Maud Lequeue 2019 -2020
Fysieke groei
Ontwikkeling van de hersenen
Differentiële groei van hersengebieden
¨ Afbeelding boek is duidelijker/correcter
à Groene: auditieve en visuele zones in de cerebrale cortex
à Paars: de taalgebieden
à Rood: frontale gebieden van de cerebrale cortex
¨ Vorming van synapsen gebeurt snel gedurende de eerste twee jaren, vooral bij de auditieve,
visuele en taalgebieden. De prefrontale cortex ondergaat een meer uitgebreide synaptische
groei.
¨ In elk gebied gaat over productie van de synapsen gevolgd worden door het uit dunnen van
de synapsen
¨ Demyelinisatie, doet zich voor in een snel tempo gedurende de eerste twee jaar, naarmate
de kindertijd vordert gaat dit trager gaan om dan tijdens de adolescentiefase terug te versnellen.
De gele lijnen maken duidelijk dat de tijd van de myelinisatie verschilt in de verschillende
gebieden van de hersenen
¨ Plateau bereikt: er kunnen geen substantiële verandering meer plaatsvinden
Hersenontwikkeling
¨ Hoewel de hersenen hun complexiteit zullen ze als eerste van al onze organen hun volwassen
grootte bereiken
¨ Gewicht: (in percentage tov het gewicht dat ze zullen hebben als ze volgroeid zijn)
à Foetus 5 maand prenataal: 4% van het normale volwassen gewicht
à Bij geboorte: 25% volwassen gewicht
à 4 jaar: 80%
Þ Dit gaat heel snel
à Na 5 jaar is totale volume zo goed als bereikt:
Þ Grijze stof vermindert, witte stof (myelinisatie) neemt nog toe gliacellen zorgen voor de
toename van het gewicht, ze zijn verantwoordelijk voor myelinisatie
¨ Hersenstam en kleine hersenen
à Functies basisreflexen, sensorische verwerking en essentiële biologische functies (verteren,
elimineren, ademhaling)
Þ Vanaf de geboorte al goed ontwikkeld
¨ Cortex
à Functies: denken, plannen, probleemoplossen
72
, Maud Lequeue 2019 -2020
à Ontwikkelt zich verder na de geboorte
Þ De regio’s geassocieerd met sensorische en motorische functies ontwikkelen zich eerst,
à De frontale cortex (hogere cognitieve niveaus) het laatst
à Bevat het grootst aantal neuronen en synapsen
Þ Vorming synapsen niet puur biologisch, stimulatie omgeving nodig
Gebieden van de cerebrale cortex (85% van het totale gewicht)
(Herhaling van biologische, prof heeft hier niets over gezegd)
Prefrontale cortex functie: plannen, geheugen, bewustzijn, aandacht, integratie van informatie,
probleemoplossing, ...
Hersenonderzoek bij baby’s
Er wordt hersenonderzoek gedaan bij baby’s
Hersenontwikkeling
Neuronen (hersencellen)
De hersenen bevatten ongeveer 100 tot 200 biljoen neuronen of zenuwcellen die informatie
Overdragen. De neuronen gaan aan elkaar berichten doorgeven via neurotransmitters die door de
synapsen kruisen
¨ Proliferatie:
à productie/groei van nieuwe neuronen (prenataal, vanaf eind eerste maand) – zeer groot
aantal
¨ Migratie:
à Verplaatsen van de neuronen vanuit de neurale buis (prenataal):
Þ in de cortex een inside-out patroon (van binnen naar buiten)
à Proliferatie en migratie gebeurt in vlagen en niet continu en is prenataal
¨ Differentiatie:
à Toename van de neuronen in omvang, complexiteit en functie (postnataal)
à Toename van de onderlinge verbindingen, synapsen,...
à Geprogrammeerd uitdunnen (snoeien): wanneer neuronen zelden gestimuleerd worden
verliezen ze hun synapsen, ze sturen hierbij onnodige neuronen weg (vernietigen)
à Gliacellen zorgen voor de toename van de grootte van de hersenen (de helft van het
hersenvolume bestaat uit gliacellen), ze zijn verantwoordelijk voor myelinisatie: schede van
vette stof die de snelheid van de impulsen sterk verhoogt
73
Fysieke groei
Ontwikkeling van de hersenen
Differentiële groei van hersengebieden
¨ Afbeelding boek is duidelijker/correcter
à Groene: auditieve en visuele zones in de cerebrale cortex
à Paars: de taalgebieden
à Rood: frontale gebieden van de cerebrale cortex
¨ Vorming van synapsen gebeurt snel gedurende de eerste twee jaren, vooral bij de auditieve,
visuele en taalgebieden. De prefrontale cortex ondergaat een meer uitgebreide synaptische
groei.
¨ In elk gebied gaat over productie van de synapsen gevolgd worden door het uit dunnen van
de synapsen
¨ Demyelinisatie, doet zich voor in een snel tempo gedurende de eerste twee jaar, naarmate
de kindertijd vordert gaat dit trager gaan om dan tijdens de adolescentiefase terug te versnellen.
De gele lijnen maken duidelijk dat de tijd van de myelinisatie verschilt in de verschillende
gebieden van de hersenen
¨ Plateau bereikt: er kunnen geen substantiële verandering meer plaatsvinden
Hersenontwikkeling
¨ Hoewel de hersenen hun complexiteit zullen ze als eerste van al onze organen hun volwassen
grootte bereiken
¨ Gewicht: (in percentage tov het gewicht dat ze zullen hebben als ze volgroeid zijn)
à Foetus 5 maand prenataal: 4% van het normale volwassen gewicht
à Bij geboorte: 25% volwassen gewicht
à 4 jaar: 80%
Þ Dit gaat heel snel
à Na 5 jaar is totale volume zo goed als bereikt:
Þ Grijze stof vermindert, witte stof (myelinisatie) neemt nog toe gliacellen zorgen voor de
toename van het gewicht, ze zijn verantwoordelijk voor myelinisatie
¨ Hersenstam en kleine hersenen
à Functies basisreflexen, sensorische verwerking en essentiële biologische functies (verteren,
elimineren, ademhaling)
Þ Vanaf de geboorte al goed ontwikkeld
¨ Cortex
à Functies: denken, plannen, probleemoplossen
72
, Maud Lequeue 2019 -2020
à Ontwikkelt zich verder na de geboorte
Þ De regio’s geassocieerd met sensorische en motorische functies ontwikkelen zich eerst,
à De frontale cortex (hogere cognitieve niveaus) het laatst
à Bevat het grootst aantal neuronen en synapsen
Þ Vorming synapsen niet puur biologisch, stimulatie omgeving nodig
Gebieden van de cerebrale cortex (85% van het totale gewicht)
(Herhaling van biologische, prof heeft hier niets over gezegd)
Prefrontale cortex functie: plannen, geheugen, bewustzijn, aandacht, integratie van informatie,
probleemoplossing, ...
Hersenonderzoek bij baby’s
Er wordt hersenonderzoek gedaan bij baby’s
Hersenontwikkeling
Neuronen (hersencellen)
De hersenen bevatten ongeveer 100 tot 200 biljoen neuronen of zenuwcellen die informatie
Overdragen. De neuronen gaan aan elkaar berichten doorgeven via neurotransmitters die door de
synapsen kruisen
¨ Proliferatie:
à productie/groei van nieuwe neuronen (prenataal, vanaf eind eerste maand) – zeer groot
aantal
¨ Migratie:
à Verplaatsen van de neuronen vanuit de neurale buis (prenataal):
Þ in de cortex een inside-out patroon (van binnen naar buiten)
à Proliferatie en migratie gebeurt in vlagen en niet continu en is prenataal
¨ Differentiatie:
à Toename van de neuronen in omvang, complexiteit en functie (postnataal)
à Toename van de onderlinge verbindingen, synapsen,...
à Geprogrammeerd uitdunnen (snoeien): wanneer neuronen zelden gestimuleerd worden
verliezen ze hun synapsen, ze sturen hierbij onnodige neuronen weg (vernietigen)
à Gliacellen zorgen voor de toename van de grootte van de hersenen (de helft van het
hersenvolume bestaat uit gliacellen), ze zijn verantwoordelijk voor myelinisatie: schede van
vette stof die de snelheid van de impulsen sterk verhoogt
73
