‘Pedagogiek in beeld’ – Hoofdstuk 4
Par. 4.1
Eind 19e eeuw: betere hygiëne in VS en Europa. Gevolg: verbetering van de volksgezondheid.
Mental Hygiene Movement: richtte zich vooral op de geestelijke gezondheid
- Psychoanalyse kwam rond die tijd ook op – Freud
Psychische problemen van volwassenen liggen volgens Freud bij echte of ingebeelde
gebeurtenissen die gebeurd zouden zijn in de kinderjaren
- Toename interesse in ontwikkeling van jonge kinderen
- Gedachte: men dacht dat opvoeding het gedrag van het kind zou bepalen en de verdere
ontwikkelingen van het kind Nadruk kwam steeds meer te liggen op de ouders,
met name de moeder zou de oorzaak zijn van hoe kinderen later terecht kwamen
Verklaringen voor psychische problemen werden binnen het gezin en in de relatie tussen
moeder en kind gezocht
John Bowlby – psychoanalyticus
Bowlby Klein (supervisie van Bowlby)
Emotionele stoornissen houden verband met Geestelijke aandoening zijn het gevolg van
feitelijke gebeurtenissen in het leven van het kind onbewuste kinderfantasieën uit de kindertijd
- Affectieloos karakter: kinderen die niet in staat zijn een emotionele band met anderen aan te
gaan
- Probeerde verklaring te vinden voor gedrag van jonge kinderen bij scheiding met de moeder
of primaire verzorger
- 44 diefjes: studie waarbij delinquente jongeren (diefjes) werden vergeleken met ‘normale’
jongeren Schadelijke gevolgen van scheidingservaringen:
o Helft van delinquente jongeren waren op jonge leeftijd (tijdelijk) van de moeder
gescheiden
o DUS het gevolg hiervan is ‘affectieloosheid’ bij jongeren
- Cupboard-love theory: kind hecht zich aan de moeder, omdat zij de baby’s lichamelijke
(fysiologische) behoefte bevredigt (warmte, voeding, etc.). Het kind leert dat de moeder de
bron is van bevrediging en liefde.
- Bowlby geloofde niet tevreden met de verklaring volgens de cupboard-love theory hij ging
zoeken in de ethologie.
o Ethologie: het bestuderen van dierlijk gedrag in de natuurlijke omgeving en daarbij
de ‘waarom-vragen’ stellen. Deze waarom vragen gaan over:
Functie van gedrag;
Oorzaak van gedrag;
Individuele ontwikkeling van gedrag;
Evolutie van gedrag
- Bowlby bestudeerde de ethologische literatuur van Konrad Lorenz. Bowlby vond het
gedeelde over imprinting het meest relevant.
Bowlby: er bestond dus een aangeboren basis voor de relatie tussen moeder en kind
- Bowlby nam aan dat gehechtheidsgedrag 5 verschillende instinctieve, aangeboren
componenten bevat die het contact met de moeder behouden of herstellen als het verbroken is:
Par. 4.1
Eind 19e eeuw: betere hygiëne in VS en Europa. Gevolg: verbetering van de volksgezondheid.
Mental Hygiene Movement: richtte zich vooral op de geestelijke gezondheid
- Psychoanalyse kwam rond die tijd ook op – Freud
Psychische problemen van volwassenen liggen volgens Freud bij echte of ingebeelde
gebeurtenissen die gebeurd zouden zijn in de kinderjaren
- Toename interesse in ontwikkeling van jonge kinderen
- Gedachte: men dacht dat opvoeding het gedrag van het kind zou bepalen en de verdere
ontwikkelingen van het kind Nadruk kwam steeds meer te liggen op de ouders,
met name de moeder zou de oorzaak zijn van hoe kinderen later terecht kwamen
Verklaringen voor psychische problemen werden binnen het gezin en in de relatie tussen
moeder en kind gezocht
John Bowlby – psychoanalyticus
Bowlby Klein (supervisie van Bowlby)
Emotionele stoornissen houden verband met Geestelijke aandoening zijn het gevolg van
feitelijke gebeurtenissen in het leven van het kind onbewuste kinderfantasieën uit de kindertijd
- Affectieloos karakter: kinderen die niet in staat zijn een emotionele band met anderen aan te
gaan
- Probeerde verklaring te vinden voor gedrag van jonge kinderen bij scheiding met de moeder
of primaire verzorger
- 44 diefjes: studie waarbij delinquente jongeren (diefjes) werden vergeleken met ‘normale’
jongeren Schadelijke gevolgen van scheidingservaringen:
o Helft van delinquente jongeren waren op jonge leeftijd (tijdelijk) van de moeder
gescheiden
o DUS het gevolg hiervan is ‘affectieloosheid’ bij jongeren
- Cupboard-love theory: kind hecht zich aan de moeder, omdat zij de baby’s lichamelijke
(fysiologische) behoefte bevredigt (warmte, voeding, etc.). Het kind leert dat de moeder de
bron is van bevrediging en liefde.
- Bowlby geloofde niet tevreden met de verklaring volgens de cupboard-love theory hij ging
zoeken in de ethologie.
o Ethologie: het bestuderen van dierlijk gedrag in de natuurlijke omgeving en daarbij
de ‘waarom-vragen’ stellen. Deze waarom vragen gaan over:
Functie van gedrag;
Oorzaak van gedrag;
Individuele ontwikkeling van gedrag;
Evolutie van gedrag
- Bowlby bestudeerde de ethologische literatuur van Konrad Lorenz. Bowlby vond het
gedeelde over imprinting het meest relevant.
Bowlby: er bestond dus een aangeboren basis voor de relatie tussen moeder en kind
- Bowlby nam aan dat gehechtheidsgedrag 5 verschillende instinctieve, aangeboren
componenten bevat die het contact met de moeder behouden of herstellen als het verbroken is:
