Etnische diversiteit in Nederland
en de problemen die hierbij komen
kijken
Etnische diversiteit is een term die niet meer te missen valt in de
Nederlandse politiek, maar ook niet in de Nederlandse volksmond. Etnische
diversiteit is iets wat ook in onze samenleving veel commotie oplevert. Hoe
kijkt de gemiddelde Nederlander tegen etnische diversiteit aan? Deze
analyse van de verschillen, overeenkomsten en onderlinge strijd tussen
bevolkingsgroepen in Nederland wordt in deze uiteenzetting ondersteund
door het literaire werk ‘Alleen maar nette mensen’ van Robert Vuijsje.
Etnische diversiteit is een synoniem van multiculturalisme en duidt op
gelijkwaardigheid van verschillende godsdienstige, culturele en etnische
gemeenschappen binnen een gebied op politiek en maatschappelijk vlak. Het wordt
vaak gelinkt aan de term integratie - het proces waarbij mensen uit minderheden zich
proberen aan te passen aan het grote geheel - en ook aan segregatie, het vrijwel
tegenovergestelde proces waarbij mensen door onderlinge verschillen in hokjes
worden geplaatst en zo verder van elkaar verwijderd raken binnen de samenleving.
Etnische diversiteit speelt op tal van gebieden, maar om het overzichtelijk en kort te
houden, is het praktisch het eens toe te lichten aan de hand van de theorie van enkele
schoolvakken: geschiedenis, economie en aardrijkskunde. Laten we beginnen met
geschiedenis: sinds de tijd van het overzeese imperialisme is er een diepe, op
etniciteit gebaseerde kloof tussen ‘blank’ en ‘zwart’:
“Het beste voorbeeld dat ze kende was Sinterklaas. Die zwarte pieten, met hun dikke
rode lippen en grote gouden oorbellen - dat waren slaven. Slaven moeten ook
kettingen dragen en gekke dansjes doen. Een hoofdpiet had je ook bij slaven. Zwarte
piet was niet zwart doordat hij uit de schoorsteen kwam.” - Bladzijde 96
Zo heeft ook in Europa de ontwikkeling van het moderne, blanke (West-)Europa altijd
boven de achterstallige ontwikkeling van het Midden-Oosten gestaan, iets wat door de
Europeanen altijd al benadrukt is in bijvoorbeeld slavernij of rassenoorlogen. Laten we
in de economie eens kijken naar de arbeidsmarkt, waar vaak ophef is over
discriminatie op basis van bijvoorbeeld huidskleur en waar een duidelijk patroon
heerst waarin de blanke, autochtone bevolkingsgroepen meer kansen hebben dan de
allochtone bevolkingsgroepen. In de leer van aardrijkskunde kan je oneindig lang
doorgaan over dit onderwerp, zo hebben de blanken met bovengemiddelde inkomens
de greep op de luxe plattelandswoningen, terwijl de immigranten die in ons land
komen regelrecht naar de stad trekken, onder de veronderstelling dat hier de kansen
liggen. Naast deze verschillen, spelen ook sociale ongelijkheden een grote factor.
Denk aan de eerder genoemde ongelijke kansen, maar bijvoorbeeld ook het verschil in
opleidingsniveau en natuurlijk de welbekende taalbarrière. Een voorbeeld hierbij uit
‘Alleen maar nette mensen’ is bijvoorbeeld het verschil tussen de rijke wijk Oud-Zuid
en omliggende (minder welvarende) wijken:
“In Oud-Zuid is ‘alleen maar nette mensen’ codetaal. Iedereen weet dat je bedoelt:
geen mensen die ze allochtonen noemen en vooral geen Marokkanen.” - Bladzijde 13
Hoe meer zielen, hoe meer vreugd; natuurlijk zorgt het samensmelten van vele
culturen tot positieve effecten zoals het leren van elkaar en het kennis maken met
andere normen en waarden. Maar de crux zit hem hier in dat exacte samensmelten:
en de problemen die hierbij komen
kijken
Etnische diversiteit is een term die niet meer te missen valt in de
Nederlandse politiek, maar ook niet in de Nederlandse volksmond. Etnische
diversiteit is iets wat ook in onze samenleving veel commotie oplevert. Hoe
kijkt de gemiddelde Nederlander tegen etnische diversiteit aan? Deze
analyse van de verschillen, overeenkomsten en onderlinge strijd tussen
bevolkingsgroepen in Nederland wordt in deze uiteenzetting ondersteund
door het literaire werk ‘Alleen maar nette mensen’ van Robert Vuijsje.
Etnische diversiteit is een synoniem van multiculturalisme en duidt op
gelijkwaardigheid van verschillende godsdienstige, culturele en etnische
gemeenschappen binnen een gebied op politiek en maatschappelijk vlak. Het wordt
vaak gelinkt aan de term integratie - het proces waarbij mensen uit minderheden zich
proberen aan te passen aan het grote geheel - en ook aan segregatie, het vrijwel
tegenovergestelde proces waarbij mensen door onderlinge verschillen in hokjes
worden geplaatst en zo verder van elkaar verwijderd raken binnen de samenleving.
Etnische diversiteit speelt op tal van gebieden, maar om het overzichtelijk en kort te
houden, is het praktisch het eens toe te lichten aan de hand van de theorie van enkele
schoolvakken: geschiedenis, economie en aardrijkskunde. Laten we beginnen met
geschiedenis: sinds de tijd van het overzeese imperialisme is er een diepe, op
etniciteit gebaseerde kloof tussen ‘blank’ en ‘zwart’:
“Het beste voorbeeld dat ze kende was Sinterklaas. Die zwarte pieten, met hun dikke
rode lippen en grote gouden oorbellen - dat waren slaven. Slaven moeten ook
kettingen dragen en gekke dansjes doen. Een hoofdpiet had je ook bij slaven. Zwarte
piet was niet zwart doordat hij uit de schoorsteen kwam.” - Bladzijde 96
Zo heeft ook in Europa de ontwikkeling van het moderne, blanke (West-)Europa altijd
boven de achterstallige ontwikkeling van het Midden-Oosten gestaan, iets wat door de
Europeanen altijd al benadrukt is in bijvoorbeeld slavernij of rassenoorlogen. Laten we
in de economie eens kijken naar de arbeidsmarkt, waar vaak ophef is over
discriminatie op basis van bijvoorbeeld huidskleur en waar een duidelijk patroon
heerst waarin de blanke, autochtone bevolkingsgroepen meer kansen hebben dan de
allochtone bevolkingsgroepen. In de leer van aardrijkskunde kan je oneindig lang
doorgaan over dit onderwerp, zo hebben de blanken met bovengemiddelde inkomens
de greep op de luxe plattelandswoningen, terwijl de immigranten die in ons land
komen regelrecht naar de stad trekken, onder de veronderstelling dat hier de kansen
liggen. Naast deze verschillen, spelen ook sociale ongelijkheden een grote factor.
Denk aan de eerder genoemde ongelijke kansen, maar bijvoorbeeld ook het verschil in
opleidingsniveau en natuurlijk de welbekende taalbarrière. Een voorbeeld hierbij uit
‘Alleen maar nette mensen’ is bijvoorbeeld het verschil tussen de rijke wijk Oud-Zuid
en omliggende (minder welvarende) wijken:
“In Oud-Zuid is ‘alleen maar nette mensen’ codetaal. Iedereen weet dat je bedoelt:
geen mensen die ze allochtonen noemen en vooral geen Marokkanen.” - Bladzijde 13
Hoe meer zielen, hoe meer vreugd; natuurlijk zorgt het samensmelten van vele
culturen tot positieve effecten zoals het leren van elkaar en het kennis maken met
andere normen en waarden. Maar de crux zit hem hier in dat exacte samensmelten:
