Inleiding POW 1 College 1
‘Kennismaking met onderwerpen en discussies binnen de Pedagogiek’
Pedagogiek als wetenschap
Beschrijven van gedrag verklaren van gedrag handelen
Verklaren van gedrag:
Bandura = sociale leertheorie
- Observationeel leren (kijken en nadoen)
- Observationele bekrachtiging (op het eind corrigeren, terugschakelen van kinderen)
Handelen:
- Restrictieve strategieën (kijkwijzer zelf kind weghalen)
- Actieve strategieën (afkeurend commentaar geven, empathie met slachtoffers benadrukken)
John Watson: de mens is maakbaar (nurture) kind is onbeschreven blad, afhankelijk van
opvoeding
Behaviourism
Francis Galton: grondlegger gedragsgenetica
- Geïnspireerd door Darwins evolutietheorie
Nature en nurture: differentiële ontvankelijkheid = kinderen komen met bepaalde
temperament en uiterlijk op de wereld bepaalt gevoeligheid van kind (mate van openstaan voor
prikkels van buitenaf)
Omgeving als nurture: ingewikkeld (ecologisch model, Bronfenbrenner 1970)
Kind wordt beïnvloed door verschillende mensen in directe omgeving, en die mensen door de
mensen direct daar omheen, etc… verschillende lagen
Omgeving als nurture: opvoeding is plaats-, tijd- en soortgebonden
Baumrind: opvoedingsstijlen of opvoedingsdimensies
Geplaatst op hoeveelheid warmte (aandacht, liefde etc.) en regels
1. Autoritair kind moet simpelweg luisteren naar de ouders.
Veel en heel strikte regels
Niet sensitief
Negatieve disciplinering
2. Anti-autoritaire opvoeding = permissieve opvoeding (kwam na WO II)
Overgenomen van opvoedingsexperiment uit West-Berlijn: vrij en zonder dwang
opgroeien zelf nadenken en leren
3. Verwaarlozend niet genoeg warmte en regels
4. Autoritatief duidelijke structuur voor het kind, veel warmte en regels voor het kind
Warmte = betrokken, begripvol, accepterend
Veilige gehechtheidsrelatie met ouder/verzorger als ‘secure base’ (hoorcollege 2)
Regels = controlerend en gezaghebbend
Niet: disciplineren m.b.v. agressie of fysieke dwang boosheid bij kind
en escalatie (denk aan coercive cycle (Patterson))
, Niet: onthouden van aandacht en liefde beangstigend: daarom
gehoorzamen
Wel: positief disciplineren inductieve discipline
Sandra Scarr, 1992: ‘good enough parents’
- Good-enough: normale ontwikkeling
- Slechter dan good-enough: achterstanden
- Beter dan good-enough: komt niks beters uit dan bij normale ontwikkeling
Donald Winnicott, 1953: ‘good enough mother’ vs ‘perfect mother’
Tom Hodgkinson: the idle parent (2009): vertaling: ‘Luie ouders hebben gelijk’
College 2
Pedagogische stromingen en gehechtheidstheorie
Belangrijke theorieën
19e eeuw: verbetering volksgezondheid dankzij hygiënisten en toenemende medische kennis
Zuigelingensterfte nam af (0-1 jaar)
Kindersterfte nam af (> 1 jaar)
Toename interesse ontwikkeling kinderen
- Vóór 1900: opvoeding stuurt gedrag kind bij
- Ná 1900: opvoeding kind mentaal gezond maken of mentaal beschadigen
- Moeder was toen verantwoordelijk voor de uitkomst
1880: Child Study Movement
- G. Stanley Hall (1846-1924)
o Amerikaanse psycholoog
o Geïnteresseerd in kinderen, adolescenten en onderwijs
- Vragenlijsten voor ouders en leraren
- Congressen voor moeders
Verbreden van kennis over kinderen het opvoeden ervan
Einde 19e eeuw: Psychoanalyse – Freud
- Driftenleer
o Mens streeft primair naar bevrediging van lusten, zoals eten en voortplanten
- Verdringing van emotionele ervaringen naar onderbewuste
o Energie zoekt uitweg
- Onderzoek was retrospectief: gebaseerd op herinneringen eigen kinderjaren, en verhalen van
patiënten
- Taak ouders: kind helpen om impulsen te beheersen, om te buigen, of uit te stellen
‘Mental Hygiene Movement’ (begin 20e eeuw)
- Kwam voort uit kennis hygiënisten
- Algemene interesse voor mentale gezondheid
- Medische klacht misschien andere oorzaak hoofdpijn komt misschien niet door fysisch
probleem, maar psychisch probleem
- ‘Mental hygiene’ begint bij vroege jeugd als bij het kind vanaf het begin al misgaat, heeft
dat gevolgen voor later
- Liever voorkomen dan genezen: aandacht voor ontwikkeling van kinderen
‘Kennismaking met onderwerpen en discussies binnen de Pedagogiek’
Pedagogiek als wetenschap
Beschrijven van gedrag verklaren van gedrag handelen
Verklaren van gedrag:
Bandura = sociale leertheorie
- Observationeel leren (kijken en nadoen)
- Observationele bekrachtiging (op het eind corrigeren, terugschakelen van kinderen)
Handelen:
- Restrictieve strategieën (kijkwijzer zelf kind weghalen)
- Actieve strategieën (afkeurend commentaar geven, empathie met slachtoffers benadrukken)
John Watson: de mens is maakbaar (nurture) kind is onbeschreven blad, afhankelijk van
opvoeding
Behaviourism
Francis Galton: grondlegger gedragsgenetica
- Geïnspireerd door Darwins evolutietheorie
Nature en nurture: differentiële ontvankelijkheid = kinderen komen met bepaalde
temperament en uiterlijk op de wereld bepaalt gevoeligheid van kind (mate van openstaan voor
prikkels van buitenaf)
Omgeving als nurture: ingewikkeld (ecologisch model, Bronfenbrenner 1970)
Kind wordt beïnvloed door verschillende mensen in directe omgeving, en die mensen door de
mensen direct daar omheen, etc… verschillende lagen
Omgeving als nurture: opvoeding is plaats-, tijd- en soortgebonden
Baumrind: opvoedingsstijlen of opvoedingsdimensies
Geplaatst op hoeveelheid warmte (aandacht, liefde etc.) en regels
1. Autoritair kind moet simpelweg luisteren naar de ouders.
Veel en heel strikte regels
Niet sensitief
Negatieve disciplinering
2. Anti-autoritaire opvoeding = permissieve opvoeding (kwam na WO II)
Overgenomen van opvoedingsexperiment uit West-Berlijn: vrij en zonder dwang
opgroeien zelf nadenken en leren
3. Verwaarlozend niet genoeg warmte en regels
4. Autoritatief duidelijke structuur voor het kind, veel warmte en regels voor het kind
Warmte = betrokken, begripvol, accepterend
Veilige gehechtheidsrelatie met ouder/verzorger als ‘secure base’ (hoorcollege 2)
Regels = controlerend en gezaghebbend
Niet: disciplineren m.b.v. agressie of fysieke dwang boosheid bij kind
en escalatie (denk aan coercive cycle (Patterson))
, Niet: onthouden van aandacht en liefde beangstigend: daarom
gehoorzamen
Wel: positief disciplineren inductieve discipline
Sandra Scarr, 1992: ‘good enough parents’
- Good-enough: normale ontwikkeling
- Slechter dan good-enough: achterstanden
- Beter dan good-enough: komt niks beters uit dan bij normale ontwikkeling
Donald Winnicott, 1953: ‘good enough mother’ vs ‘perfect mother’
Tom Hodgkinson: the idle parent (2009): vertaling: ‘Luie ouders hebben gelijk’
College 2
Pedagogische stromingen en gehechtheidstheorie
Belangrijke theorieën
19e eeuw: verbetering volksgezondheid dankzij hygiënisten en toenemende medische kennis
Zuigelingensterfte nam af (0-1 jaar)
Kindersterfte nam af (> 1 jaar)
Toename interesse ontwikkeling kinderen
- Vóór 1900: opvoeding stuurt gedrag kind bij
- Ná 1900: opvoeding kind mentaal gezond maken of mentaal beschadigen
- Moeder was toen verantwoordelijk voor de uitkomst
1880: Child Study Movement
- G. Stanley Hall (1846-1924)
o Amerikaanse psycholoog
o Geïnteresseerd in kinderen, adolescenten en onderwijs
- Vragenlijsten voor ouders en leraren
- Congressen voor moeders
Verbreden van kennis over kinderen het opvoeden ervan
Einde 19e eeuw: Psychoanalyse – Freud
- Driftenleer
o Mens streeft primair naar bevrediging van lusten, zoals eten en voortplanten
- Verdringing van emotionele ervaringen naar onderbewuste
o Energie zoekt uitweg
- Onderzoek was retrospectief: gebaseerd op herinneringen eigen kinderjaren, en verhalen van
patiënten
- Taak ouders: kind helpen om impulsen te beheersen, om te buigen, of uit te stellen
‘Mental Hygiene Movement’ (begin 20e eeuw)
- Kwam voort uit kennis hygiënisten
- Algemene interesse voor mentale gezondheid
- Medische klacht misschien andere oorzaak hoofdpijn komt misschien niet door fysisch
probleem, maar psychisch probleem
- ‘Mental hygiene’ begint bij vroege jeugd als bij het kind vanaf het begin al misgaat, heeft
dat gevolgen voor later
- Liever voorkomen dan genezen: aandacht voor ontwikkeling van kinderen
