Samenvatting Ketensamenwerking
Hoofdstuk 2. Kijken naar samenwerking, een positionering.
2.1 zonder samenwerking komt (bijna) niets tot stand
Samenwerking gaat om het aangaan van verbindingen: Verbindingen tussen mensen,
gemeenschappen en organisaties.
Op veel terreinen wordt samengewerkt tussen organisaties, want veel van de huidige, echt
ingewikkelde vraagstukken kan geen enkele organisatie alleen oplossen. Ook moet samenwerking
iets opleveren. Wat samenwerking kan opleveren, kan verschillen per samenwerkingsverband en de
partij die betrokken is bij dat samenwerkingsverband. Je werkt ten slotte samen om iets te kunnen
realiseren of bereiken wat ieder van de partijen niet alleen kan bereiken.
Er zijn vier inhoudelijke motieven om samen te werken, namelijk:
1. Marktontwikkeling en -positie: ontwikkelen van nieuwe markten, bescherming tegen
concurrentie, betere coördinatie in de keten.
2. Kostenvoordelen: realiseren van efficiency en schaalvoordelen.
3. Ketenontwikkeling: Organiseren van gezamenlijke innovatie, toegang tot nieuwe
technologie, kennis delen van partners.
4. Externe druk: Wettelijke verplichting tot samenwerking, politieke druk.
2.2 Samenwerking gepositioneerd
Samenwerking is een vorm van organiseren, waarbij mensen uit autonome organisaties, op basis van
duurzame afspraken, met veel samenwerkingsrelaties.
Samenwerken tussen organisaties heeft alle eigenschappen van organiseren. Er is sprake van
doelgerichtheid, mensen moeten er energie in willen steken, het moet betekenis en waarde hebben,
het vraagt om de inzet van middelen en het leidt tot resultaten.
2.3 Samenwerking is een vat vol dualiteiten
Samenwerking is niet vanzelfsprekend en gemakkelijk. Een van de redenen daarvoor is dat het veel
dualiteiten kent en er allerlei verschillende veronderstellingen aan de orde zijn. Geen
samenwerkingsverband is hetzelfde. Een aantal belangrijke knelpunten van een
samenwerkingsverband zijn:
- Gebrek aan gedeelde ambitie
- Verwatering van het wenkende perspectief (goede ideeën stimuleren mensen)
- Schijnsamenwerking
- Onderorganisatie
- Sluimerend machtsspel
- Hardnekkig vijandbeeld
Iedereen heeft belangen en juist die belangen zijn de motor van wat er gebeurt. Als je wilt bepalen
waar je staat, wat je wilt, wat je doet, dan zijn er belangen in het spel. Het gaat dan om
organisatiebelangen, individuele en/of collectieve belangen:
Organisatiebelangen: Gekoppeld aan doelen en kernwaarden van de organisatie.
Individuele belangen: Idealen, reputatie, angst, carrière; spelen allemaal een rol in het
proces.
Collectieve belangen: Belangen van burgers, bewoners, patiënten; groepen dus.
Hoofdstuk 2. Kijken naar samenwerking, een positionering.
2.1 zonder samenwerking komt (bijna) niets tot stand
Samenwerking gaat om het aangaan van verbindingen: Verbindingen tussen mensen,
gemeenschappen en organisaties.
Op veel terreinen wordt samengewerkt tussen organisaties, want veel van de huidige, echt
ingewikkelde vraagstukken kan geen enkele organisatie alleen oplossen. Ook moet samenwerking
iets opleveren. Wat samenwerking kan opleveren, kan verschillen per samenwerkingsverband en de
partij die betrokken is bij dat samenwerkingsverband. Je werkt ten slotte samen om iets te kunnen
realiseren of bereiken wat ieder van de partijen niet alleen kan bereiken.
Er zijn vier inhoudelijke motieven om samen te werken, namelijk:
1. Marktontwikkeling en -positie: ontwikkelen van nieuwe markten, bescherming tegen
concurrentie, betere coördinatie in de keten.
2. Kostenvoordelen: realiseren van efficiency en schaalvoordelen.
3. Ketenontwikkeling: Organiseren van gezamenlijke innovatie, toegang tot nieuwe
technologie, kennis delen van partners.
4. Externe druk: Wettelijke verplichting tot samenwerking, politieke druk.
2.2 Samenwerking gepositioneerd
Samenwerking is een vorm van organiseren, waarbij mensen uit autonome organisaties, op basis van
duurzame afspraken, met veel samenwerkingsrelaties.
Samenwerken tussen organisaties heeft alle eigenschappen van organiseren. Er is sprake van
doelgerichtheid, mensen moeten er energie in willen steken, het moet betekenis en waarde hebben,
het vraagt om de inzet van middelen en het leidt tot resultaten.
2.3 Samenwerking is een vat vol dualiteiten
Samenwerking is niet vanzelfsprekend en gemakkelijk. Een van de redenen daarvoor is dat het veel
dualiteiten kent en er allerlei verschillende veronderstellingen aan de orde zijn. Geen
samenwerkingsverband is hetzelfde. Een aantal belangrijke knelpunten van een
samenwerkingsverband zijn:
- Gebrek aan gedeelde ambitie
- Verwatering van het wenkende perspectief (goede ideeën stimuleren mensen)
- Schijnsamenwerking
- Onderorganisatie
- Sluimerend machtsspel
- Hardnekkig vijandbeeld
Iedereen heeft belangen en juist die belangen zijn de motor van wat er gebeurt. Als je wilt bepalen
waar je staat, wat je wilt, wat je doet, dan zijn er belangen in het spel. Het gaat dan om
organisatiebelangen, individuele en/of collectieve belangen:
Organisatiebelangen: Gekoppeld aan doelen en kernwaarden van de organisatie.
Individuele belangen: Idealen, reputatie, angst, carrière; spelen allemaal een rol in het
proces.
Collectieve belangen: Belangen van burgers, bewoners, patiënten; groepen dus.
