Biologie
Ecologie
1) ecosystemen
1.1 van organisme tot ecosysteem
cellenweefselorgaanstelselorganisme
Populatie: Organismen van dezelfde soort die in een bepaald gebied voorkomen, en waar interactie
tussen de individuen mogelijk is.
Levensgemeenschap: De verzameling populaties van verschillende soorten die elkaar direct of
indirect beïnvloeden.
Ecosysteem: Het geheel van interacties tussen alle abiotische en biotische factoren in een biotoop
Biodiversiteit: is de verscheidenheid van het leven in al zijn vormen.
Ecologie: is de wetenschap die de complexe wisselwerking tussen de organismen en hun biotoop
bestudeert op verschillende organisatieniveaus en zo een volledig beeld geeft van ecosystemen
1.2 van ecosysteem tot biotoop, habitat en niche
biotoop: een biotoop omvat alle abiotische en biotische factoren die in een gebied aanwezig zijn
habitat: omschrijft aan welke voorwaarden een gebied moet voldoen voor deze ene soort.
niche: de ecologische rol van een soort binnen een ecosysteem
2) biodiversiteit in ecosystemen
2.1 biodiversiteit in kaart brengen
Tijdens biotoop- of terreinstudie bestudeer je de biodiversiteit in een bepaald gebied. Je telt of schat
de aantallen van de aanwezige soorten en bekijkt hun verspreiding in een bepaald gebied. Niet
mogelijk alle soorten in een gebied te inventariseren: vaak zoeken naar indicatorsoorten: soorten die
door hun aan- of afwezigheid informatie geven over een bepaald kenmerk van het milieu.
Terreinstudie= momentopname, door ze meermaals uit te voeren kan je de biodiversiteit in een
bepaald gebied monitoren evolutie natuurkwaliteit in elkaar brengen
Rechtstreekse inventarisatie: controle nestkasten, tellingen en vangst
Onrechtstreekse inventarisatie: sporen die zijn nagelaten
Het onderzoeken van PLANTEN kan via een vegetatieopname
, 2.2 Het belang van biodiversiteit op verschillende organisatieniveaus
A: niveau van ecosystemen
Mens beïnvloedt zo goed als alle ecosystemen op aarde
Natuurlijk ecosysteem: ecosysteem waarbij er geen invloed van de mens is
Een natuurreservaat is een gebied dat specifiek wordt beheerd om de natuurwaarden in stand te
houden en/of verder te ontwikkelen = halfnatuurlijke ecosystemen
Kunstmatige ecosystemen: door intensieve beheermaatregelen wordt rekening gehouden met de
natuurkwaliteit en de verkeersveiligheid
B: soortniveau
Tredplanten: planten die zijn aangepast aan een verdichte bodem met een slechte waterhuishouding
C: genetisch niveau
Genetische diversiteit= motor van de natuurlijke selectie hierdoor passen soorten zich aan hun
ecologische niche aan
Info: bijzondere biodiversiteit op Madagaskar
Endemische soorten: soorten die ergens leven, en nergens anders voorkomen
31 verschillende soorten tenreks: insectetende zoogdieren die een grote verscheidenheid aan
ecologische niches innemen
Door een berg midden op het eiland bijzondere diversiteit aan ecosystemen
Door de berg alle neerslag in oosten weinig in westen westen= droog droge bomen :
baobabs in spiny forest
Elk ecosysteem: bijzondere fauna en flora biodiversiteit op soortniveau is uniek
3) energiestromen en kringlopen inecosystemen
3.1 voedselkringloop
Een van de relaties die organismen met elkaar kunnen hebben= voedselrelatie
Een voedselketen geeft deze relatie weer als een keten van organismen, waarbij elk organisme een
voedselbron is voor het volgend organisme.
Verschillende voedselketen met elkaar verbonden vormen = voedselweb
Een voedselweb geeft de verschillende voedselbronnen van meerdere organismen in ecosystemen
weer.
Trofisch niveau
= de plaats van organismen in een voedselketen
Ecologie
1) ecosystemen
1.1 van organisme tot ecosysteem
cellenweefselorgaanstelselorganisme
Populatie: Organismen van dezelfde soort die in een bepaald gebied voorkomen, en waar interactie
tussen de individuen mogelijk is.
Levensgemeenschap: De verzameling populaties van verschillende soorten die elkaar direct of
indirect beïnvloeden.
Ecosysteem: Het geheel van interacties tussen alle abiotische en biotische factoren in een biotoop
Biodiversiteit: is de verscheidenheid van het leven in al zijn vormen.
Ecologie: is de wetenschap die de complexe wisselwerking tussen de organismen en hun biotoop
bestudeert op verschillende organisatieniveaus en zo een volledig beeld geeft van ecosystemen
1.2 van ecosysteem tot biotoop, habitat en niche
biotoop: een biotoop omvat alle abiotische en biotische factoren die in een gebied aanwezig zijn
habitat: omschrijft aan welke voorwaarden een gebied moet voldoen voor deze ene soort.
niche: de ecologische rol van een soort binnen een ecosysteem
2) biodiversiteit in ecosystemen
2.1 biodiversiteit in kaart brengen
Tijdens biotoop- of terreinstudie bestudeer je de biodiversiteit in een bepaald gebied. Je telt of schat
de aantallen van de aanwezige soorten en bekijkt hun verspreiding in een bepaald gebied. Niet
mogelijk alle soorten in een gebied te inventariseren: vaak zoeken naar indicatorsoorten: soorten die
door hun aan- of afwezigheid informatie geven over een bepaald kenmerk van het milieu.
Terreinstudie= momentopname, door ze meermaals uit te voeren kan je de biodiversiteit in een
bepaald gebied monitoren evolutie natuurkwaliteit in elkaar brengen
Rechtstreekse inventarisatie: controle nestkasten, tellingen en vangst
Onrechtstreekse inventarisatie: sporen die zijn nagelaten
Het onderzoeken van PLANTEN kan via een vegetatieopname
, 2.2 Het belang van biodiversiteit op verschillende organisatieniveaus
A: niveau van ecosystemen
Mens beïnvloedt zo goed als alle ecosystemen op aarde
Natuurlijk ecosysteem: ecosysteem waarbij er geen invloed van de mens is
Een natuurreservaat is een gebied dat specifiek wordt beheerd om de natuurwaarden in stand te
houden en/of verder te ontwikkelen = halfnatuurlijke ecosystemen
Kunstmatige ecosystemen: door intensieve beheermaatregelen wordt rekening gehouden met de
natuurkwaliteit en de verkeersveiligheid
B: soortniveau
Tredplanten: planten die zijn aangepast aan een verdichte bodem met een slechte waterhuishouding
C: genetisch niveau
Genetische diversiteit= motor van de natuurlijke selectie hierdoor passen soorten zich aan hun
ecologische niche aan
Info: bijzondere biodiversiteit op Madagaskar
Endemische soorten: soorten die ergens leven, en nergens anders voorkomen
31 verschillende soorten tenreks: insectetende zoogdieren die een grote verscheidenheid aan
ecologische niches innemen
Door een berg midden op het eiland bijzondere diversiteit aan ecosystemen
Door de berg alle neerslag in oosten weinig in westen westen= droog droge bomen :
baobabs in spiny forest
Elk ecosysteem: bijzondere fauna en flora biodiversiteit op soortniveau is uniek
3) energiestromen en kringlopen inecosystemen
3.1 voedselkringloop
Een van de relaties die organismen met elkaar kunnen hebben= voedselrelatie
Een voedselketen geeft deze relatie weer als een keten van organismen, waarbij elk organisme een
voedselbron is voor het volgend organisme.
Verschillende voedselketen met elkaar verbonden vormen = voedselweb
Een voedselweb geeft de verschillende voedselbronnen van meerdere organismen in ecosystemen
weer.
Trofisch niveau
= de plaats van organismen in een voedselketen
