Voorbereidingsopdracht(en)
Bestudeer vooraf: Mondziekten kaak- en aangezichtschirurgie. J.A. Baart; I. van der Waal. Bohn Stafleu van
Loghum, 2009. Hoofdstuk 20.
Hoofdstuk 20: Preprothetische en implantologische chirurgie
20.1 Inleiding
Verlies gedeeltelijk/alle elementen resorptie van kaakbot. Naast
tandeloosheid hebben diverse lokale + systemische factoren invloed op het
resorptieproces.
Veelgebruikte classificatie voor kwantiteit van botvolume edentate processus
alveolaris: Cawood en Howell (1988).
Tandeloosheid sterk gerelateerd aan leeftijd:
- > 65 jaar NL: 60% een onder- en/of bovengebitsprothese
Kort na extractie: retentie + stabiliteit van volledige prothese nog onvoldoende.
Met voortschrijdende resorptie processus alveolaris ontstaan geleidelijk klachten
over de volledige prothese.
Regelmatig controle prothese + zo nodig optimaliseren occlusie/articualtie en
pasvorm kunnen het resorptieproces vertragen.
Tegenwoordig bij tandeloze patiënten: mogelijkheid om met enossale
implantaten de retentie + stabiliteit van de prothese te verbeteren.
Door toepassing van enossale implantaten zijn prothetische mogelijkheden voor
vervanging één/meerdere elementen toegenomen. Enossale implantaten kunnen
verschillende prothetische voorzieningen ondersteunen: o.a. staaf-
hulsconstructie met overkappingsprothese, een kroon of brugconstructie.
Om adequaat implantaten te plaatsen dienen het kaakbot en weke delen
kwantitatief + kwalitatief in voldoende mate aanwezig te zijn. Zijn de weefsels
niet geschikt? vorm preprothetische chirurgie overwegen!
Adequate tandheelkundige + medische anamnese, klinisch onderzoek, radiologisch onderzoek, goede
prothetische en chirurgische behandelplanning + uitvoering zijn voorwaarden om tot een voorspelbaar
prothetisch resultaat te komen.
Samenwerking + communicatie tussen betrokken behandelaars is vereist in het lange behandeltraject.
20.2 Preprothetische chirurgie
Preprothetische chirurgie = vorm van (kaak)chirurgie die bestaande ongunstige/ongewenste anatomische
situatie van een edentate/partieel edentate kaak verbetert of geschikt maakt, dat een goed functionerende
prothetische voorziening kan worden vervaardigd + geplaatst.
‘Klassieke’ preprothetische chirurgie:
- Verleden: alleen bij edentate patiënten.
Bestond uit: correcties weke delen + kaakbot, soms gecombineerd met absolute kaakverhoging in de
vorm van een vizier- of sandwichosteotomie, waarbij gebruik werd gemaakt van autoloog
bottransplantaat (voorste bekkenkam).
Voorbeeld veel toegepaste prepothetische ingreep: vestibulumplastiek (omslagplooiplastiek).
Met de invoering van implantaten conventionele preprothetische chirurgie naar de achtergrond verdrongen
en heeft deze plaatsgemaakt voor de pre-implantologische chirurgie.
Pre-implantologische chirurgie: kaak/kaakdeel geschikt gemaakt voor het op een functioneel + esthetisch
verantwoorde wijze plaatsen van enossale implantaten.
20.2.1. Conventionele preprothetische chirurgie
Doel conventionele preprothetische chirurgie: optimaliseren van prothesedragende weefsels + handhaven van
geschikte vorm van de processus alveolaris.
Voorbeelden:
- excisie van flabby ridges, brides en irritatiehyperplasieën (irritatiefibromen)
- correctie van exostosen, scherpe processus alveolaris, scherpe linea mylohyoidea of prominente spina