Nina van Veen - A5
NLT
Hersenen
en
Leren
, Kennisblokken
1 Indeling en bouw van het zenuwstelsel
Het zenuwstelsel wordt verdeeld in het centrale zenuwstelsel en het perifere zenuwstelsel op basis
van ligging. Ook kan je het zenuwstelsel indelen op basis van functie. Het animale stelsel zorgt
bijvoorbeeld voor het optillen van een been, dit deel kan je zelf besturen. Het autonome stelsel zorgt
bijvoorbeeld voor een juiste hartslagfrequentie, dit deel kan je niet zelf besturen. Het voordeel
hiervan is dat we geen aandacht hoeven te geven aan basisprocessen en we ons bezig kunnen
houden met andere zaken. Je linker hersenhelft bestuurt de rechter helft van je lichaam en andersom.
Elk orgaan staat onder invloed van de twee stelsels van het autonome zenuwstelsel:
Parasympatische stelsel → als lichaam zelf in rust is
Orthosympatische stelsel → als lichaam zelf in beweging is
Door deze stelsels wordt de interne stabiele toestand gewaarborgd. Als we een sprintje trekken
wordt bijvoorbeeld de vertering op een laag pitje gezet door het orthosympatische stelsel.
2 Bouw en functie van de hersenen
Grote hersenen:
• Frontaalkwam: planning/organisatie
• Prefrontale cortex (belangrijkste deel) ook controleren van emoties
• Motorische cortex → aansturen van spieren
• Premotorische cortex → plan maken voor het aansturen
• Gebied van Broca → spreken (vormen van zinnen)
• Pariëtaalkwab
• Sensorische schors → voelen met huid, lezen, rekenen
• Occipitaalkwam: informatie uit ogen (primair), herkennen wat je ziet (secundair) en beweging
zien
• Temporaalkwab
• Auditief centrum (horen én begrijpen)
• Fusiforme gyrus → gezichtsherkenning
Kleine hersenen (cerebellum):
Het coördineren van bewegingen samen en dingen die je geleerd hebt (motorprogramma’s),
evenwicht
Hersenstam:
• Verlengde merg = medulla dolongata
Hier kruizen de zenuwbanen, houding en beweging, reflexen van ademhaling
(hoesten/niezen), hartslag en het wakker zijn
• Pons: verbinding tussen grote en kleine hersenen
• Middenhersenen: visuele en auditieve reflexen
• Basale gambia: kernen waar bewegingen afgestemd worden (Parkinson: beschadiging, niet
genoeg dopamine)
NLT
Hersenen
en
Leren
, Kennisblokken
1 Indeling en bouw van het zenuwstelsel
Het zenuwstelsel wordt verdeeld in het centrale zenuwstelsel en het perifere zenuwstelsel op basis
van ligging. Ook kan je het zenuwstelsel indelen op basis van functie. Het animale stelsel zorgt
bijvoorbeeld voor het optillen van een been, dit deel kan je zelf besturen. Het autonome stelsel zorgt
bijvoorbeeld voor een juiste hartslagfrequentie, dit deel kan je niet zelf besturen. Het voordeel
hiervan is dat we geen aandacht hoeven te geven aan basisprocessen en we ons bezig kunnen
houden met andere zaken. Je linker hersenhelft bestuurt de rechter helft van je lichaam en andersom.
Elk orgaan staat onder invloed van de twee stelsels van het autonome zenuwstelsel:
Parasympatische stelsel → als lichaam zelf in rust is
Orthosympatische stelsel → als lichaam zelf in beweging is
Door deze stelsels wordt de interne stabiele toestand gewaarborgd. Als we een sprintje trekken
wordt bijvoorbeeld de vertering op een laag pitje gezet door het orthosympatische stelsel.
2 Bouw en functie van de hersenen
Grote hersenen:
• Frontaalkwam: planning/organisatie
• Prefrontale cortex (belangrijkste deel) ook controleren van emoties
• Motorische cortex → aansturen van spieren
• Premotorische cortex → plan maken voor het aansturen
• Gebied van Broca → spreken (vormen van zinnen)
• Pariëtaalkwab
• Sensorische schors → voelen met huid, lezen, rekenen
• Occipitaalkwam: informatie uit ogen (primair), herkennen wat je ziet (secundair) en beweging
zien
• Temporaalkwab
• Auditief centrum (horen én begrijpen)
• Fusiforme gyrus → gezichtsherkenning
Kleine hersenen (cerebellum):
Het coördineren van bewegingen samen en dingen die je geleerd hebt (motorprogramma’s),
evenwicht
Hersenstam:
• Verlengde merg = medulla dolongata
Hier kruizen de zenuwbanen, houding en beweging, reflexen van ademhaling
(hoesten/niezen), hartslag en het wakker zijn
• Pons: verbinding tussen grote en kleine hersenen
• Middenhersenen: visuele en auditieve reflexen
• Basale gambia: kernen waar bewegingen afgestemd worden (Parkinson: beschadiging, niet
genoeg dopamine)
