Professionele Gespreksvoering
E-modules samenvatting
Samenvatting voor het vak Professionele Gespreksvoering (PG) in de SGOP context,
dat wordt gegeven in het vierde blok van jaar 2 aan de Universiteit Utrecht. De
samenvatting is gebaseerd op de 10 e-modules behorende bij het vak: professioneel
communiceren, expertiseontwikkeling, reflecteren, feedback, informatie verzamelen,
luisteren, houding en gedrag, reguleren, nuanceren en faseren. Belangrijke begrippen
zijn gemarkeerd en plaatjes zijn toegevoegd ter ondersteuning. Op verschillende
plekken zijn voorbeelden helemaal uitgeschreven van de verschillende vaardigheden.
,Module professioneel communiceren
Gespreksmodellen zijn professionele gesprekken die zo vaak worden uitgevoerd dat ze
een vaststaand doel en een vaststaande opbouw hebben. In de context van SHOP zijn er
meer dan 50 soorten professionele gesprekken te onderscheiden.
De basiskenmerken van communicatie (Watzlawick)
1) Je kunt niet niet communiceren. Wanneer je niets zegt, communiceer je alsnog met je
gedrag.
2) Alle communicatie heeft een inhouds- en relatieaspect. Men communiceert
tegelijkertijd inhoud en informatie over de onderlinge relatie (hoe men zich tot elkaar
verhoudt). Deze twee aspecten kunnen niet van elkaar gescheiden worden.
3) Men communiceert digitaal (verbaal) en analoog (non-verbaal). Verbale communicatie
gaat om inhoud, non-verbale informatie gaat om de onderlinge relatie.
Leary: het relatieaspect van communicatie: de roos van Leary
Boven en onder gedrag (zie figuur hiernaast) gaat om
de positie die je inneemt in de relatie met een ander.
Samen en tegen gedrag gaat om hoe jullie je opstellen.
De communicatiestijl van de ene persoon lokt gedrag
van de ander uit, boven gedrag lokt onder gedrag uit en
vice versa. Samen gedrag lokt samen gedrag uit en
tegen gedrag lokt tegen gedrag uit.
Rationeel beslissingen maken: 7 fasen (Nelson-Jones)
1) confronteer (zie in dat er een beslissing gemaakt moet worden)
2) genereer opties en verkrijg informatie
3) beoordeel de gevolgen van de opties
4) wijd je aan de beslissing toe
5) plan hoe je je beslissing uit gaat voeren
6) implementeer
7) beoordeel de gevolgen en reflecteer
Vormen van miscommunicatie
1) selectieve perceptie (selectief informatie verzamelen)
2) subjectieve perceptie (informatie filteren o.b.v. de eigen ervaringen)
3) vergissingen (slips) onbedoelde en ongeplande acties.
4) vergeten acties (lapses).
5) externe ruis (context).
6) interne ruis (mediërende factoren).
7) incongruente informatie.
Uit onderzoek blijkt dat verbale communicatie tegenwoordig belangrijker is dan non-
verbale communicatie. Dit komt door het internet, we moeten ons meer focussen op wat
we zeggen, niet hoe we het zeggen.
Keysar stelt dat men egocentrisch is en niet in staat is een ander in te schatten. Mensen
maken alleen gebruik van een beschikbaarheidsheuristiek.
Waarom merkt men ambiguïteit in taal niet meer op? Mensen die elkaar lang kennen
ontwikkelen een gemeenschappelijke taal en mensen overschatten hun eigen vermogen
om een boodschap over te brengen.
Hoe komt het dat mensen weinig miscommunicatie ervaren? Door de sterke invloed van
de context en omdat we niet weten hoe succesvol onze communicatie is, waardoor
miscommunicatie niet wordt opgemerkt.
Kans op miscommunicatie beperken: 1) ga voorbereid een gesprek in 2) gebruik
gespreksvaardigheden en 3) controleer regelmatig of jullie elkaar begrepen hebben.
, Communicatiestijlen
1) analytische of beschouwende stijl: deze mensen
nemen hun tijd en zijn analytische
probleemoplossers. Ze willen dat anderen hun
effectiviteit zien. Echter zijn deze mensen vaak
overbezorgd.
2) aimabele of vriendelijke stijl: deze mensen
nemen hun tijd en zijn op mensen gericht. Ze
vermijden onbekende situaties en kunnen snel
gepest worden.
3) expressieve stijl: deze mensen zijn snel en
gericht op mensen, ze zijn enthousiast maar
kunnen ook overkomen als ongeduldig.
4) directieve stijl (driver): deze mensen willen dat
alles snel gebeurt en zijn gericht op taken. Ze
willen graag dat mensen zien wat ze bereikt
hebben. Deze mensen zijn inflexibel en luisteren
slecht.
E-modules samenvatting
Samenvatting voor het vak Professionele Gespreksvoering (PG) in de SGOP context,
dat wordt gegeven in het vierde blok van jaar 2 aan de Universiteit Utrecht. De
samenvatting is gebaseerd op de 10 e-modules behorende bij het vak: professioneel
communiceren, expertiseontwikkeling, reflecteren, feedback, informatie verzamelen,
luisteren, houding en gedrag, reguleren, nuanceren en faseren. Belangrijke begrippen
zijn gemarkeerd en plaatjes zijn toegevoegd ter ondersteuning. Op verschillende
plekken zijn voorbeelden helemaal uitgeschreven van de verschillende vaardigheden.
,Module professioneel communiceren
Gespreksmodellen zijn professionele gesprekken die zo vaak worden uitgevoerd dat ze
een vaststaand doel en een vaststaande opbouw hebben. In de context van SHOP zijn er
meer dan 50 soorten professionele gesprekken te onderscheiden.
De basiskenmerken van communicatie (Watzlawick)
1) Je kunt niet niet communiceren. Wanneer je niets zegt, communiceer je alsnog met je
gedrag.
2) Alle communicatie heeft een inhouds- en relatieaspect. Men communiceert
tegelijkertijd inhoud en informatie over de onderlinge relatie (hoe men zich tot elkaar
verhoudt). Deze twee aspecten kunnen niet van elkaar gescheiden worden.
3) Men communiceert digitaal (verbaal) en analoog (non-verbaal). Verbale communicatie
gaat om inhoud, non-verbale informatie gaat om de onderlinge relatie.
Leary: het relatieaspect van communicatie: de roos van Leary
Boven en onder gedrag (zie figuur hiernaast) gaat om
de positie die je inneemt in de relatie met een ander.
Samen en tegen gedrag gaat om hoe jullie je opstellen.
De communicatiestijl van de ene persoon lokt gedrag
van de ander uit, boven gedrag lokt onder gedrag uit en
vice versa. Samen gedrag lokt samen gedrag uit en
tegen gedrag lokt tegen gedrag uit.
Rationeel beslissingen maken: 7 fasen (Nelson-Jones)
1) confronteer (zie in dat er een beslissing gemaakt moet worden)
2) genereer opties en verkrijg informatie
3) beoordeel de gevolgen van de opties
4) wijd je aan de beslissing toe
5) plan hoe je je beslissing uit gaat voeren
6) implementeer
7) beoordeel de gevolgen en reflecteer
Vormen van miscommunicatie
1) selectieve perceptie (selectief informatie verzamelen)
2) subjectieve perceptie (informatie filteren o.b.v. de eigen ervaringen)
3) vergissingen (slips) onbedoelde en ongeplande acties.
4) vergeten acties (lapses).
5) externe ruis (context).
6) interne ruis (mediërende factoren).
7) incongruente informatie.
Uit onderzoek blijkt dat verbale communicatie tegenwoordig belangrijker is dan non-
verbale communicatie. Dit komt door het internet, we moeten ons meer focussen op wat
we zeggen, niet hoe we het zeggen.
Keysar stelt dat men egocentrisch is en niet in staat is een ander in te schatten. Mensen
maken alleen gebruik van een beschikbaarheidsheuristiek.
Waarom merkt men ambiguïteit in taal niet meer op? Mensen die elkaar lang kennen
ontwikkelen een gemeenschappelijke taal en mensen overschatten hun eigen vermogen
om een boodschap over te brengen.
Hoe komt het dat mensen weinig miscommunicatie ervaren? Door de sterke invloed van
de context en omdat we niet weten hoe succesvol onze communicatie is, waardoor
miscommunicatie niet wordt opgemerkt.
Kans op miscommunicatie beperken: 1) ga voorbereid een gesprek in 2) gebruik
gespreksvaardigheden en 3) controleer regelmatig of jullie elkaar begrepen hebben.
, Communicatiestijlen
1) analytische of beschouwende stijl: deze mensen
nemen hun tijd en zijn analytische
probleemoplossers. Ze willen dat anderen hun
effectiviteit zien. Echter zijn deze mensen vaak
overbezorgd.
2) aimabele of vriendelijke stijl: deze mensen
nemen hun tijd en zijn op mensen gericht. Ze
vermijden onbekende situaties en kunnen snel
gepest worden.
3) expressieve stijl: deze mensen zijn snel en
gericht op mensen, ze zijn enthousiast maar
kunnen ook overkomen als ongeduldig.
4) directieve stijl (driver): deze mensen willen dat
alles snel gebeurt en zijn gericht op taken. Ze
willen graag dat mensen zien wat ze bereikt
hebben. Deze mensen zijn inflexibel en luisteren
slecht.
