Inhoudsopgave
4.1 De vier weefseltypen zijn epitheel, bindweefsel, spierweefsel en zenuwweefsel.......................................2
4.2 Epitheel bekleedt lichaamsoppervlakken, holten en buisvormige structuren en vervult belangrijke
functies:........................................................................................................................................................ 2
4.2.2 Verbindingen tussen cellen.........................................................................................................................3
4.2.3 De basale membraan..................................................................................................................................4
4.3 De vorm en het aantal lagen van de cellen bepalen het type epitheel.......................................................4
4.3.1 cellagen.......................................................................................................................................................4
Celvorm................................................................................................................................................................5
Typen epitheel......................................................................................................................................................5
4.4.1 Bindweefsel in strikte zin....................................................................................................................... 7
4.6 Zenuwweefsel reageert op prikkels en geleidt elektrische impulsen door het lichaam.............................11
4.7 Bij veroudering gaat het weefselherstel achteruit en neemt het aantal gevallen van kanker toe.............12
Leerdoelen................................................................................................................................................... 12
Dekweefsel Ook wel epitheelweefsel. Het weefsel dat alle oppervlakken van ons lichaam bedekt. Epitheel is
éénlagig weefsel opgebouwd uit platte, cilindrische, of kubische cellen...........................................................13
,Hoofdstuk 4: Het weefselniveau
4.1 De vier weefseltypen zijn epitheel, bindweefsel, spierweefsel en
zenuwweefsel.
Weefsel: verzameling gespecialiseerde cellen en celproducten die een beperkt aantal functies
verrichten.
Histologie: is het bestuderen van weefsels
Histologen onderscheiden vier basale weefseltypen:
- Epitheel
- Bindweefsel
- Spierweefsel
- Zenuwweefsel
4.2 Epitheel bekleedt lichaamsoppervlakken, holten en buisvormige
structuren en vervult belangrijke functies:
Epitheel bestaat uit:
- Cellen die in of uitwendige oppervlakken bekleden
- Klieren: klieren bestaan uit cellen die producten afscheiden
Belangrijke kenmerken van epitheel zijn:
- De cellen liggen dicht opeengeplakt.
- Ze hebben een vrij oppervlak dat aan de omgeving of aan inwendig compartiment of
inwendige transportbuis is blootgesteld.
- Ze zijn via basale membraan met onderliggende bindweefsel verbonden.
- De afwezigheid van bloedvaten.
- Voortdurend vervanging of regeneratie van epitheelcellen die aan het blootgestelde
oppervlak beschadigd raken of verloren gaan.
, Wat bekleedt epitheel allemaal?
- Uit- en inwendige lichaamsoppervlakken: huid, inwendige transportbuizen die met de
buitenwereld in verbinding staan
- Inwendige holtes en transportbuizen
Door dit epitheel wordt de wrijving verminderd, de vloeistofsamenstelling van inwendige holten
gereguleerd en de communicatie tussen bloed en weefselvocht gereguleerd.
Epitheel heeft 4 belangrijke functies:
1. Fysieke bescherming bieden: epitheel beschermt uitwendige en inwendige oppervlakken,
uitdroging en aantasting door chemische stoffen of ziekteverwekkers.
2. Doorlaatbaarheid reguleren: alle stoffen die het lichaam in en uitgaan, moeten door een
epitheel heen.
3. Zintuigfunctie: gespecialiseerde epitheelcellen kunnen veranderingen in de omgeving
waarnemen en informatie over dergelijke veranderingen aan het zenuwstelsel doorgeven.
4. Gespecialiseerde klierproducten vormen: epitheelcellen die klierproducten vormen, worden
kliercellen genoemd. In een klierepitheel vormen de meeste of alle cellen actief bepaalde
klierproducten.
Deze klierproducten worden ingedeeld aan de hand van de plaats waar ze worden afgegeven:
- Exocriene klierproducten: worden aan externe oppervlak van het epitheel afgegeven
- Endocriene klierproducten: worden intern aan het weefselvocht en het bloed afgegeven.
Deze klierproducten, hormonen, werken als chemische signaalstoffen en reguleren en
coördineren de activiteiten van andere weefsels, organen en orgaanstelsels.
4.2.2 Verbindingen tussen cellen
Om andere weefsels effectief te kunnen beschermen, moeten epitheelcellen stevig met de basale
membraan en met elkaar zijn verbonden, zodat een stevig samenhangende, maar niettemin
doorlaatbare bekleding ontstaat.
Wat gebeurt er als de epitheel laag van de huid beschadigd is?
- Dan kunnen bacteriën in de onderliggende weefsels binnendringen en een infectie
veroorzaken
De drie belangrijkste typen van verbindingen tussen epitheelcellen?
1. Tight junction
2. Gap junction
3. Desmosomen
Tight junction:
- Zijn het lipide lagen van aangrenzende plasmamembranen stevig met elkaar verbonden via
in elkaar grijpende membraaneiwitten.
- Tight junctions voorkomen dat water en ionen tussen de cellen door kunnen. Deze
verbindingen komen veel voor tussen epitheelcellen die zijn blootgesteld aan agressieve
chemische stoffen of aan krachtige enzymen
- Door tight junctions tussen epitheelcellen die het spijsverteringskanaal bekleden, wordt
verhinderd dat spijsverteringsenzymen, maagzuur of afvalstoffen de onderliggende
weefsels beschadigen.
Gap junctions:
- Bij een gap juntion worden twee cellen door transmembraaneiwitten bij elkaar gehouden.
Samen vormen deze connexonen een smalle doorgang waardoor kleine moleculen en ionen
van de ene naar de andere cel kunnen gaan.
Desmosomen:
- Zijn de plasmamembranen van twee cellen met elkaar verbonden via CAMs en
proteoglycanen tussen de tegenoverliggende compacte gebiedjes van elk cel.
- Desmosomen komen heel veel voor tussen cellen in de bovenste huidlagen
4.2.2 Het epitheel oppervlak
- Het apicale oppervlak van epitheel is blootgesteld aan een interne of externe omgeving.
4.1 De vier weefseltypen zijn epitheel, bindweefsel, spierweefsel en zenuwweefsel.......................................2
4.2 Epitheel bekleedt lichaamsoppervlakken, holten en buisvormige structuren en vervult belangrijke
functies:........................................................................................................................................................ 2
4.2.2 Verbindingen tussen cellen.........................................................................................................................3
4.2.3 De basale membraan..................................................................................................................................4
4.3 De vorm en het aantal lagen van de cellen bepalen het type epitheel.......................................................4
4.3.1 cellagen.......................................................................................................................................................4
Celvorm................................................................................................................................................................5
Typen epitheel......................................................................................................................................................5
4.4.1 Bindweefsel in strikte zin....................................................................................................................... 7
4.6 Zenuwweefsel reageert op prikkels en geleidt elektrische impulsen door het lichaam.............................11
4.7 Bij veroudering gaat het weefselherstel achteruit en neemt het aantal gevallen van kanker toe.............12
Leerdoelen................................................................................................................................................... 12
Dekweefsel Ook wel epitheelweefsel. Het weefsel dat alle oppervlakken van ons lichaam bedekt. Epitheel is
éénlagig weefsel opgebouwd uit platte, cilindrische, of kubische cellen...........................................................13
,Hoofdstuk 4: Het weefselniveau
4.1 De vier weefseltypen zijn epitheel, bindweefsel, spierweefsel en
zenuwweefsel.
Weefsel: verzameling gespecialiseerde cellen en celproducten die een beperkt aantal functies
verrichten.
Histologie: is het bestuderen van weefsels
Histologen onderscheiden vier basale weefseltypen:
- Epitheel
- Bindweefsel
- Spierweefsel
- Zenuwweefsel
4.2 Epitheel bekleedt lichaamsoppervlakken, holten en buisvormige
structuren en vervult belangrijke functies:
Epitheel bestaat uit:
- Cellen die in of uitwendige oppervlakken bekleden
- Klieren: klieren bestaan uit cellen die producten afscheiden
Belangrijke kenmerken van epitheel zijn:
- De cellen liggen dicht opeengeplakt.
- Ze hebben een vrij oppervlak dat aan de omgeving of aan inwendig compartiment of
inwendige transportbuis is blootgesteld.
- Ze zijn via basale membraan met onderliggende bindweefsel verbonden.
- De afwezigheid van bloedvaten.
- Voortdurend vervanging of regeneratie van epitheelcellen die aan het blootgestelde
oppervlak beschadigd raken of verloren gaan.
, Wat bekleedt epitheel allemaal?
- Uit- en inwendige lichaamsoppervlakken: huid, inwendige transportbuizen die met de
buitenwereld in verbinding staan
- Inwendige holtes en transportbuizen
Door dit epitheel wordt de wrijving verminderd, de vloeistofsamenstelling van inwendige holten
gereguleerd en de communicatie tussen bloed en weefselvocht gereguleerd.
Epitheel heeft 4 belangrijke functies:
1. Fysieke bescherming bieden: epitheel beschermt uitwendige en inwendige oppervlakken,
uitdroging en aantasting door chemische stoffen of ziekteverwekkers.
2. Doorlaatbaarheid reguleren: alle stoffen die het lichaam in en uitgaan, moeten door een
epitheel heen.
3. Zintuigfunctie: gespecialiseerde epitheelcellen kunnen veranderingen in de omgeving
waarnemen en informatie over dergelijke veranderingen aan het zenuwstelsel doorgeven.
4. Gespecialiseerde klierproducten vormen: epitheelcellen die klierproducten vormen, worden
kliercellen genoemd. In een klierepitheel vormen de meeste of alle cellen actief bepaalde
klierproducten.
Deze klierproducten worden ingedeeld aan de hand van de plaats waar ze worden afgegeven:
- Exocriene klierproducten: worden aan externe oppervlak van het epitheel afgegeven
- Endocriene klierproducten: worden intern aan het weefselvocht en het bloed afgegeven.
Deze klierproducten, hormonen, werken als chemische signaalstoffen en reguleren en
coördineren de activiteiten van andere weefsels, organen en orgaanstelsels.
4.2.2 Verbindingen tussen cellen
Om andere weefsels effectief te kunnen beschermen, moeten epitheelcellen stevig met de basale
membraan en met elkaar zijn verbonden, zodat een stevig samenhangende, maar niettemin
doorlaatbare bekleding ontstaat.
Wat gebeurt er als de epitheel laag van de huid beschadigd is?
- Dan kunnen bacteriën in de onderliggende weefsels binnendringen en een infectie
veroorzaken
De drie belangrijkste typen van verbindingen tussen epitheelcellen?
1. Tight junction
2. Gap junction
3. Desmosomen
Tight junction:
- Zijn het lipide lagen van aangrenzende plasmamembranen stevig met elkaar verbonden via
in elkaar grijpende membraaneiwitten.
- Tight junctions voorkomen dat water en ionen tussen de cellen door kunnen. Deze
verbindingen komen veel voor tussen epitheelcellen die zijn blootgesteld aan agressieve
chemische stoffen of aan krachtige enzymen
- Door tight junctions tussen epitheelcellen die het spijsverteringskanaal bekleden, wordt
verhinderd dat spijsverteringsenzymen, maagzuur of afvalstoffen de onderliggende
weefsels beschadigen.
Gap junctions:
- Bij een gap juntion worden twee cellen door transmembraaneiwitten bij elkaar gehouden.
Samen vormen deze connexonen een smalle doorgang waardoor kleine moleculen en ionen
van de ene naar de andere cel kunnen gaan.
Desmosomen:
- Zijn de plasmamembranen van twee cellen met elkaar verbonden via CAMs en
proteoglycanen tussen de tegenoverliggende compacte gebiedjes van elk cel.
- Desmosomen komen heel veel voor tussen cellen in de bovenste huidlagen
4.2.2 Het epitheel oppervlak
- Het apicale oppervlak van epitheel is blootgesteld aan een interne of externe omgeving.
