelling van taken van een hogere bestuurslaag naar een
lagere bestuurslaag
1. WMO (geld van provincies naar gemeentes), zoveel mogelijk
zelfstandigheid vragen, collectieve voorzieningen(samen). En hoe kun
je mensen stimuleren om zelfverantwoordelijkheid te nemen.
2. Jeugdwet =alle jeugdzorg, bescherming en reclassering.
3. Participatiewet = alle mensen die werk willen vinden en die nu een
arbeidsbeperking hebben, weer de arbeidsmarkt opkomen.
Participatiesamenleving= krijgt en neemt iedere burger meer
verantwoordelijkheid om zelf vorm te geven aan zijn of haar eigen leven en
omgeving.
,Zorg voor de kwetsbare burger blijft belangrijk maar daarnaast worden ze steeds
belangrijker:
Betrekken van familie, vrienden, buurt, vrijwilligers bij leefbaarheid en zorg
en welzijn
Ondersteunen en stimuleren van mantelzorgers, vrijwilligers en
burgerinitiatieven
Verbindingen leggen in wijken
Bemiddelen, faciliteren en verwijzen
Integreren van (nieuwe) preventieve en collectieve oplossingen
1.3 Ondernemen
Ondernemendheid=een continu doelgericht en
systematisch zoeken naar en analyseren van
veranderingen op de markt (externe omgeving) en de
organisatie (interne omgeving) en daarop de juiste
middelen weten in te spelen
Ondernemen= onderscheid tussen persoonlijk
ondernemen en maatschappelijk ondernemen
Intrapreneurs = ondernemende professional in dienst
van een organisatie
Entrepreneurs = succesvolle zelfstandige
ondernemers
Maatschappelijk verantwoord ondernemen
Stakeholders: belanghebbenden
Interne stakeholders: alle partijen binnen de organisatie
Externe stakeholders: belanghebbende buiten de organisatie
Maatschappelijk verantwoord ondernemen= de keuzes moeten tegenover
publiek, media, klanten en andere stakeholders worden verantwoord, deze
uitdragingein zijn maatschappelijk verantwoord ondernemen.
Stakeholders in 3 gebieden
1. People
Verantwoorde keuzes wat betreft zorg voor mederwerkers, maar ook om
verantwoord beleid inzake sociaal-maatschappelijke thema’s.
2. Planet
Zorg voor het milieu in ruimte zin
3. Profit
het gaat niet puur om de financiële presaties maar wordt de winst breder
opgevat
MVO is dus een vorm van ondernemen waarbij naast het leveren van econo-
mische prestaties ook sociaal-maatschappelijke doelen en ecologische doelen
worden nagestreefd door middel van activiteiten voor of investeringen in de
(lokale) samenleving of specifieke doelgroepen.
Maatschappelijk betrokken ondernemen (MBO)
, = alle activitieten die door het bedrijfsleven worden ondernomen om de kwaliteit
van de lokale leefomgeving te verbeteren.
Een belangrijk verschil tussen MBO en MVO is dat MBO geen invloed heeft op de
bedrijfsactiviteiten.
Er zijn veel vormen van mbo, waarbij de zogenoemde vijf m’s steeds een be-
langrijke rol spelen (zie www.movisie.nl):
mensen:het beschikbaar stellen van medewerkers, ook wel werknemers-
vrijwilligerswerk genoemd. Werknemers zetten zich tijdens werktijd kos-
teloos in voor een maatschappelijk doel door bijvoorbeeld gespecialiseerd
advies of praktische hulp te verlenen. Voorbeelden: financieel advies,
onder-steuning op het gebied van marketing, het opknappen van een
speeltuin of schoolplein en een project in de natuur. Dit kan een keer een
middag zijn of een langdurig samenwerkingsverband inhouden waarbij
medewerkers op frequente basis activiteiten uitvoeren;
middelen: het beschikbaar stellen van faciliteiten of goederen.
Voorbeelden: (kantoor)meubilair, transportmiddelen, (afgeschreven)
computers, bouw-materiaal, vergader- of kantoorruimte en
kopieerfaciliteiten;
Massa: het openstellen van netwerken. Voorbeelden: lobbyen bij
gemeenten of fondsen, introduceren bij collega-bedrijven, door samen te
werken (landelijk) aandacht trekken en impact vergroten;
Media: in- en externe mediakanalen openstellen voor promotie. Voorbeel-
den: redactionele ruimte op intranet of in een (externe) nieuwsbrief, link
op de website, het meesturen van een leaflet bij een magazine en het
ophangen van posters in het kantoor of de etalage;
Munten: financiële ondersteuning. Binnen mbo ligt de nadruk op de
weder-zijdse inspanningen van de partners bij de inzet van de overige m’s.
waneer deze optimaal benut zijn, kan geld in sommige gevallen het project
een extra impuls geven.
Sociaal ondernemen
Expleciet opgericht om verschillende doelen te bereiken. (niet alleen producten
op de markt maar ook bijdragen aan de oplossing van een maatschappelijk
probleem.
Hybride organisaties
3 domeinen
1. Publieke domein (overheid)
2. Economische domein (markt)
3. Sociale domein (civil society)
Innoveren
Radicale innovaties : nieuwe producten, concepten of totaal nieuwe benaderinen.
Breekt met de op dat moment heersende standaard in een markt of creert een
gehaal nieuwe markt; bied een tot dan toe nog niet bestaande oplossing of leidt
tot een nieuwe manier van organiseren
Veel radicale innnovaties mislukken
Hoofdstuk 1
Belangrijke begrippen
Marktwerking
Marktwerking = groente of fruitmarkt), kiezen uit verschillende aanbieders in
prijs en kwaliteit
Privatisering = van de overheid naar privébedrijven
Gereguleerde marktwerking= de overheid de financiële en juridische kaders
vaststelt waarbinnen aanbieders op de markt onderhandelen.
3 soorten zorgaanbieders
1. Individuele zelfstandige professionals
Verpleegkundigen, verzorgenden en verleners van diensten, reparaties,
schoonmaak, boodschappenservice en kinderopvang
2. Kleine (sectorvreemde) organisaties
(onderdak, verzorging en/of werk aanbieden aan mensen met een
beperking
3. Grote instellingen in de gehandicaptenzorg, ouderenzorg en geestelijke
gezondheidszorg
Effectief (doeltreffend) ; Effectief (doelmatig)
Effectiviteit= de verhouding tussen de doelstelling en het bereikte resultaat
Efficiëntie = de verhouding tussen de geleverde diensten en producten (output)
en de ingezette middelen (input)
Samenwerking
Ketensamenwerking = verschillende “ketens” die samenwerken
Recombineren/recombinatie= onverwachte samenwerking tussen
uiteenlopende organisaties (diverse functies worden zodanig gecombineerd dat
zij elkaar versterken
4. Drie decentralisaties =
Decentralisatie overhelling van taken van een hogere bestuurslaag naar een
lagere bestuurslaag
1. WMO (geld van provincies naar gemeentes), zoveel mogelijk
zelfstandigheid vragen, collectieve voorzieningen(samen). En hoe kun
je mensen stimuleren om zelfverantwoordelijkheid te nemen.
2. Jeugdwet =alle jeugdzorg, bescherming en reclassering.
3. Participatiewet = alle mensen die werk willen vinden en die nu een
arbeidsbeperking hebben, weer de arbeidsmarkt opkomen.
Participatiesamenleving= krijgt en neemt iedere burger meer
verantwoordelijkheid om zelf vorm te geven aan zijn of haar eigen leven en
omgeving.
,Zorg voor de kwetsbare burger blijft belangrijk maar daarnaast worden ze steeds
belangrijker:
Betrekken van familie, vrienden, buurt, vrijwilligers bij leefbaarheid en zorg
en welzijn
Ondersteunen en stimuleren van mantelzorgers, vrijwilligers en
burgerinitiatieven
Verbindingen leggen in wijken
Bemiddelen, faciliteren en verwijzen
Integreren van (nieuwe) preventieve en collectieve oplossingen
1.3 Ondernemen
Ondernemendheid=een continu doelgericht en
systematisch zoeken naar en analyseren van
veranderingen op de markt (externe omgeving) en de
organisatie (interne omgeving) en daarop de juiste
middelen weten in te spelen
Ondernemen= onderscheid tussen persoonlijk
ondernemen en maatschappelijk ondernemen
Intrapreneurs = ondernemende professional in dienst
van een organisatie
Entrepreneurs = succesvolle zelfstandige
ondernemers
Maatschappelijk verantwoord ondernemen
Stakeholders: belanghebbenden
Interne stakeholders: alle partijen binnen de organisatie
Externe stakeholders: belanghebbende buiten de organisatie
Maatschappelijk verantwoord ondernemen= de keuzes moeten tegenover
publiek, media, klanten en andere stakeholders worden verantwoord, deze
uitdragingein zijn maatschappelijk verantwoord ondernemen.
Stakeholders in 3 gebieden
1. People
Verantwoorde keuzes wat betreft zorg voor mederwerkers, maar ook om
verantwoord beleid inzake sociaal-maatschappelijke thema’s.
2. Planet
Zorg voor het milieu in ruimte zin
3. Profit
het gaat niet puur om de financiële presaties maar wordt de winst breder
opgevat
MVO is dus een vorm van ondernemen waarbij naast het leveren van econo-
mische prestaties ook sociaal-maatschappelijke doelen en ecologische doelen
worden nagestreefd door middel van activiteiten voor of investeringen in de
(lokale) samenleving of specifieke doelgroepen.
Maatschappelijk betrokken ondernemen (MBO)
, = alle activitieten die door het bedrijfsleven worden ondernomen om de kwaliteit
van de lokale leefomgeving te verbeteren.
Een belangrijk verschil tussen MBO en MVO is dat MBO geen invloed heeft op de
bedrijfsactiviteiten.
Er zijn veel vormen van mbo, waarbij de zogenoemde vijf m’s steeds een be-
langrijke rol spelen (zie www.movisie.nl):
mensen:het beschikbaar stellen van medewerkers, ook wel werknemers-
vrijwilligerswerk genoemd. Werknemers zetten zich tijdens werktijd kos-
teloos in voor een maatschappelijk doel door bijvoorbeeld gespecialiseerd
advies of praktische hulp te verlenen. Voorbeelden: financieel advies,
onder-steuning op het gebied van marketing, het opknappen van een
speeltuin of schoolplein en een project in de natuur. Dit kan een keer een
middag zijn of een langdurig samenwerkingsverband inhouden waarbij
medewerkers op frequente basis activiteiten uitvoeren;
middelen: het beschikbaar stellen van faciliteiten of goederen.
Voorbeelden: (kantoor)meubilair, transportmiddelen, (afgeschreven)
computers, bouw-materiaal, vergader- of kantoorruimte en
kopieerfaciliteiten;
Massa: het openstellen van netwerken. Voorbeelden: lobbyen bij
gemeenten of fondsen, introduceren bij collega-bedrijven, door samen te
werken (landelijk) aandacht trekken en impact vergroten;
Media: in- en externe mediakanalen openstellen voor promotie. Voorbeel-
den: redactionele ruimte op intranet of in een (externe) nieuwsbrief, link
op de website, het meesturen van een leaflet bij een magazine en het
ophangen van posters in het kantoor of de etalage;
Munten: financiële ondersteuning. Binnen mbo ligt de nadruk op de
weder-zijdse inspanningen van de partners bij de inzet van de overige m’s.
waneer deze optimaal benut zijn, kan geld in sommige gevallen het project
een extra impuls geven.
Sociaal ondernemen
Expleciet opgericht om verschillende doelen te bereiken. (niet alleen producten
op de markt maar ook bijdragen aan de oplossing van een maatschappelijk
probleem.
Hybride organisaties
3 domeinen
1. Publieke domein (overheid)
2. Economische domein (markt)
3. Sociale domein (civil society)
Innoveren
Radicale innovaties : nieuwe producten, concepten of totaal nieuwe benaderinen.
Breekt met de op dat moment heersende standaard in een markt of creert een
gehaal nieuwe markt; bied een tot dan toe nog niet bestaande oplossing of leidt
tot een nieuwe manier van organiseren
Veel radicale innnovaties mislukken
