S AMENVATTING M EDISCH
B IOLOGISCH B LOK 1.2
Hanze hogeschool Groningen
, [Kies de datum]
Samenvatting Medisch Biologisch
Blok 1.2
Hanze hogeschool Groningen
College 1, de Schoudergordel
Orthopedie
- Orthos: recht
- Pedie: kind
- Behandeling van afwijkingen en ziekten van het steun- en
bewegingsapparaat.
Het schouder- en ellebooggewricht zorgen samen voor het positioneren van de hand
in de ruimte. Dit heeft wel een keerzijde, kwetsuur aan één van beide gewrichten kan
overgaan in kwetsuur aan het andere gewricht door aanpassing van beweging
(compensatie).
Functies schoudergordel
- Verbinden bovenste extremiteit met het axiale skelet (centrale skelet,
ruggenwervel etc.)
- Laterale positie houden van de bovenste extremiteit. Zonder clavicula zou je
arm voor je borst hangen.
- De functie van de bolling van je clavicula is dat als het breekt, gaat de breuk
naar buiten en daardoor zullen zenuwen niet beschadigen.
Drie gewrichten van de schoudergordel
- Articulatio gleno-humerale:
Kogelgewricht, articulatio sferoidea. Bestaat uit de kop van de Humerus en fossa
glenoidalis van de scapulae. Dit gewricht is niet heel stabiel, maar wel mobiel.
Stabiliteit vs. Mobiliteit staan in verhouding.
- Articulatio acromio-claviculare
Glij-gewricht voor het ophefen van de arm hoger dan horizontaal.
- Articulatio sterno-claviculare
Meest voorkomende blessures
- Clavicula fractuur
- Dislocatie, schouder uit de kom.
1
, [Kies de datum]
Articulatio synovialis
Het synoviale gewricht bestaat uit de volgende onderdelen:
- Periost
- Ligament
- Gewrichtsholte
- Gewrichtskraakbeen
- Capsula fbrosa
- Membrana synovialis
- Capsula articularis
- Gewrichtskapsel
Synoviaalmembraan is heel goed doorbloed, en maakt synoviale vloeistof aan.
Synovia is helder acellulair en viskeus(stroperig).
Viscositeit
- Bestaat door aanwezigheid van ‘grote’ moleculen, ongeveer 1µm groot.
- Proteoglycanen maken de synovia viskeus. Worden gemaakt door de cellen in
het synoviale membraan.
- Proteoglycanen zijn opgebouwd uit GAGs.
Productie synovia
- Synovia is een fltraat van bloed waar vervolgens bepaalde bestanddelen aan
toegevoegd worden om het viskeus te maken.
- Proteoglycanen (PG) en Glycosaminoglycanen (GAG) worden toegevoegd.
- Synovia wordt door synoviale cellen in het synoviale membraan gemaakt.
Functie synovia
- Smeermiddel
- Schokdemping
- Voedingsstofen voor kraakbeencellen
Kraakbeen
Kraakbeen bestaat voornamelijk uit vezels en synovia. Cellen van
het kraakbeen zijn chondrocyten. Kraakbeen is de beschermlaag voor onderliggende
botten. Daarnaast reduceert het frictie tussen botstukken, en dien het als
schokdemping. Kraakbeen heeft geen bloedvoorziening. Chondrocyten halen hun
voedingsstofen ui het synovia. Als kraakbeen eenmaal kapot is, blijft het ook kapot.
- De cellen heten chondrocyten. Deze houden het kraakbeen gezond.
- Maximaal 5mm dik
- Functies: beschermlaag voor onderliggend bot, reduceert frictie tussen
botstukken, schokdemping.
2
, [Kies de datum]
Functies van de drie spiergroepen
- Romp-schoudergordel: positionering en fxatie van scapulae en clavicula.
- Schoudergordel-arm: stabilisatie en beweging van de bovenarm.
- Romp-arm: beweging van de bovenarm.
Belangrijkste abductoren van de bovenarm
- M. Deltoïdeus
- M. Supraspinatus
Belangrijk voor de stabilisatie van de schoudergordel zijn de spieren van de
rotator cuff:
- Bestaat uit 4 spieren die samen een cuf(band) vormen om de kop van de
humerus.
- Bestaat uit de volgende spieren:
Supraspinatus
Infraspinatus
Teres minor
Subscapularis
- Stabilisatie: door het aanspannen van de rotator cuf wordt de kop van de
humerus in de kom getrokken (centralisatie) en iets naar beneden getrokken.
- Interen en externe rotatie
Impingement (inklemming)
- Impingement is een symptoom. De onderliggende oorzaak is over het
algemeen een verzwakte supraspinatus.
- De kans op een impingement hangt af van de vorm van het acromion en de
aanwezigheid van osteofyten. Alles wat de subacromiale ruimte vrkleint,
vergroot de kans op impingement. Osteofyten zijn kleine botwoekeringen.
- Impingment ontstaat door een disfunctionele rotatorcuff met name de functie
van depressie en centralisatie van de humeruskop is hierbij aangedaan.
- Directe factoren: schade aan de rotatorcuf, zoals scheurtjes, ontstekingen
en overbelasting.
- Indirecte factoren: vorm van het acromion, scheur in het labrum, leeftijd,
aanwezigehid van osteofyten.
De behandeling
- Conservatief: Relatieve rust, pijn mijden of oefentherapie.
- Pijnstillers
- Chirurgie
Samengevat
- Het capsula van een synoviaal gewricht wordt aan de binnenkant bekleed
door de membrana synovialis.
- De M. Supraspinatus en M. Deltoïdeus zijn belangrijk voor de abductie van de
bovenarm.
3
B IOLOGISCH B LOK 1.2
Hanze hogeschool Groningen
, [Kies de datum]
Samenvatting Medisch Biologisch
Blok 1.2
Hanze hogeschool Groningen
College 1, de Schoudergordel
Orthopedie
- Orthos: recht
- Pedie: kind
- Behandeling van afwijkingen en ziekten van het steun- en
bewegingsapparaat.
Het schouder- en ellebooggewricht zorgen samen voor het positioneren van de hand
in de ruimte. Dit heeft wel een keerzijde, kwetsuur aan één van beide gewrichten kan
overgaan in kwetsuur aan het andere gewricht door aanpassing van beweging
(compensatie).
Functies schoudergordel
- Verbinden bovenste extremiteit met het axiale skelet (centrale skelet,
ruggenwervel etc.)
- Laterale positie houden van de bovenste extremiteit. Zonder clavicula zou je
arm voor je borst hangen.
- De functie van de bolling van je clavicula is dat als het breekt, gaat de breuk
naar buiten en daardoor zullen zenuwen niet beschadigen.
Drie gewrichten van de schoudergordel
- Articulatio gleno-humerale:
Kogelgewricht, articulatio sferoidea. Bestaat uit de kop van de Humerus en fossa
glenoidalis van de scapulae. Dit gewricht is niet heel stabiel, maar wel mobiel.
Stabiliteit vs. Mobiliteit staan in verhouding.
- Articulatio acromio-claviculare
Glij-gewricht voor het ophefen van de arm hoger dan horizontaal.
- Articulatio sterno-claviculare
Meest voorkomende blessures
- Clavicula fractuur
- Dislocatie, schouder uit de kom.
1
, [Kies de datum]
Articulatio synovialis
Het synoviale gewricht bestaat uit de volgende onderdelen:
- Periost
- Ligament
- Gewrichtsholte
- Gewrichtskraakbeen
- Capsula fbrosa
- Membrana synovialis
- Capsula articularis
- Gewrichtskapsel
Synoviaalmembraan is heel goed doorbloed, en maakt synoviale vloeistof aan.
Synovia is helder acellulair en viskeus(stroperig).
Viscositeit
- Bestaat door aanwezigheid van ‘grote’ moleculen, ongeveer 1µm groot.
- Proteoglycanen maken de synovia viskeus. Worden gemaakt door de cellen in
het synoviale membraan.
- Proteoglycanen zijn opgebouwd uit GAGs.
Productie synovia
- Synovia is een fltraat van bloed waar vervolgens bepaalde bestanddelen aan
toegevoegd worden om het viskeus te maken.
- Proteoglycanen (PG) en Glycosaminoglycanen (GAG) worden toegevoegd.
- Synovia wordt door synoviale cellen in het synoviale membraan gemaakt.
Functie synovia
- Smeermiddel
- Schokdemping
- Voedingsstofen voor kraakbeencellen
Kraakbeen
Kraakbeen bestaat voornamelijk uit vezels en synovia. Cellen van
het kraakbeen zijn chondrocyten. Kraakbeen is de beschermlaag voor onderliggende
botten. Daarnaast reduceert het frictie tussen botstukken, en dien het als
schokdemping. Kraakbeen heeft geen bloedvoorziening. Chondrocyten halen hun
voedingsstofen ui het synovia. Als kraakbeen eenmaal kapot is, blijft het ook kapot.
- De cellen heten chondrocyten. Deze houden het kraakbeen gezond.
- Maximaal 5mm dik
- Functies: beschermlaag voor onderliggend bot, reduceert frictie tussen
botstukken, schokdemping.
2
, [Kies de datum]
Functies van de drie spiergroepen
- Romp-schoudergordel: positionering en fxatie van scapulae en clavicula.
- Schoudergordel-arm: stabilisatie en beweging van de bovenarm.
- Romp-arm: beweging van de bovenarm.
Belangrijkste abductoren van de bovenarm
- M. Deltoïdeus
- M. Supraspinatus
Belangrijk voor de stabilisatie van de schoudergordel zijn de spieren van de
rotator cuff:
- Bestaat uit 4 spieren die samen een cuf(band) vormen om de kop van de
humerus.
- Bestaat uit de volgende spieren:
Supraspinatus
Infraspinatus
Teres minor
Subscapularis
- Stabilisatie: door het aanspannen van de rotator cuf wordt de kop van de
humerus in de kom getrokken (centralisatie) en iets naar beneden getrokken.
- Interen en externe rotatie
Impingement (inklemming)
- Impingement is een symptoom. De onderliggende oorzaak is over het
algemeen een verzwakte supraspinatus.
- De kans op een impingement hangt af van de vorm van het acromion en de
aanwezigheid van osteofyten. Alles wat de subacromiale ruimte vrkleint,
vergroot de kans op impingement. Osteofyten zijn kleine botwoekeringen.
- Impingment ontstaat door een disfunctionele rotatorcuff met name de functie
van depressie en centralisatie van de humeruskop is hierbij aangedaan.
- Directe factoren: schade aan de rotatorcuf, zoals scheurtjes, ontstekingen
en overbelasting.
- Indirecte factoren: vorm van het acromion, scheur in het labrum, leeftijd,
aanwezigehid van osteofyten.
De behandeling
- Conservatief: Relatieve rust, pijn mijden of oefentherapie.
- Pijnstillers
- Chirurgie
Samengevat
- Het capsula van een synoviaal gewricht wordt aan de binnenkant bekleed
door de membrana synovialis.
- De M. Supraspinatus en M. Deltoïdeus zijn belangrijk voor de abductie van de
bovenarm.
3
