HC1 Nudging – Introductie
- Nudging is een gedragsveranderingsmethode, er zijn twee manieren om te denken:
de duale systemen
o Systeem I: impulsief (heuristiek)
o Systeem II: rationeel
- Het verschil in de twee systemen zit vooral in de snelheid. Systeem I is sneller,
gebruikt shortcuts en is daardoor gevoelig voor fouten. Systeem I gebruiken we in de
praktijk het meest.
Soorten shortcuts
- Shortcuts om de wereld waar te nemen: bv. het cheerleader effect (als je kijkt naar
een groep mensen, dan lijkt iedereen even aantrekkelijk. Als je per individu kijkt, dan
lijken sommige mensen minder aantrekkelijk dan andere mensen). Een ander
voorbeeld is clustering effect (het zien van een patroon, wat er in werkelijkheid niet
is).
- Shortcuts om onszelf waar te nemen of te beoordelen: bv. het Ikea effect (als je
moeite moet doen om iets, zoals een meubel, in elkaar te zetten, dan schrijf je aan
dat object meer waarde toe. Ook schrijf je aan jezelf meer expertise toe dan wanneer
een ander het object in elkaar zou zetten. Dit gaat om het overschatten van je eigen
vermogens). Een ander voorbeeld is de planning fallacy (als je een plan maakt, dan
denk je geen obstakels tegen te komen, maar in de realiteit ga je niet in één rechte
lijn van plan naar doel. Dit gaat trapsgewijs en onderweg kom je ook obstakels
tegen). Ook dit gaat weer om overschatting van je eigen vermogen.
- De GI Joe fallacy: alleen weten of je bewust zijn van biases, is niet genoeg om ze te
voorkomen. Andere factoren en processen, zoals gewoontes en de situatie zijn ook
belangrijk.
Zijn biases slecht?
- Sommige cognitieve biases zorgen voor suboptimale keuzes, maar door nudging
kunnen we biases ook ten goede gebruiken.
- Een nudge is een aspect van de keuzearchitectuur die menselijk gedrag op een
voorspelbare manier verandert, zonder het verbieden of uitsluiten van bepaalde
opties of het significant veranderen van economische incentives (prikkels).
- Libertarian paternalism: het niet verbieden van keuzes. Je verandert dus niet de
keuzeopties, maar je verandert wel hoe keuzes gepresenteerd worden.
Welk gedrag nudgen? Nudge keuzes die:
- Uitgesteld (delayed) zijn
- Moeilijk zijn
- Niet frequent zijn
- Slechte feedback geven
- Een onduidelijke uitkomst hebben
Waar moet een goede nudge aan voldoen?
- Incentives: zorg ervoor dat gewenst gedrag beloond wordt
- Understand mappings: maak de uitkomst van de keuze duidelijk
- Defaults: gebruik shortcuts, waardoor mensen voor een bepaalde optie kiezen
- Geef feedback
- Expect error: voorspel welke shortcuts mensen zullen gebruiken
- Structureer complexe keuzes: zorg bv. voor meerdere kleine keuzes bij complexe
keuzes
, HC2 Nudging – Duale systemen
Snel & langzaam denken (Kahneman)
- Herbert Simon: het idee van bounded rationality: men heeft geen cognitieve
capaciteit om alle voor- en nadelen van een keuze in overweging te nemen. Het
standpunt van Simon is een respons op de economen die zeggen dat de mens
rationeel is en alle opties en keuzes overweegt om zo de beste keuze te maken (de
keuze met maximum utility).
- Het probleem is echter dat de mens niet rationeel is. Zo kunnen bv. emoties een
keuze sterk beïnvloeden.
Black box
- Systeem I (vormt ongeveer 95% van ons denken) werd ontdekt tijdens de cognitieve
revolutie in de jaren ’50, na het behaviorisme.
- Systeem II werd uitgevonden om Systeem I te temmen, tegen te houden of te
reguleren.
Verschillen tussen Systeem I en II
- Systeem I: snel, automatisch, onbewust, gaat uit van de default en is impliciet.
- Systeem II: langzaam, kost veel moeite, bewust, expliciet.
- Voor Systeem II moet men toegang hebben tot het centrale werkgeheugen, waarvan
de capaciteit beperkt is. Voor Systeem I is dit niet nodig. Systeem II kan verstoord
worden door vermoeidheid of alcohol.
Systeem I en II – evolutionair perspectief
- Systeem I wordt gezien als het oudste systeem. Snel denken is adaptief, zodat
onmiddellijke beslissingen gemaakt kunnen worden die nodig zijn om te overleven.
- Systeem II wordt geassocieerd met taal, reflectief bewustzijn en de capaciteit om
hypothetisch na te denken over de toekomst.
Is Systeem I gevoelig voor fouten?
- Alledaagse beslissingen maken omvat snel en intuïtief kiezen zonder daar bewust
aandacht en moeite aan te besteden. Je maakt dan gebruik van mentale shortcuts
(heuristieken). Dit kan tot fouten leiden, maar dat hoeft niet per se.
- De Stroop taak (zie onderstaand plaatje van het woord ‘groen’ in de kleur rood). Bij
de Stroop taak is er een sterke salience heuristiek. De kleur van het woord (‘rood) ’is
makkelijker te noemen, dan het letterlijke woord (‘groen’). Er is sprake van een
falende werking van de inhiberende capaciteit van Systeem II, want mensen noemen
vooral ‘rood’ i.p.v. ‘groen’, terwijl ‘groen’ juist is als wordt gevraagd welk woord er in
het vakje staat.
GROEN
- Intuïtief beslissen (Systeem I) kan foutgevoelig zijn.
- Conclusie: Systeem II is niet ontworpen om Systeem I bij te sturen.
- Systeem I is niet altijd foutgevoelig, soms zijn intuïtieve beslissingen beter dan
bewuste beslissingen.
- Transparantie: het onthullen van de aanwezigheid, het doel of mechanisme van een
nudge, ruïneert de effecten vaak niet.
- Een default nudge is vaak erg sterk en effectief (bv. bij orgaandonaties de default
maken dat mensen organen doneren en dat wanneer mensen dit niet willen, ze dit
expliciet moeten aangeven).
- Nudging is een gedragsveranderingsmethode, er zijn twee manieren om te denken:
de duale systemen
o Systeem I: impulsief (heuristiek)
o Systeem II: rationeel
- Het verschil in de twee systemen zit vooral in de snelheid. Systeem I is sneller,
gebruikt shortcuts en is daardoor gevoelig voor fouten. Systeem I gebruiken we in de
praktijk het meest.
Soorten shortcuts
- Shortcuts om de wereld waar te nemen: bv. het cheerleader effect (als je kijkt naar
een groep mensen, dan lijkt iedereen even aantrekkelijk. Als je per individu kijkt, dan
lijken sommige mensen minder aantrekkelijk dan andere mensen). Een ander
voorbeeld is clustering effect (het zien van een patroon, wat er in werkelijkheid niet
is).
- Shortcuts om onszelf waar te nemen of te beoordelen: bv. het Ikea effect (als je
moeite moet doen om iets, zoals een meubel, in elkaar te zetten, dan schrijf je aan
dat object meer waarde toe. Ook schrijf je aan jezelf meer expertise toe dan wanneer
een ander het object in elkaar zou zetten. Dit gaat om het overschatten van je eigen
vermogens). Een ander voorbeeld is de planning fallacy (als je een plan maakt, dan
denk je geen obstakels tegen te komen, maar in de realiteit ga je niet in één rechte
lijn van plan naar doel. Dit gaat trapsgewijs en onderweg kom je ook obstakels
tegen). Ook dit gaat weer om overschatting van je eigen vermogen.
- De GI Joe fallacy: alleen weten of je bewust zijn van biases, is niet genoeg om ze te
voorkomen. Andere factoren en processen, zoals gewoontes en de situatie zijn ook
belangrijk.
Zijn biases slecht?
- Sommige cognitieve biases zorgen voor suboptimale keuzes, maar door nudging
kunnen we biases ook ten goede gebruiken.
- Een nudge is een aspect van de keuzearchitectuur die menselijk gedrag op een
voorspelbare manier verandert, zonder het verbieden of uitsluiten van bepaalde
opties of het significant veranderen van economische incentives (prikkels).
- Libertarian paternalism: het niet verbieden van keuzes. Je verandert dus niet de
keuzeopties, maar je verandert wel hoe keuzes gepresenteerd worden.
Welk gedrag nudgen? Nudge keuzes die:
- Uitgesteld (delayed) zijn
- Moeilijk zijn
- Niet frequent zijn
- Slechte feedback geven
- Een onduidelijke uitkomst hebben
Waar moet een goede nudge aan voldoen?
- Incentives: zorg ervoor dat gewenst gedrag beloond wordt
- Understand mappings: maak de uitkomst van de keuze duidelijk
- Defaults: gebruik shortcuts, waardoor mensen voor een bepaalde optie kiezen
- Geef feedback
- Expect error: voorspel welke shortcuts mensen zullen gebruiken
- Structureer complexe keuzes: zorg bv. voor meerdere kleine keuzes bij complexe
keuzes
, HC2 Nudging – Duale systemen
Snel & langzaam denken (Kahneman)
- Herbert Simon: het idee van bounded rationality: men heeft geen cognitieve
capaciteit om alle voor- en nadelen van een keuze in overweging te nemen. Het
standpunt van Simon is een respons op de economen die zeggen dat de mens
rationeel is en alle opties en keuzes overweegt om zo de beste keuze te maken (de
keuze met maximum utility).
- Het probleem is echter dat de mens niet rationeel is. Zo kunnen bv. emoties een
keuze sterk beïnvloeden.
Black box
- Systeem I (vormt ongeveer 95% van ons denken) werd ontdekt tijdens de cognitieve
revolutie in de jaren ’50, na het behaviorisme.
- Systeem II werd uitgevonden om Systeem I te temmen, tegen te houden of te
reguleren.
Verschillen tussen Systeem I en II
- Systeem I: snel, automatisch, onbewust, gaat uit van de default en is impliciet.
- Systeem II: langzaam, kost veel moeite, bewust, expliciet.
- Voor Systeem II moet men toegang hebben tot het centrale werkgeheugen, waarvan
de capaciteit beperkt is. Voor Systeem I is dit niet nodig. Systeem II kan verstoord
worden door vermoeidheid of alcohol.
Systeem I en II – evolutionair perspectief
- Systeem I wordt gezien als het oudste systeem. Snel denken is adaptief, zodat
onmiddellijke beslissingen gemaakt kunnen worden die nodig zijn om te overleven.
- Systeem II wordt geassocieerd met taal, reflectief bewustzijn en de capaciteit om
hypothetisch na te denken over de toekomst.
Is Systeem I gevoelig voor fouten?
- Alledaagse beslissingen maken omvat snel en intuïtief kiezen zonder daar bewust
aandacht en moeite aan te besteden. Je maakt dan gebruik van mentale shortcuts
(heuristieken). Dit kan tot fouten leiden, maar dat hoeft niet per se.
- De Stroop taak (zie onderstaand plaatje van het woord ‘groen’ in de kleur rood). Bij
de Stroop taak is er een sterke salience heuristiek. De kleur van het woord (‘rood) ’is
makkelijker te noemen, dan het letterlijke woord (‘groen’). Er is sprake van een
falende werking van de inhiberende capaciteit van Systeem II, want mensen noemen
vooral ‘rood’ i.p.v. ‘groen’, terwijl ‘groen’ juist is als wordt gevraagd welk woord er in
het vakje staat.
GROEN
- Intuïtief beslissen (Systeem I) kan foutgevoelig zijn.
- Conclusie: Systeem II is niet ontworpen om Systeem I bij te sturen.
- Systeem I is niet altijd foutgevoelig, soms zijn intuïtieve beslissingen beter dan
bewuste beslissingen.
- Transparantie: het onthullen van de aanwezigheid, het doel of mechanisme van een
nudge, ruïneert de effecten vaak niet.
- Een default nudge is vaak erg sterk en effectief (bv. bij orgaandonaties de default
maken dat mensen organen doneren en dat wanneer mensen dit niet willen, ze dit
expliciet moeten aangeven).
