Hoorcollege Grondslagen van recht week 6

Hoorcollege 6 Grondslagen van recht
Recht en rechtvaardigheid
Wat vooraf ging
Doel van het recht:
- Streven naar een rechtvaardige orde?
o Onrechtvaardige situaties voorkomen
o -> normatieve positie innemen
- Opheffen van onrechtvaardigheden?
Wat is een rechtvaardige orde?
- Wisselwerking tussen het individuele en het sociale
- Tijd en plaats afhankelijk
 Democratische rechtsstaat
o Rechtvaardigheid op institutioneel niveau

Rechtvaardigheid op institutioneel niveau
De democratische rechtsstaat
Formele principes:
- Legaliteit
- Spreiding van (staats)machten (elkaar in balans houden en elkaar controleren)
- Democratische processen
Materiële principes:
- Kernwaarden: uitgedrukt in grondrechten
o Vrijheid – gelijkheid – solidariteit

Rechtvaardigheid als deugd
Recht en rechtvaardigheid als relationeel begrip
Recht en rechtvaardigheid hebben betrekking op sociale interactie.
Wij zijn als mens zowel individueel als sociaal:
- Vrijheid: de autonomie het leven zelf in te richten
- Gelijkheid: eenieder komt deze vrijheid toe
- Solidariteit: besef van wederzijdse afhankelijkheid. We zijn afhankelijk van elkaar, we
hebben elkaar nodig om het eigenbelang te realiseren.

Rechtvaardigheid
- Tussen mensen:
o Ruimte/tijd- dimensie:
 Ruimte: Lokaal- globaal/nationaal- internationaal
 Ons handelen staat in relatie tot mensen die we niet kennen,
maar we weten wel dat de relatie er is
 Tijd: Toekomstige generaties
- Tussen mens en dier:
o Is de wijze waarop wij met dieren omgaan rechtvaardig is?
- Tussen mens en zijn natuurlijk leefomgeving?