🥾
Les 15: Leiderschap
Leiderschap: Evolutie en Kenmerken
Situering:
Leiderschap is een dynamisch fenomeen dat door de tijd heen is geëvolueerd. De
klassieke principes van management, zoals geformuleerd door Fayol, benadrukken
efficiënte organisatie en controle. Echter, de moderne kijk op leiderschap verschuift
naar een meer mensgerichte en doelgerichte benadering.
Kenmerken van Goed Leiderschap:
F. Anseel (2019):
Inspirerende leiderschapssessie met nadruk op anders leiding geven.
Belang van teamwork en harmonie in organisaties.
Toekomstgericht denken over werkorganisatie en leiderschap.
Verschillende Leiderschapstypes:
Drew Dudley's 'Everyday Leadership':
Leiderschap is niet beperkt tot formele posities.
Kleine alledaagse daden kunnen iemand tot een leider maken.
Leiderschapstesten:
123test.nl: Bepaal welk type leider je bent.
vdab.be: Test jezelf op mensgerichtheid.
ifbd.be: Quinn-test voor leiderschapsstijlen.
Evolutie in Denken over Leidinggeven:
Vóór Industriële Revolutie:
Les 15: Leiderschap 1
, Nadruk op inspiratie, charisma, en betrokkenheid.
Leider als inspirator voor 'grote doelen.'
19e Eeuw:
Opkomst van economische motieven en rationaliteit.
Leider verschuift naar een meer managergerichte rol.
Evoluties volgens dr. Tomas Chamorro-Premuzic:
Vóór Industriële Revolutie:
Nadruk op inspiratie en charisma.
19e Eeuw:
Economische motieven en rationaliteit.
Heden:
Nadruk op sociale vaardigheden, emotie-intelligentie, en motivatie.
Belangrijke Leiderschapstheorieën en Principes:
Fayol's Principes van Management (1916):
Specialisatie, eenheid van commando, formele chain of command, eenheid van
richting, autoriteit en verantwoordelijkheid, discipline, onderschikking van
individuele belangen, beloning, evenwicht tussen centralisatie en
decentralisatie, orde, gelijkheid, personeelsbehoud, initiatief, esprit de corps.
Verschil Management en Leiding Geven:
Management: Do things right, know how.
Leiderschap: Do the right things, know why.
Leiding Geven vs. Leiding Hebben:
Geen Kenmerkende Persoonlijkheidsverschillen:
Leiders worden niet geboren; leiderschap is relationeel.
Factoren die Leiderschap Beïnvloeden:
Les 15: Leiderschap 2
, Genetische aanleg, onderwijs, ervaring, inzicht uit mislukkingen, doelgerichte
training.
Evoluties in Denken over Leiding Geven:
Opkomst van Menswetenschappen:
Nadruk op menselijke behoeften en doelgerichtheid.
Verschuiving naar 'Krachtvergroting':
Technologie neemt taken over; focus op menselijk potentieel.
Doelgericht leiderschap en autonomie stimuleren.
Rol van Leiderschap in Non-Profit en Profit:
Groeiende gelijkenis in aanpak en waarden.
Conclusie:
Leiderschap is een dynamisch fenomeen dat zich heeft ontwikkeld van formele
controle naar een meer mensgerichte benadering. Moderne leiders moeten
beschikken over sociale vaardigheden, emotionele intelligentie en motivatie. Er is
geen universeel leiderschapstype, en effectief leiderschap wordt bepaald door de
context en de mensen waarmee men werkt. De evolutie naar een meer
mensgerichte aanpak benadrukt het belang van het stimuleren van menselijk
potentieel en het creëren van een positieve werkomgeving.
Leiderschapsstijlen en Opdrachten van de Leider
Opdracht van de Leider:
In het evoluerende denken over leiderschap worden nieuwe perspectieven
benadrukt, vooral met betrekking tot de jongere generatie. Er is een verschuiving
van belangen naar meer nadruk op verantwoordelijkheid, initiatief, het kennen van
het doel van taken/functies, menselijkheid, gezin/vrije tijd, en het vermijden van
burn- en bore-outs.
Leiderschapsstijlen:
Contingentiebenadering:
Les 15: Leiderschap 3
, Differentiatie tussen taakgerichte en mensgerichte stijlen.
Taakgerichte Stijl (Productiegericht):
Gericht op het bereiken van formele doelen.
Instructies, taakgericht leiderschap.
Coördinatie, oplossen van problemen, activiteit stimuleren.
Mensgerichte Stijl (Mensengericht):
Gericht op het welzijn van de groepsleden.
Relatie, empathie, ondersteuning, coaching.
Democratie, integratie, overleg, gezaghebbend leiderschap.
Goleman's Leiderschapsstijlen:
Zes Basiselementen:
Laissez-faire, relatiegericht, taakgericht, democratisch, instruerend, gulden
middenweg.
Nuance is Belangrijk:
Er is geen one-size-fits-all benadering.
Het kiezen van een geschikte stijl hangt af van de situatie en de mensen
waarmee wordt samengewerkt.
Opdracht van de Leider volgens Drücker:
Bouwen van een goede teamgeest ('spirit') in de groep.
Streven naar een harmonische gemeenschap.
Bevorderen van arbeidsbevrediging en -productiviteit.
Voorkomen van jaloezie, conflicten, en onderlinge competitie.
Creëren van een strategische mentaliteit.
Noodzaak aan aandacht en een professionele aanpak.
Stimuleren van een leerattitude.
Les 15: Leiderschap 4
Les 15: Leiderschap
Leiderschap: Evolutie en Kenmerken
Situering:
Leiderschap is een dynamisch fenomeen dat door de tijd heen is geëvolueerd. De
klassieke principes van management, zoals geformuleerd door Fayol, benadrukken
efficiënte organisatie en controle. Echter, de moderne kijk op leiderschap verschuift
naar een meer mensgerichte en doelgerichte benadering.
Kenmerken van Goed Leiderschap:
F. Anseel (2019):
Inspirerende leiderschapssessie met nadruk op anders leiding geven.
Belang van teamwork en harmonie in organisaties.
Toekomstgericht denken over werkorganisatie en leiderschap.
Verschillende Leiderschapstypes:
Drew Dudley's 'Everyday Leadership':
Leiderschap is niet beperkt tot formele posities.
Kleine alledaagse daden kunnen iemand tot een leider maken.
Leiderschapstesten:
123test.nl: Bepaal welk type leider je bent.
vdab.be: Test jezelf op mensgerichtheid.
ifbd.be: Quinn-test voor leiderschapsstijlen.
Evolutie in Denken over Leidinggeven:
Vóór Industriële Revolutie:
Les 15: Leiderschap 1
, Nadruk op inspiratie, charisma, en betrokkenheid.
Leider als inspirator voor 'grote doelen.'
19e Eeuw:
Opkomst van economische motieven en rationaliteit.
Leider verschuift naar een meer managergerichte rol.
Evoluties volgens dr. Tomas Chamorro-Premuzic:
Vóór Industriële Revolutie:
Nadruk op inspiratie en charisma.
19e Eeuw:
Economische motieven en rationaliteit.
Heden:
Nadruk op sociale vaardigheden, emotie-intelligentie, en motivatie.
Belangrijke Leiderschapstheorieën en Principes:
Fayol's Principes van Management (1916):
Specialisatie, eenheid van commando, formele chain of command, eenheid van
richting, autoriteit en verantwoordelijkheid, discipline, onderschikking van
individuele belangen, beloning, evenwicht tussen centralisatie en
decentralisatie, orde, gelijkheid, personeelsbehoud, initiatief, esprit de corps.
Verschil Management en Leiding Geven:
Management: Do things right, know how.
Leiderschap: Do the right things, know why.
Leiding Geven vs. Leiding Hebben:
Geen Kenmerkende Persoonlijkheidsverschillen:
Leiders worden niet geboren; leiderschap is relationeel.
Factoren die Leiderschap Beïnvloeden:
Les 15: Leiderschap 2
, Genetische aanleg, onderwijs, ervaring, inzicht uit mislukkingen, doelgerichte
training.
Evoluties in Denken over Leiding Geven:
Opkomst van Menswetenschappen:
Nadruk op menselijke behoeften en doelgerichtheid.
Verschuiving naar 'Krachtvergroting':
Technologie neemt taken over; focus op menselijk potentieel.
Doelgericht leiderschap en autonomie stimuleren.
Rol van Leiderschap in Non-Profit en Profit:
Groeiende gelijkenis in aanpak en waarden.
Conclusie:
Leiderschap is een dynamisch fenomeen dat zich heeft ontwikkeld van formele
controle naar een meer mensgerichte benadering. Moderne leiders moeten
beschikken over sociale vaardigheden, emotionele intelligentie en motivatie. Er is
geen universeel leiderschapstype, en effectief leiderschap wordt bepaald door de
context en de mensen waarmee men werkt. De evolutie naar een meer
mensgerichte aanpak benadrukt het belang van het stimuleren van menselijk
potentieel en het creëren van een positieve werkomgeving.
Leiderschapsstijlen en Opdrachten van de Leider
Opdracht van de Leider:
In het evoluerende denken over leiderschap worden nieuwe perspectieven
benadrukt, vooral met betrekking tot de jongere generatie. Er is een verschuiving
van belangen naar meer nadruk op verantwoordelijkheid, initiatief, het kennen van
het doel van taken/functies, menselijkheid, gezin/vrije tijd, en het vermijden van
burn- en bore-outs.
Leiderschapsstijlen:
Contingentiebenadering:
Les 15: Leiderschap 3
, Differentiatie tussen taakgerichte en mensgerichte stijlen.
Taakgerichte Stijl (Productiegericht):
Gericht op het bereiken van formele doelen.
Instructies, taakgericht leiderschap.
Coördinatie, oplossen van problemen, activiteit stimuleren.
Mensgerichte Stijl (Mensengericht):
Gericht op het welzijn van de groepsleden.
Relatie, empathie, ondersteuning, coaching.
Democratie, integratie, overleg, gezaghebbend leiderschap.
Goleman's Leiderschapsstijlen:
Zes Basiselementen:
Laissez-faire, relatiegericht, taakgericht, democratisch, instruerend, gulden
middenweg.
Nuance is Belangrijk:
Er is geen one-size-fits-all benadering.
Het kiezen van een geschikte stijl hangt af van de situatie en de mensen
waarmee wordt samengewerkt.
Opdracht van de Leider volgens Drücker:
Bouwen van een goede teamgeest ('spirit') in de groep.
Streven naar een harmonische gemeenschap.
Bevorderen van arbeidsbevrediging en -productiviteit.
Voorkomen van jaloezie, conflicten, en onderlinge competitie.
Creëren van een strategische mentaliteit.
Noodzaak aan aandacht en een professionele aanpak.
Stimuleren van een leerattitude.
Les 15: Leiderschap 4
