Samenvatting Bedrijfseconomie voor het hbo

Bedrijfseconomie voor het HBO

Hoofdstuk 19 Activiteit en rentabiliteit
19.1 Inleiding
Om te beoordelen of een onderneming gezond is wordt het management geïnformeerd
door allerlei verhoudingsgetallen. Deze verhoudingsgetallen liggen op het terrein van:
- activiteit;
- rentabiliteit;
- liquiditeit;
- solvabiliteit;
- productiviteit;
- beleggingen.

19.2 Activiteitskengetallen
Activiteitskengetallen  hiermee beoordeelt de ondernemer de omvang en samenstelling
van de activa.

Om goederen bij verkoop gelijk te kunnen leveren, houdt de onderneming een voorraad aan.
Een te kleine voorraad kan leiden tot nee-verkopen. Een te grote voorraad veroorzaakt te
hoge kosten met betrekking tot ruimte, rente en risico (incourante voorraad).

Kengetallen activiteit (voorraad):
o Gemiddelde voorraad  voorraad die gemiddeld in de loop van een periode in de
onderneming aanwezig is.
Gemiddelde voorraad = voorraad begin + voorraad eind / 2
o Omzetsnelheid/omloopsnelheid  geeft het aantal malen aan dat de gemiddelde
voorraad in een jaar is verkocht.
Omzetsnelheid = inkoopwaarde omzet / gemiddelde voorraad
o Gemiddelde opslagduur  hoelang de goederen gemiddeld op voorraad liggen.
Gemiddelde opslagduur = 1/omzetsnelheid x 365
o Inkoopwaarde omzet  kostprijs van de omzet.
Eindvoorraad = beginvoorraad + inkopen – inkoopwaarde omzet

19.3 Saldo en kredietduur van debiteuren
Kengetallen activiteit (debiteuren):
o Gemiddelde krediettermijn debiteuren  hoe lang het gemiddeld duurt voordat de
debiteuren betalen.
Gemiddelde krediettermijn debiteuren = gemiddeld debiteurensaldo / verkopen op rekening
x 365

19.4 Saldo en kredietduur van crediteuren
Kengetallen (activiteit crediteuren):
o Gemiddelde krediettermijn crediteuren  hoe lang het gemiddeld genomen duurt
voordat het bedrijf de crediteuren betaalt.
Gemiddelde krediettermijn crediteuren = gemiddeld crediteurensaldo / inkopen op rekening
x 365

, 19.6 Rentabiliteit van het vermogen
Rentabiliteit  winstgevendheid van een onderneming.

Kengetallen rentabiliteit:
o Rentabiliteit eigen vermogen (REV) = nettowinst (winst na belasting) / gemiddeld eigen
vermogen x 100%
o Rentabiliteit vreemd vermogen (RVV) = interest / gemiddeld vreemd vermogen x 100%
o Rentabiliteit totale vermogen (RTV) = winst voor interest en belasting (EBIT) / gemiddeld
totale vermogen x 100%

19.7 De financiële hefboomwerking
Financiële hefboomwerking  de rentabiliteit van het eigen vermogen is groter dan de
rentabiliteit van het totale vermogen.
REV (voor belasting) = RTV + (RTV – RVV) x VV/EV x 100%
REV (na belasting) = (1-f) x (RTV + (RTV – RVV) x VV/EV) x 100%
Financiële hefboomeffect = (RTV-RVV) x VV/EV
Rentemarge = RTV – RVV
Hefboomfactor = VV - EV
RTV = RVV, geen hefboomwerking.
RTV > RVV, positieve hefboomwerking (geleend geld levert meer op dan het kost).
RTV < RVV, negatieve hefboomwerking (geleend geld kost meer dan het oplevert).

19.8 Bedrijfsrisico en financieel risico
Bedrijfsrisico  het risico dat bij de RTV hoort.
Financieel Risico  het hefboomeffect (RTV-RVV) x VV/EV

19.11 De invloed van de omloopsnelheid op de rentabiliteit
Kengetallen rentabiliteit (totale vermogen):
o Brutowinstmarge = inkomen voor interest en belasting / omzet x 100%
o Omloopsnelheid totale vermogen  het aantal keren per jaar dat het gemiddelde totale
vermogen wordt omgezet.
Hoe kleiner het vermogen waarmee je een bepaalde omzet behaalt, hoe hoger de
omloopsnelheid wordt.
Omloopsnelheid totale vermogen = omzet / gemiddeld totaal vermogen
o Nettowinstmarge = winst na belasting / omzet x 100%