Week 1: Introductie groepsdynamica
H1+2+3
Leerdoel: Student kan theorieën met betrekking tot grondslagen van de groepsdynamica
uitleggen, herkennen in- en toepassen op casussen
H1: Groepsdynamica tussen psychologie en sociologie
Groepsdynamica: de studie van het gedrag van mensen in kleine groepen (1-20 mensen) Kurt Lewin
Ieder mens is sterk sociaal bepaald door de groepen waartoe hij ooit behoord heeft of nu toe
behoort (subculturen)
De groepslidmaatschappen bepalen in belangrijke mate iemands identiteit
Persoonlijkheidsontwikkeling is bijna onmogelijk zonder primaire groepen
Door primaire groepen is het individu aan de maatschappij en cultuur verbonden
Hierdoor is onze enige manier van denken, waarnemen, voelen, reageren en waarderen niet
zo uniek als we denken
Maatschappij Groep Individu
Constante dynamiek die van elkaar van invloed zijn
Door groepen is het individu aan de maatschappij en cultuur gebonden. Anderzijds vooral door
middel van groepen vindt cultuuroverdracht plaats, leert het individu de taal spreken, denken en
waarnemen en een uitgebreid waardensysteem.
Dus de maatschappij beïnvloed de groep die het individu weer beïnvloeden
Maar het individu kan ook de groep beïnvloeden die af en toe de maatschappij kunnen beïnvloeden
(actiegroepen, politieke groepen etc.)
Weerstanden tegen groepsdynamisch denken (waarom groepstermen later op gang kwamen)
- Groepen bestaan niet het zijn hersenschimmen die in de gedachten bestaan
- Individualistisch denken over leiderschap
- Neiging tot het centraal stellen van zichzelf (narcisme)
- Gebrek aan aandacht voor de context
- Groepen vormen een bedreiging voor de individuele vrijheid en autonomie
- Al te autonome (kleine) groepen kunnen de maatschappelijke orde bedreigen
- Bepaalde vormen van leven in groepen werden als vanzelfsprekend gezien dat men zich niet
bewust was van wat een groep was en het dus niet konden bestuderen (cultuurbewust)
Brugfunctie van de psychologie en sociologie:
Psychologie: nadruk op het individu
Sociologie: nadruk op de maatschappij
Psychologie en sociologie kwamen eerder tot bloei dan groepsdynamica. Deze ontwikkelde
zich later in de geschiedenis. Waarbij groepsdynamica nu de verbindende schakel is tussen de
psychologie en sociologie aangezien door groepen het individu aan de maatschappij en
cultuur is verbonden
, Groepen zijn globaal ingedeeld in 2 soorten:
1. Primaire groep: groepen die ons sociaal-emotioneel bevredigen (gezin en vriendengroep)
Gekenmerkt door: persoonlijke en intieme relaties in directe contactsituaties
2. Secundaire groep: groepen die ons tegemoetkomen aan onze belangen en rationele
behoeften (projectgroepen en schoolklas)
Gekenmerkt door: koele, onpersoonlijke, rationele en formele relaties
H2: Grondslagen van de groepsdynamica
Er bestaat niet alleen een onderscheidt in groepen maar ook binnen elke groep bestaan er indelingen
= elke groep functioneert tegelijkertijd op 2 niveaus; taakniveau & sociaal-emotioneel niveau
Beide zijn tegelijkertijd aanwezig zoals 2 keerzijde van een munt
Taakniveau: verwijst naar de inhoud van de groepsactiviteit, wat er gezegd en
gedaan wordt. Vervult formele functies
Sociaal-emotionele niveau: verwijt naar de manier waarop men met elkaar omgaat
tijdens de uitvoering van die taak. Vervult psychologische functies
Externe systeem: omvat alles wat er zich in een groep afspeelt aan activiteiten,
interacties en gevoelens om als de groep ten aanzien van de buitenwereld te kunnen
blijven voortbestaan. (TAAKKANT)
BV: het vervullen van de taak en het bereiken van het groepsdoel
Interne systeem: omvat alle activiteiten, interacties en gevoelens die voortvloeien uit
het interne groepsfunctioneren. Het groepsgedrag in het interne systeem is een
uiting van wederzijdse gevoelens tussen de leden van de groep. (PROCESKANT)
Het heet intern omdat het systeem niet direct wordt bepaald door de buitenwereld
Taakaspecten Sociaal-emotionele aspecten
Extern systeem Intern systeem
Voortbestaan van de groep in de omgeving De groep als groep in stand houden
Bereiken van het doel Het interne groepsfunctioneren
WAT wordt er gedaan HOE gaan de leden met elkaar om
Taakgerichte activiteiten De onderlinge betrekkingen
Taak oriëntatie Sociaal-emotionele oriëntatie
Formele leider (structuur) Informele leider
Bewaakt het resultaat Bewaakt de satisfactie
Nadruk op formele functies Nadruk op psychologische en persoonlijke
functies
Formele groepsstructuur Informele groepsstructuur
H1+2+3
Leerdoel: Student kan theorieën met betrekking tot grondslagen van de groepsdynamica
uitleggen, herkennen in- en toepassen op casussen
H1: Groepsdynamica tussen psychologie en sociologie
Groepsdynamica: de studie van het gedrag van mensen in kleine groepen (1-20 mensen) Kurt Lewin
Ieder mens is sterk sociaal bepaald door de groepen waartoe hij ooit behoord heeft of nu toe
behoort (subculturen)
De groepslidmaatschappen bepalen in belangrijke mate iemands identiteit
Persoonlijkheidsontwikkeling is bijna onmogelijk zonder primaire groepen
Door primaire groepen is het individu aan de maatschappij en cultuur verbonden
Hierdoor is onze enige manier van denken, waarnemen, voelen, reageren en waarderen niet
zo uniek als we denken
Maatschappij Groep Individu
Constante dynamiek die van elkaar van invloed zijn
Door groepen is het individu aan de maatschappij en cultuur gebonden. Anderzijds vooral door
middel van groepen vindt cultuuroverdracht plaats, leert het individu de taal spreken, denken en
waarnemen en een uitgebreid waardensysteem.
Dus de maatschappij beïnvloed de groep die het individu weer beïnvloeden
Maar het individu kan ook de groep beïnvloeden die af en toe de maatschappij kunnen beïnvloeden
(actiegroepen, politieke groepen etc.)
Weerstanden tegen groepsdynamisch denken (waarom groepstermen later op gang kwamen)
- Groepen bestaan niet het zijn hersenschimmen die in de gedachten bestaan
- Individualistisch denken over leiderschap
- Neiging tot het centraal stellen van zichzelf (narcisme)
- Gebrek aan aandacht voor de context
- Groepen vormen een bedreiging voor de individuele vrijheid en autonomie
- Al te autonome (kleine) groepen kunnen de maatschappelijke orde bedreigen
- Bepaalde vormen van leven in groepen werden als vanzelfsprekend gezien dat men zich niet
bewust was van wat een groep was en het dus niet konden bestuderen (cultuurbewust)
Brugfunctie van de psychologie en sociologie:
Psychologie: nadruk op het individu
Sociologie: nadruk op de maatschappij
Psychologie en sociologie kwamen eerder tot bloei dan groepsdynamica. Deze ontwikkelde
zich later in de geschiedenis. Waarbij groepsdynamica nu de verbindende schakel is tussen de
psychologie en sociologie aangezien door groepen het individu aan de maatschappij en
cultuur is verbonden
, Groepen zijn globaal ingedeeld in 2 soorten:
1. Primaire groep: groepen die ons sociaal-emotioneel bevredigen (gezin en vriendengroep)
Gekenmerkt door: persoonlijke en intieme relaties in directe contactsituaties
2. Secundaire groep: groepen die ons tegemoetkomen aan onze belangen en rationele
behoeften (projectgroepen en schoolklas)
Gekenmerkt door: koele, onpersoonlijke, rationele en formele relaties
H2: Grondslagen van de groepsdynamica
Er bestaat niet alleen een onderscheidt in groepen maar ook binnen elke groep bestaan er indelingen
= elke groep functioneert tegelijkertijd op 2 niveaus; taakniveau & sociaal-emotioneel niveau
Beide zijn tegelijkertijd aanwezig zoals 2 keerzijde van een munt
Taakniveau: verwijst naar de inhoud van de groepsactiviteit, wat er gezegd en
gedaan wordt. Vervult formele functies
Sociaal-emotionele niveau: verwijt naar de manier waarop men met elkaar omgaat
tijdens de uitvoering van die taak. Vervult psychologische functies
Externe systeem: omvat alles wat er zich in een groep afspeelt aan activiteiten,
interacties en gevoelens om als de groep ten aanzien van de buitenwereld te kunnen
blijven voortbestaan. (TAAKKANT)
BV: het vervullen van de taak en het bereiken van het groepsdoel
Interne systeem: omvat alle activiteiten, interacties en gevoelens die voortvloeien uit
het interne groepsfunctioneren. Het groepsgedrag in het interne systeem is een
uiting van wederzijdse gevoelens tussen de leden van de groep. (PROCESKANT)
Het heet intern omdat het systeem niet direct wordt bepaald door de buitenwereld
Taakaspecten Sociaal-emotionele aspecten
Extern systeem Intern systeem
Voortbestaan van de groep in de omgeving De groep als groep in stand houden
Bereiken van het doel Het interne groepsfunctioneren
WAT wordt er gedaan HOE gaan de leden met elkaar om
Taakgerichte activiteiten De onderlinge betrekkingen
Taak oriëntatie Sociaal-emotionele oriëntatie
Formele leider (structuur) Informele leider
Bewaakt het resultaat Bewaakt de satisfactie
Nadruk op formele functies Nadruk op psychologische en persoonlijke
functies
Formele groepsstructuur Informele groepsstructuur
