Methoden Sociaalwetenschappelijk Onderzoek Samenvatting
SPSS
Meetniveau’s:
-nominaal: data kan gecategoriseerd worden, maar niet gerangschikt (bijv. geslacht).
-ordinaal: data kan gecategoriseerd worden en er is sprake van een rangorde, de afstand tussen de
waarden is echter niet aan te duiden.
-interval/ratio: data kan gecategoriseerd worden, er is sprake van een rangorde en de afstand tussen
de waarden is aan te duiden.
beschrijvende statistiek: iets zeggen over een gehele populatie.
inductieve/inferentiële statistiek: op grond van een steekproef algemene uitspraken doen over de
gehele populatie.
-standaardfout: geeft aan in hoeverre het gevonden steekproef gemiddelde een betrouwbare
schatting is van het populatiegemiddelde.
wordt bepaald door steekproefgrootte en homogeniteit (hoe kleiner de steekproef, hoe groter de
standaardfout)
-significantie: bij <0,05
-relevantie: hoe hoger de correlatie-coëfficient (0-1), hoe sterker de samenhang
-one-tailed/two-tailed toetsen: one-tailed bij hypothese
Frequentieverdeling:
-mean: rekenkundig gemiddelde som van waarden/het aantal waarden
-mediaan: middelste waarde waneer de waarden geordend zijn van hoog naar laag
-modus: waarde die het meest voorkomt
Samenhangonderzoeksvraag:
-bivariate correlatie: correlatie tussen 2 variabelen
nominale variabelen: Cramérs V-toets/Chi-kwadraat
ordinale variabelen: Spearmans rangcorrelatie (en bij kleine steekproef en scheve verdeling)
interval/ratio variabelen: Pearson’s correlatie (en samenhang is lineair + grote steekproef)
Wanneer welke toets? (samenhang)
Meetniveau variabelen Toets
Nominaal-nominaal Chi-kwadraat/Cramers V
Nominaal-ordinaal Chi-kwadraat/Cramers V
Nominaal-interval/ratio Chi-kwadraat/Cramers V
Ordinaal-ordinaal Spearman
Ordinaal-interval/ratio Spearman
Interval/ratio-interval/ratio Pearson
Wanneer welke verschil-toets?
T-toets:
● Afhankelijke variabele = interval/ratio
● Twee groepen vergelijken 2 means vergelijken
beoordelen of het verschil in means significant is
, ANOVA:
● Afhankelijke variabele = interval/ratio
● Drie groepen vergelijken meer dan 2 means vergelijken
beoordelen of het verschil in means significant is
Mann-Whitney-test:
● Afhankelijke variabele = ordinaal
● Twee groepen vergelijken
Kruskal-Wallis-test:
● Afhankelijke variabele = ordinaal
● Drie groepen vergelijken
T-Toets:
verschil onderzoeken tussen 2 groepen (nominaal-interval/ratio)
-Bij de t-test:
○ Als het gemiddelde van de waarde van een bepaalde variabele (vb. lengte) tussen twee groepen
(vb. mannen-vrouwen) verschilt (vb. 1.87-1.82), is dat verschil dan significant of op toeval berust?
○ Onafhankelijke variabele = geslacht (nominaal), afhankelijke variabele = lengte (interval/ratio)
● Maar voordat je dat gaat toetsen, onderzoek je of die groepen vergelijkbaar zijn (is de spreiding
rond het gemiddelde voor beide groepen ongeveer gelijk, of is die voor de ene groep heel anders dan
voor de andere groep) = normaalverdeling!
● In de t-toets zelf ben je dus op zoek naar verschillen, maar voordat je die test doet ga je na in
hoeverre de groepen vergelijkbaar zijn
hoe groot de kans is dat het verschil op toeval berust hang af van de grootte van de steekproef
(hoe groter de steekproef, hoe kleiner de kans) en de grootte van de standaarddeviatie (hoe groter
de standaarddeviatie, hoe groter de kans)
Lezen t-toets:
-Levene’s test: bepaalt of je de onderste of bovenste rij moet lezen:
Sig. >0,05; variantie is gelijk, dus kijk naar bovenste rij
Sig. <0,05; variantie is niet gelijk, dus kijk naar onderste rij t-toets is niet geschikt
Als je gekozen hebt welke rij je moet lezen en die waarde van significantie is significant (< 0.05),
dan kun je zeggen dat het verschil significant is; het gevonden verschil berust niet op toeval.
Colleges en boek
Steekproeven
Vormen van sampling:
non probability sampling: geen garantie dat sample een representatieve afspiegeling van de
samenleving is
-reliance on available subjects: bijv. mensen op straat vragen
-snowball sampling: bijv. na elk interview vraag je of de respondent nog een ander kent die je moet
interviewen (volgens Babbie kom je zo heel veel over een onderwerp te weten)
-purposive or judgemental sampling: bijv. je wilt linkse en rechtse studenten met elkaar vergelijken
en maakt een lijst met linkse en rechtse groeperingen (volgens Babbie niet ideaal, maar volstaat voor
vergelijking)
-quota sampling: zorgen dat je verschillende relevante subgroepen in je steekproef krijgt
representatieve afspiegeling van populatie (gevaar: geselecteerde respondenten zouden volgens
Babbie niet representatief zijn!)
-selecting informants: je selecteert een lid van een groep die info over de groep kan verschaffen
(volgens Babbie zijn deze leden vaak atypisch voor de groep)
SPSS
Meetniveau’s:
-nominaal: data kan gecategoriseerd worden, maar niet gerangschikt (bijv. geslacht).
-ordinaal: data kan gecategoriseerd worden en er is sprake van een rangorde, de afstand tussen de
waarden is echter niet aan te duiden.
-interval/ratio: data kan gecategoriseerd worden, er is sprake van een rangorde en de afstand tussen
de waarden is aan te duiden.
beschrijvende statistiek: iets zeggen over een gehele populatie.
inductieve/inferentiële statistiek: op grond van een steekproef algemene uitspraken doen over de
gehele populatie.
-standaardfout: geeft aan in hoeverre het gevonden steekproef gemiddelde een betrouwbare
schatting is van het populatiegemiddelde.
wordt bepaald door steekproefgrootte en homogeniteit (hoe kleiner de steekproef, hoe groter de
standaardfout)
-significantie: bij <0,05
-relevantie: hoe hoger de correlatie-coëfficient (0-1), hoe sterker de samenhang
-one-tailed/two-tailed toetsen: one-tailed bij hypothese
Frequentieverdeling:
-mean: rekenkundig gemiddelde som van waarden/het aantal waarden
-mediaan: middelste waarde waneer de waarden geordend zijn van hoog naar laag
-modus: waarde die het meest voorkomt
Samenhangonderzoeksvraag:
-bivariate correlatie: correlatie tussen 2 variabelen
nominale variabelen: Cramérs V-toets/Chi-kwadraat
ordinale variabelen: Spearmans rangcorrelatie (en bij kleine steekproef en scheve verdeling)
interval/ratio variabelen: Pearson’s correlatie (en samenhang is lineair + grote steekproef)
Wanneer welke toets? (samenhang)
Meetniveau variabelen Toets
Nominaal-nominaal Chi-kwadraat/Cramers V
Nominaal-ordinaal Chi-kwadraat/Cramers V
Nominaal-interval/ratio Chi-kwadraat/Cramers V
Ordinaal-ordinaal Spearman
Ordinaal-interval/ratio Spearman
Interval/ratio-interval/ratio Pearson
Wanneer welke verschil-toets?
T-toets:
● Afhankelijke variabele = interval/ratio
● Twee groepen vergelijken 2 means vergelijken
beoordelen of het verschil in means significant is
, ANOVA:
● Afhankelijke variabele = interval/ratio
● Drie groepen vergelijken meer dan 2 means vergelijken
beoordelen of het verschil in means significant is
Mann-Whitney-test:
● Afhankelijke variabele = ordinaal
● Twee groepen vergelijken
Kruskal-Wallis-test:
● Afhankelijke variabele = ordinaal
● Drie groepen vergelijken
T-Toets:
verschil onderzoeken tussen 2 groepen (nominaal-interval/ratio)
-Bij de t-test:
○ Als het gemiddelde van de waarde van een bepaalde variabele (vb. lengte) tussen twee groepen
(vb. mannen-vrouwen) verschilt (vb. 1.87-1.82), is dat verschil dan significant of op toeval berust?
○ Onafhankelijke variabele = geslacht (nominaal), afhankelijke variabele = lengte (interval/ratio)
● Maar voordat je dat gaat toetsen, onderzoek je of die groepen vergelijkbaar zijn (is de spreiding
rond het gemiddelde voor beide groepen ongeveer gelijk, of is die voor de ene groep heel anders dan
voor de andere groep) = normaalverdeling!
● In de t-toets zelf ben je dus op zoek naar verschillen, maar voordat je die test doet ga je na in
hoeverre de groepen vergelijkbaar zijn
hoe groot de kans is dat het verschil op toeval berust hang af van de grootte van de steekproef
(hoe groter de steekproef, hoe kleiner de kans) en de grootte van de standaarddeviatie (hoe groter
de standaarddeviatie, hoe groter de kans)
Lezen t-toets:
-Levene’s test: bepaalt of je de onderste of bovenste rij moet lezen:
Sig. >0,05; variantie is gelijk, dus kijk naar bovenste rij
Sig. <0,05; variantie is niet gelijk, dus kijk naar onderste rij t-toets is niet geschikt
Als je gekozen hebt welke rij je moet lezen en die waarde van significantie is significant (< 0.05),
dan kun je zeggen dat het verschil significant is; het gevonden verschil berust niet op toeval.
Colleges en boek
Steekproeven
Vormen van sampling:
non probability sampling: geen garantie dat sample een representatieve afspiegeling van de
samenleving is
-reliance on available subjects: bijv. mensen op straat vragen
-snowball sampling: bijv. na elk interview vraag je of de respondent nog een ander kent die je moet
interviewen (volgens Babbie kom je zo heel veel over een onderwerp te weten)
-purposive or judgemental sampling: bijv. je wilt linkse en rechtse studenten met elkaar vergelijken
en maakt een lijst met linkse en rechtse groeperingen (volgens Babbie niet ideaal, maar volstaat voor
vergelijking)
-quota sampling: zorgen dat je verschillende relevante subgroepen in je steekproef krijgt
representatieve afspiegeling van populatie (gevaar: geselecteerde respondenten zouden volgens
Babbie niet representatief zijn!)
-selecting informants: je selecteert een lid van een groep die info over de groep kan verschaffen
(volgens Babbie zijn deze leden vaak atypisch voor de groep)
