Dierenzorg paard
1. EHBO bij het paard
Parameters gezond paard
1. Ademhaling
2. Pols of hartslag
3. Temperatuur
4. Lymfeknopen
5. Slijmvliezen
1. Ademhaling
- Normaal: 10-15/ min
- Let op de flankenslag
- Luister nr de bijgeluiden
- Kijk nr het type ademhaling
• Costo abdominaal = normaal
• Abdominaal = dempig (RAO = recurrent airway obstruction)
2. Hart – pols frequentie
- Normaal: 25-45/ min
• Groot paard: trager
• Klein en jong paard: sneller
- Stijgt => inspanning, koorts, koliek, pijn
- Kracht van de polsslag
- Regelmaat:
• Regelmatige onregelmatigheid (sportpaard)
• Onregelmatige onregelmatigheid = fout!!
- A. facialis (binnenkant kaak)
- A. metatarsalis (vanachter pijpbeen)
- A. digitalis communis (binnenkant voorbeen)
3. Temperatuur
- Normaal: 37-38,2°c
- Koorts vanaf 38,5
- Veulen tot 38,5, koorts vanaf 39
- Stijgt bij:
• Arbeid stress
• Ontstekingen
• Koliek
- Daalt bij:
• Schock
• Uitdroging
• Uitputting
, 4. Slijmvliezen
- Mond, ogen, vulva
- Roze /rood: normaal
- Wit: bloedarmoede
- Paars: shock
- Geel: geelzucht (lever)
- Opm. paard heeft geen galblaas => sneller geel
- CRT= capillary refil time
5. Lymfeknopen
- Zetten op bij lokaal ontstekingsproces
- Droes!!
Bijkomende onderzoeken
1. Huid – haar – hoorn
- Kwaliteit daalt bij langdurige ziekteprocessen
- Schimmelinfecties
- Bacteriële huidaandoeningen
- Hoefbevangenheid
2. Bloedonderzoek
- Geen wondermiddel wel hulpmiddel
- Controle op infectiebeleid
- Controle van de orgaansystemen: lever en nier
3. RX (röntgenstralen)
- Beenderen
- Gewrichten
4. CT-scan en MRI scan
- Doorsneden door alle organen
- Zeer duur
- Anesthesie
5. Echografie
- Geluidsgolven worden door verschillende weefsels op een andere manier
teruggekaatst
- Drachtigheidsdiagnose
- Pees-en spierproblemen
- Hartproblemen
- Koliek
, 6. Endoscopie
- Voor diagnostiek en behandeling
Toedienen van medicatie
1. Per injectie (DA) = parenteraal
- Altijd steriel
- Iv (in ader)
• Meestal in de hals: vena jugularis
- Im
• Liefst in borstspier
• Soms in halsspier
• Bij veulen: broekspieren
• Steeds eerst naald/ aspireren!
- SC
• Tussen vel en spier
• Gemakkelijk
• Weinig gevaar
• Irritatie
- IA
• Intra articulair = in het gewricht
• Bij ontstekingen
• Gevaarlijk!! Steriel!!
• Da
2. Per os (in de mond)
- Met spuit
- Op krachtvoer
- Neusslokdarmsonde
• Niet in luchtpijp
• Neusslijmvlies erg kwetsbaar en doorbloed
• Alleen door DA
• Gevaar vr verslikking
• Olie (koliek)
• Grote hoeveelheden
- Probleem = smakelijkheid!!
- Oplossing mengen met confituur, appelmoes, krachtvoer
3. Op de huid (slijmvliezen)
- Zalf
- Handschoenen
- Tubes proper houden
- Niet veel zalf wel goed inmasseren en frequent herhalen
, 4. Per inhalatie
- Voor chronische longproblemen
- Voordelen:
• Weinig medicatie nodig
• Snelle lokale werking in de long
Wondverzorging
- Vooraf
- De kneuzing (hematoom)
- De schaafwonde
- De snijwonde
- De oude wonde
- De acute erge bloeding
Vooraf
- Wonde = altijd ernstig nemen
- Hoe sneller behandeld, hoe beter het resultaat
1. De kneuzing
= hematoom
= bloedblein
- Door slag, uitglijden, stoten aan randen, …
- Zwelling, pijn, bloeduitbarsting
- Huid intact of beschadigd
Behandelen
- Afkoelen zeker 10 min
- Water
- Coldpack
- Ijsblok
- Insmeren met bloedklonter oplossende zalf (hirudoid)
2. De schaafwonde
- Haar is weg
- Roodverkleuring
- Puntbloedingen
- Pijnlijk
- Alleen oppervlakkig deel van de huid is beschadigd
Behandeling
- Heelt zeer gemakkelijk
- Eerst: uitwassen met isobetadinezeep
- Nadien: alleen deppen met isobetadine waterige opl
- Wondhelende zalf: vulketan
1. EHBO bij het paard
Parameters gezond paard
1. Ademhaling
2. Pols of hartslag
3. Temperatuur
4. Lymfeknopen
5. Slijmvliezen
1. Ademhaling
- Normaal: 10-15/ min
- Let op de flankenslag
- Luister nr de bijgeluiden
- Kijk nr het type ademhaling
• Costo abdominaal = normaal
• Abdominaal = dempig (RAO = recurrent airway obstruction)
2. Hart – pols frequentie
- Normaal: 25-45/ min
• Groot paard: trager
• Klein en jong paard: sneller
- Stijgt => inspanning, koorts, koliek, pijn
- Kracht van de polsslag
- Regelmaat:
• Regelmatige onregelmatigheid (sportpaard)
• Onregelmatige onregelmatigheid = fout!!
- A. facialis (binnenkant kaak)
- A. metatarsalis (vanachter pijpbeen)
- A. digitalis communis (binnenkant voorbeen)
3. Temperatuur
- Normaal: 37-38,2°c
- Koorts vanaf 38,5
- Veulen tot 38,5, koorts vanaf 39
- Stijgt bij:
• Arbeid stress
• Ontstekingen
• Koliek
- Daalt bij:
• Schock
• Uitdroging
• Uitputting
, 4. Slijmvliezen
- Mond, ogen, vulva
- Roze /rood: normaal
- Wit: bloedarmoede
- Paars: shock
- Geel: geelzucht (lever)
- Opm. paard heeft geen galblaas => sneller geel
- CRT= capillary refil time
5. Lymfeknopen
- Zetten op bij lokaal ontstekingsproces
- Droes!!
Bijkomende onderzoeken
1. Huid – haar – hoorn
- Kwaliteit daalt bij langdurige ziekteprocessen
- Schimmelinfecties
- Bacteriële huidaandoeningen
- Hoefbevangenheid
2. Bloedonderzoek
- Geen wondermiddel wel hulpmiddel
- Controle op infectiebeleid
- Controle van de orgaansystemen: lever en nier
3. RX (röntgenstralen)
- Beenderen
- Gewrichten
4. CT-scan en MRI scan
- Doorsneden door alle organen
- Zeer duur
- Anesthesie
5. Echografie
- Geluidsgolven worden door verschillende weefsels op een andere manier
teruggekaatst
- Drachtigheidsdiagnose
- Pees-en spierproblemen
- Hartproblemen
- Koliek
, 6. Endoscopie
- Voor diagnostiek en behandeling
Toedienen van medicatie
1. Per injectie (DA) = parenteraal
- Altijd steriel
- Iv (in ader)
• Meestal in de hals: vena jugularis
- Im
• Liefst in borstspier
• Soms in halsspier
• Bij veulen: broekspieren
• Steeds eerst naald/ aspireren!
- SC
• Tussen vel en spier
• Gemakkelijk
• Weinig gevaar
• Irritatie
- IA
• Intra articulair = in het gewricht
• Bij ontstekingen
• Gevaarlijk!! Steriel!!
• Da
2. Per os (in de mond)
- Met spuit
- Op krachtvoer
- Neusslokdarmsonde
• Niet in luchtpijp
• Neusslijmvlies erg kwetsbaar en doorbloed
• Alleen door DA
• Gevaar vr verslikking
• Olie (koliek)
• Grote hoeveelheden
- Probleem = smakelijkheid!!
- Oplossing mengen met confituur, appelmoes, krachtvoer
3. Op de huid (slijmvliezen)
- Zalf
- Handschoenen
- Tubes proper houden
- Niet veel zalf wel goed inmasseren en frequent herhalen
, 4. Per inhalatie
- Voor chronische longproblemen
- Voordelen:
• Weinig medicatie nodig
• Snelle lokale werking in de long
Wondverzorging
- Vooraf
- De kneuzing (hematoom)
- De schaafwonde
- De snijwonde
- De oude wonde
- De acute erge bloeding
Vooraf
- Wonde = altijd ernstig nemen
- Hoe sneller behandeld, hoe beter het resultaat
1. De kneuzing
= hematoom
= bloedblein
- Door slag, uitglijden, stoten aan randen, …
- Zwelling, pijn, bloeduitbarsting
- Huid intact of beschadigd
Behandelen
- Afkoelen zeker 10 min
- Water
- Coldpack
- Ijsblok
- Insmeren met bloedklonter oplossende zalf (hirudoid)
2. De schaafwonde
- Haar is weg
- Roodverkleuring
- Puntbloedingen
- Pijnlijk
- Alleen oppervlakkig deel van de huid is beschadigd
Behandeling
- Heelt zeer gemakkelijk
- Eerst: uitwassen met isobetadinezeep
- Nadien: alleen deppen met isobetadine waterige opl
- Wondhelende zalf: vulketan
