Verantwoordingsrapport voor de afstudeerfase Master Management, Cultuur en Verandering
2023 voor NCOI.
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Inleiding ............................................................................................................................... 4
Kinderopvangbranche in Nederland .................................................................................................... 4
XXX Kinderopvang .............................................................................................................................. 4
Gewenste situatie voor XXX zoals beschreven in het fusiedocument ............................................ 4
Grensafbakening ................................................................................................................................. 4
Leeswijzer ............................................................................................................................................ 4
Hoofdstuk 2 Vraagstuk ............................................................................................................................ 5
Probleemanalyse ................................................................................................................................. 5
Probleem aan de hand van vier stellingen .......................................................................................... 5
Doel ..................................................................................................................................................... 5
Hoofdstuk 3 Onderzoek aanpak .............................................................................................................. 6
Naar welke informatie wordt gezocht .............................................................................................. 6
Waar wordt naar informatie gezocht ............................................................................................... 6
Hoe wordt naar informatie gezocht ................................................................................................. 6
Hoe worden resultaten bestudeerd ................................................................................................. 7
Hoe worden de resultaten georganiseerd ....................................................................................... 7
Hoe worden de resultaten geëvalueerd .......................................................................................... 7
Hoe worden de resultaten verwerkt ................................................................................................. 8
Betrouwbaarheid en validiteit .............................................................................................................. 8
Triangulatie .......................................................................................................................................... 8
Hoofdstuk 4 Analyse ................................................................................................................................ 9
Analyse en conclusie literatuuronderzoek ........................................................................................... 9
Analyse en conclusie resultaten OCAI vragenlijst ............................................................................. 10
Analyse en conclusie resultaten gestructureerde interviews ............................................................ 10
Analyse en conclusie resultaten medewerkers enquête ................................................................... 11
Analyse en conclusie resultaten diepte interviews ............................................................................ 11
Vierde stelling ................................................................................................................................ 12
Conclusies stellingen ......................................................................................................................... 12
Analyse en conclusie GAP analyse ................................................................................................... 13
Analyse en conclusie Criterium van gelijkwaardigheid ..................................................................... 13
Analyse en conclusie SFA model ...................................................................................................... 13
Analyse en conclusie Change capacity scan .................................................................................... 13
Analyse en conclusie 7V’s ................................................................................................................. 13
Urgentie en draagvlak ....................................................................................................................... 14
Hoofstuk 5 Drie oplossingsalternatieven ............................................................................................... 15
Oplossingsalternatief 1: Van centrale naar decentrale aansturing van medewerkers .................. 15
Oplossingsalternatief 2: Verkleinen van de span of control van de clustermanagers................... 15
Oplossingsalternatief 3: Inzetten van operationele, tactische interventies ................................... 15
Criterium van gelijkwaardigheid ........................................................................................................ 15
Keuze oplossingsalternatief............................................................................................................... 16
Verantwoordingsrapport van Student Pagina 1
,Hoofdstuk 6 Uitwerking oplossingsalternatief........................................................................................ 17
Meten van medewerker betrokkenheid ......................................................................................... 17
Implementatieplan ......................................................................................................................... 17
Interventies ........................................................................................................................................ 17
Communiceren .............................................................................................................................. 18
Successen delen ........................................................................................................................... 18
Verstevigen eigen regie en zelfredzaamheid ................................................................................ 18
Waarderen en leren ....................................................................................................................... 18
Het waarderen van vakkennis ....................................................................................................... 18
Kennisgemeenschappen vormen .................................................................................................. 18
Bespreekbaar maken van belemmeringen .................................................................................... 19
Elkaar leren kennen als gelijken .................................................................................................... 19
Hoofdstuk 7 Aanbevelingen en slotwoord ............................................................................................. 20
Van centrale naar decentrale aansturing ...................................................................................... 20
Tijdelijk extra 1 of 2 clustermanagers aannemen .......................................................................... 20
Slotwoord ........................................................................................................................................... 20
Literatuur................................................................................................................................................ 21
Bijlage 1 Theoretisch kader vanuit literatuuronderzoek ........................................................................ 24
Cultuur ........................................................................................................................................... 24
Hoe is in het algemeen de cultuur binnen kinderopvangorganisaties? ......................................... 25
Fusie .............................................................................................................................................. 25
Medewerker betrokkenheid ........................................................................................................... 26
Hoe is het in het algemeen gesteld met de medewerker betrokkenheid binnen
kinderopvangorganisaties? ............................................................................................................ 27
Hoe is het gesteld met medewerker betrokkenheid na een fusie? ............................................... 27
Verhogen van medewerker betrokkenheid .................................................................................... 28
Eigen regie en zelfredzaamheid / persoonlijk leiderschap ............................................................ 28
GAP Analyse ................................................................................................................................. 29
Veranderbereidheid ....................................................................................................................... 29
Instrumenten voor meten verandervoorkeuren en veranderbereidheid ........................................ 30
Bijlage 2 Uitnodigingsmail aan 452 medewerkers d.d. 3-3-2023 .......................................................... 32
Bijlage 3 Resultaten en uitwerking OCAI vragenlijst ............................................................................. 33
Bijlage 4 Interview met managers en medewerkers over cultuur .......................................................... 37
Bijlage 5 Uitwerking interviews .............................................................................................................. 38
Bijlage 6 Uitnodigingsmail aan 452 medewerkers d.d. 5 mei 2023....................................................... 41
Bijlage 7 Resultaten medewerkers enquête over fusie en medewerker betrokkenheid ....................... 42
Bijlage 8 GAP analyse ........................................................................................................................... 48
Bijlage 9 Drie oplossingsalternatieven .................................................................................................. 50
Optie 1: Van centrale naar decentrale aansturing van medewerkers ........................................... 50
Optie 2: Verkleinen van de span of control ................................................................................... 51
Optie 3: Inzetten van operationele, tactische interventies ............................................................. 51
Bijlage 10 Criterium van gelijkwaardigheid ............................................................................................ 52
Bijlage 11 SFA model ............................................................................................................................ 53
Bijlage 12 Implementatieplan ................................................................................................................ 54
Verantwoordingsrapport van Student Pagina 2
,Bijlage 13 Veranderbereidheid: Change capacity scan en 7V’s ........................................................... 55
Bijlage 14 Interventies voor oplossingsalternatief 3 .............................................................................. 56
Figuur 1 resultaat OCAI huidig en gewenste situatie ............................................................................ 10
Voorwoord, evaluatie en logboek zijn verwijderd.
Verantwoordingsrapport van Student Pagina 3
, Hoofdstuk 1 Inleiding
Kinderopvangbranche in Nederland
xxx
XXX Kinderopvang
XXX
Gewenste situatie voor XXX zoals beschreven in het fusiedocument
XXX
Grensafbakening
In dit afstudeerproject ligt de focus op de interne organisatie. Dat betekent dat gastouders en klanten
niet in dit onderzoek worden meegenomen.
Leeswijzer
In hoofdstuk 2 wordt het vraagstuk uitgediept. De bestuurder van XXX heeft opdracht gegeven om
aan de hand van vier stellingen onderzoek te doen naar cultuur en medewerker betrokkenheid bij
XXX. Belangrijk daarbij is dat in de onderzoeken getoetst wordt in hoeverre er al sprake is van de
gewenste situatie, zoals beschreven in hoofdstuk 1, bij XXX. In hoofdstuk 3 wordt toegelicht welke
stappen zijn genomen om het vraagstuk in kaart te brengen, waarom welke keuzes zijn gemaakt en
wat het resultaat hier van is. De keuze is gemaakt om voor het onderzoek het informatievaardigheden
model van Berkowitz (Eisenberg & Berkowitz, 1992; Canning, 2002, in Verhoeven, 2018) aan te
houden, omdat dit een overzichtelijk model is en het geeft houvast bij het beheren van informatie om
tot de oplossing van het probleem te komen. Het model bestaat uit zes stappen: naar welke informatie
wordt gezocht, waar wordt naar informatie gezocht, hoe wordt naar informatie gezocht, en tenslotte
hoe de resultaten worden bestudeerd, georganiseerd en geëvalueerd. In hoofdstuk 4 worden de
verschillende onderzoeksinstrumenten geanalyseerd, waar vervolgens een conclusie uit wordt
getrokken. Deze leiden vervolgens tot een gap analyse, welke in dit hoofdstuk wordt beschreven. In
hoofdstuk 5 wordt beschreven welke oplossingskeuzen zijn gemaakt aan de hand van het criterium
van gelijkwaardigheid en het SFA model. In hoofdstuk 6 wordt de uitwerking van het
oplossingsalternatief beschreven. Deze uitwerking wordt tevens gebruikt voor het advies aan de
opdrachtgever. In hoofdstuk 7 volgen twee aanbevelingen, welke ook in het advies aan de
opdrachtgever zullen worden meegenomen.
Verantwoordingsrapport van Student Pagina 4
2023 voor NCOI.
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Inleiding ............................................................................................................................... 4
Kinderopvangbranche in Nederland .................................................................................................... 4
XXX Kinderopvang .............................................................................................................................. 4
Gewenste situatie voor XXX zoals beschreven in het fusiedocument ............................................ 4
Grensafbakening ................................................................................................................................. 4
Leeswijzer ............................................................................................................................................ 4
Hoofdstuk 2 Vraagstuk ............................................................................................................................ 5
Probleemanalyse ................................................................................................................................. 5
Probleem aan de hand van vier stellingen .......................................................................................... 5
Doel ..................................................................................................................................................... 5
Hoofdstuk 3 Onderzoek aanpak .............................................................................................................. 6
Naar welke informatie wordt gezocht .............................................................................................. 6
Waar wordt naar informatie gezocht ............................................................................................... 6
Hoe wordt naar informatie gezocht ................................................................................................. 6
Hoe worden resultaten bestudeerd ................................................................................................. 7
Hoe worden de resultaten georganiseerd ....................................................................................... 7
Hoe worden de resultaten geëvalueerd .......................................................................................... 7
Hoe worden de resultaten verwerkt ................................................................................................. 8
Betrouwbaarheid en validiteit .............................................................................................................. 8
Triangulatie .......................................................................................................................................... 8
Hoofdstuk 4 Analyse ................................................................................................................................ 9
Analyse en conclusie literatuuronderzoek ........................................................................................... 9
Analyse en conclusie resultaten OCAI vragenlijst ............................................................................. 10
Analyse en conclusie resultaten gestructureerde interviews ............................................................ 10
Analyse en conclusie resultaten medewerkers enquête ................................................................... 11
Analyse en conclusie resultaten diepte interviews ............................................................................ 11
Vierde stelling ................................................................................................................................ 12
Conclusies stellingen ......................................................................................................................... 12
Analyse en conclusie GAP analyse ................................................................................................... 13
Analyse en conclusie Criterium van gelijkwaardigheid ..................................................................... 13
Analyse en conclusie SFA model ...................................................................................................... 13
Analyse en conclusie Change capacity scan .................................................................................... 13
Analyse en conclusie 7V’s ................................................................................................................. 13
Urgentie en draagvlak ....................................................................................................................... 14
Hoofstuk 5 Drie oplossingsalternatieven ............................................................................................... 15
Oplossingsalternatief 1: Van centrale naar decentrale aansturing van medewerkers .................. 15
Oplossingsalternatief 2: Verkleinen van de span of control van de clustermanagers................... 15
Oplossingsalternatief 3: Inzetten van operationele, tactische interventies ................................... 15
Criterium van gelijkwaardigheid ........................................................................................................ 15
Keuze oplossingsalternatief............................................................................................................... 16
Verantwoordingsrapport van Student Pagina 1
,Hoofdstuk 6 Uitwerking oplossingsalternatief........................................................................................ 17
Meten van medewerker betrokkenheid ......................................................................................... 17
Implementatieplan ......................................................................................................................... 17
Interventies ........................................................................................................................................ 17
Communiceren .............................................................................................................................. 18
Successen delen ........................................................................................................................... 18
Verstevigen eigen regie en zelfredzaamheid ................................................................................ 18
Waarderen en leren ....................................................................................................................... 18
Het waarderen van vakkennis ....................................................................................................... 18
Kennisgemeenschappen vormen .................................................................................................. 18
Bespreekbaar maken van belemmeringen .................................................................................... 19
Elkaar leren kennen als gelijken .................................................................................................... 19
Hoofdstuk 7 Aanbevelingen en slotwoord ............................................................................................. 20
Van centrale naar decentrale aansturing ...................................................................................... 20
Tijdelijk extra 1 of 2 clustermanagers aannemen .......................................................................... 20
Slotwoord ........................................................................................................................................... 20
Literatuur................................................................................................................................................ 21
Bijlage 1 Theoretisch kader vanuit literatuuronderzoek ........................................................................ 24
Cultuur ........................................................................................................................................... 24
Hoe is in het algemeen de cultuur binnen kinderopvangorganisaties? ......................................... 25
Fusie .............................................................................................................................................. 25
Medewerker betrokkenheid ........................................................................................................... 26
Hoe is het in het algemeen gesteld met de medewerker betrokkenheid binnen
kinderopvangorganisaties? ............................................................................................................ 27
Hoe is het gesteld met medewerker betrokkenheid na een fusie? ............................................... 27
Verhogen van medewerker betrokkenheid .................................................................................... 28
Eigen regie en zelfredzaamheid / persoonlijk leiderschap ............................................................ 28
GAP Analyse ................................................................................................................................. 29
Veranderbereidheid ....................................................................................................................... 29
Instrumenten voor meten verandervoorkeuren en veranderbereidheid ........................................ 30
Bijlage 2 Uitnodigingsmail aan 452 medewerkers d.d. 3-3-2023 .......................................................... 32
Bijlage 3 Resultaten en uitwerking OCAI vragenlijst ............................................................................. 33
Bijlage 4 Interview met managers en medewerkers over cultuur .......................................................... 37
Bijlage 5 Uitwerking interviews .............................................................................................................. 38
Bijlage 6 Uitnodigingsmail aan 452 medewerkers d.d. 5 mei 2023....................................................... 41
Bijlage 7 Resultaten medewerkers enquête over fusie en medewerker betrokkenheid ....................... 42
Bijlage 8 GAP analyse ........................................................................................................................... 48
Bijlage 9 Drie oplossingsalternatieven .................................................................................................. 50
Optie 1: Van centrale naar decentrale aansturing van medewerkers ........................................... 50
Optie 2: Verkleinen van de span of control ................................................................................... 51
Optie 3: Inzetten van operationele, tactische interventies ............................................................. 51
Bijlage 10 Criterium van gelijkwaardigheid ............................................................................................ 52
Bijlage 11 SFA model ............................................................................................................................ 53
Bijlage 12 Implementatieplan ................................................................................................................ 54
Verantwoordingsrapport van Student Pagina 2
,Bijlage 13 Veranderbereidheid: Change capacity scan en 7V’s ........................................................... 55
Bijlage 14 Interventies voor oplossingsalternatief 3 .............................................................................. 56
Figuur 1 resultaat OCAI huidig en gewenste situatie ............................................................................ 10
Voorwoord, evaluatie en logboek zijn verwijderd.
Verantwoordingsrapport van Student Pagina 3
, Hoofdstuk 1 Inleiding
Kinderopvangbranche in Nederland
xxx
XXX Kinderopvang
XXX
Gewenste situatie voor XXX zoals beschreven in het fusiedocument
XXX
Grensafbakening
In dit afstudeerproject ligt de focus op de interne organisatie. Dat betekent dat gastouders en klanten
niet in dit onderzoek worden meegenomen.
Leeswijzer
In hoofdstuk 2 wordt het vraagstuk uitgediept. De bestuurder van XXX heeft opdracht gegeven om
aan de hand van vier stellingen onderzoek te doen naar cultuur en medewerker betrokkenheid bij
XXX. Belangrijk daarbij is dat in de onderzoeken getoetst wordt in hoeverre er al sprake is van de
gewenste situatie, zoals beschreven in hoofdstuk 1, bij XXX. In hoofdstuk 3 wordt toegelicht welke
stappen zijn genomen om het vraagstuk in kaart te brengen, waarom welke keuzes zijn gemaakt en
wat het resultaat hier van is. De keuze is gemaakt om voor het onderzoek het informatievaardigheden
model van Berkowitz (Eisenberg & Berkowitz, 1992; Canning, 2002, in Verhoeven, 2018) aan te
houden, omdat dit een overzichtelijk model is en het geeft houvast bij het beheren van informatie om
tot de oplossing van het probleem te komen. Het model bestaat uit zes stappen: naar welke informatie
wordt gezocht, waar wordt naar informatie gezocht, hoe wordt naar informatie gezocht, en tenslotte
hoe de resultaten worden bestudeerd, georganiseerd en geëvalueerd. In hoofdstuk 4 worden de
verschillende onderzoeksinstrumenten geanalyseerd, waar vervolgens een conclusie uit wordt
getrokken. Deze leiden vervolgens tot een gap analyse, welke in dit hoofdstuk wordt beschreven. In
hoofdstuk 5 wordt beschreven welke oplossingskeuzen zijn gemaakt aan de hand van het criterium
van gelijkwaardigheid en het SFA model. In hoofdstuk 6 wordt de uitwerking van het
oplossingsalternatief beschreven. Deze uitwerking wordt tevens gebruikt voor het advies aan de
opdrachtgever. In hoofdstuk 7 volgen twee aanbevelingen, welke ook in het advies aan de
opdrachtgever zullen worden meegenomen.
Verantwoordingsrapport van Student Pagina 4
