Boekhouden voor het beleid (YB0845 | 2022)
September 2022 – Januari 2023 (examen 23/01/2023)
ISBN 978-94-641-7332-1
Boekhouden voor het beleid – de boeck / Chistine Van Liedekerke
Inhoudstafel
Boekhouden voor het beleid (YB0845 | 2022).......................................................................................1
Wat staat niet in samenvatting?.........................................................................................................2
DEEL I: Het systeem van dubbel boekhouden....................................................................................3
H1. De balans......................................................................................................................................3
H2. De balansrekeningen....................................................................................................................4
Voorbeeld balans, balansrekeningen..............................................................................................6
H3. De resultatenrekening..................................................................................................................7
Voorbeeld boekingsregels van een factuur:...................................................................................8
H4. Het minimum algemeen rekeningenstelsel MAR.........................................................................8
H5. Journaal en grootboek.................................................................................................................8
H6. De proef- en saldibalans...............................................................................................................8
H7. Van begin- naar eindbalans........................................................................................................10
DEEL II: De aan- en verkoopcyclus met hun uitgaven- en inkomstenstroom....................................12
H1. Boekhoudkundige verwerking van aankopen van hg als bedrijfskosten....................................12
H2. Boekhoudkundige verwerking van verkopen van hg als bedrijfsopbrengsten...........................14
H3. Voorraadwijzigingen handelsgoederen......................................................................................16
DEEL III: De personeelskosten en hun uitgavenstroom....................................................................18
Andere personeelskosten.............................................................................................................18
Deel IV: uitgebreidere studie van de activa......................................................................................20
H1. Investeringen in vaste activa......................................................................................................20
Waardeverandering met betrekking tot MVA..............................................................................20
Verkoop van MVA.........................................................................................................................20
H2. Investeringen in vlottende activa: vorderingen op ten hoogste één jaar...................................21
BIJKOMENDE WINST.....................................................................................................................21
Deel V: uitgebreidere studie van de passiva.....................................................................................22
H1. Financiering met eigen vermogen..............................................................................................22
Oprichting van een besloten vennootschap (bv) P300.................................................................22
Oprichting van een naamloze vennootschap (nv) P301................................................................22
Reserves en overgedragen winst/verlies P303.............................................................................22
H2. Voorzieningen voor risico’s en kosten........................................................................................23
H3. Financiering met vreemd vermogen..........................................................................................24
Schulden op meer dan 1 jaar P319...............................................................................................24
Deel VI: boekhoudkundige registraties op het einde van het boekjaar............................................26
H1. Afsluitwerkzaamheden...............................................................................................................26
1/38
, Van begin tot eindbalans P329.....................................................................................................26
De regularisatieboekingen............................................................................................................26
Regularisatie van balansrekeningen.............................................................................................27
Overboeken van subrekeningen...................................................................................................27
Regularisatie van resultatenrekeningen.......................................................................................27
..........................................................................................................................................................33
Voorbeeldvragen..............................................................................................................................34
Wat staat niet in samenvatti ng?
Deel II hoofdstuk 1: 3 intracommunautaire aankoop & 4 btw verlegd
Deel IV hoofdstuk 1: 2 IMVA, hoofdstuk 2: 1 voorraden en bestellingen in uitvoering
& 3 geldbeleggingen, hoofdstuk 3 volledig niet
Deel V hoofdstuk 3: 2 schulden op ten hoogste één jaar
Deel VI hoofdstuk 2
Deel VII Beleidsinstrumenten volledig niet
2/38
,DEEL I: Het systeem van dubbel boekhouden
Een onderneming heeft: werkmiddelen, financieringsmiddelen, activiteiten
=> worden op een systematische manier geregistreerd = = boekhouding
- werkmiddelen (gebouwen, machines, goederen, geld, …)
- financieringsmiddelen (personen, organisaties, …).
- activiteiten van aan- en verkopen van goederen en diensten → leiden tot een
resultaat (winst/verlies).
H1. De balans
Balans = toestand van de onderneming (vermogen&resultaat) op een bepaald
moment = vermogenstoestand
Op de balans vind je de bezittingen, schulden en vorderingen.
ACTIEF PASSIEF
werkmiddelen financieringsmiddelen actief = passief
= bezittingen = schulden Balans is altijd in evenwicht
passief = kapitaal +
aanwending van het herkomst van het vermogen schulden
vermogen
EIGEN VERMOGEN kosten en opbrengsten staan
VASTE ACTIVA (=blijvend eigen inbreng = kapitaal in de resultatenrekening bv
bestemd) herwaarderingsmeerwaarden huur
immateriële vaste activa reserves
materiële vaste activa overgedragen winst/verlies Het eigen vermogen
financiële vaste activa kapitaalsubsidies (kapitaal) is het vermogen
dat ter beschikking blijft van
VLOTTENDE ACTIVA Voorzieningen en uitgestelde de zaak, maar tegelijkertijd
vorderingen > 1 jaar belastingen een schuld is aan de
voorraden en bestellingen voorzieningen v risico’s en eigenaar van de zaak.
vorderingen ≤ 1 jaar kosten
geldbeleggingen uitgestelde belastingen actiefzijde = graad van
liquide middelen liquiditeit1
overlopende rekeningen VREEMD VERMOGEN passiefzijde = graad van
schulden > 1 jaar opeisbaarheid
schulden op ten hoogste 1
jaar
overlopende rekeningen
Overnameprijs = overgenomen bezittingen – overgenomen schulden OF totaal actief
– schulden
Verantwoording van de meerprijs bij overname → bekendheid van bestaande zaak,
opgebouwd cliënteel, … zijn ook geld waard → meerprijs komt bij goodwill (vaste
activa) ZIE P40
het kasgeld en het bedrag gestort op de bankrekening uit het privévermogen
worden niet overgenomen en worden niet vermeld bij de overgenomen activa.
Btw = belasting op toegevoegde waarde = belasting voor eindconsument
Btw plichtige = ondernemer & btw drager = consument
De handelaar mag btw die hij betaald terugvorderen van de btw-registratie = terug
te vorderen btw
De handelaar moet de btw die hij ontvangt doorstorten aan de btw-registratie = te
betalen btw
Bedrag inclusief btw berekenen: x * 1,21 (= bedrag + de btw)
De btw van een bepaald bedrag berekenen: x * 0,21 (= alleen de btw)
1
Liquiditeit = mate waarin ze al dan niet snel in liquide middelen of beschikbaar geld omgezet kunnen worden.
3/38
, Bedrag exclusief btw berekenen: x / 1,21 (= in totaalbedrag zat al btw, we
berekenen totaalbedrag zonder btw)
Het normale btw-tarief is 21%
0% voor tijdschriften, …
6% voor voeding, water, medicijnen, boeken, transport, …
12% voor catering, sociale woningbouw, margarine, …
H2. De balansrekeningen
Om te voorkomen dat de balans continue moet worden aangepast, worden er
rekeningen gemaakt.
Linkerzijde van een rekening = debetzijde & rechterzijde van een rekening =
creditzijde
De verzameling van alle rekeningen is het grootboek.
Vermeerdering van een actief rekeningen = debiteren
Vermeerdering van een passief rekeningen = crediteren
Verschil balans en rekening
BALANS REKENING
* statisch: beeld van de toestand van de * dynamisch: wordt gebruikt bij boeking
onderneming op een bepaald ogenblik van elk document
* alle activa- en passivadelen * één enkel actief- of passiefbestanddeel
* links = actief, rechts = passief * links = debet, rechts = credit
* actief = passief * debet = credit bij elke boeking
Het afsluiten van de balansrekeningen ZIE P49
= salderen van de rekening
Actiefrekeningen hebben een DS (debetsaldo), passiefrekeningen hebben een CS
(creditsaldo).
Winst is een verhoging van de schuld aan de eigenaar.
Nadat alle rekeningen gesaldeerd zijn, worden ze op de eindbalans gezet.
4/38
September 2022 – Januari 2023 (examen 23/01/2023)
ISBN 978-94-641-7332-1
Boekhouden voor het beleid – de boeck / Chistine Van Liedekerke
Inhoudstafel
Boekhouden voor het beleid (YB0845 | 2022).......................................................................................1
Wat staat niet in samenvatting?.........................................................................................................2
DEEL I: Het systeem van dubbel boekhouden....................................................................................3
H1. De balans......................................................................................................................................3
H2. De balansrekeningen....................................................................................................................4
Voorbeeld balans, balansrekeningen..............................................................................................6
H3. De resultatenrekening..................................................................................................................7
Voorbeeld boekingsregels van een factuur:...................................................................................8
H4. Het minimum algemeen rekeningenstelsel MAR.........................................................................8
H5. Journaal en grootboek.................................................................................................................8
H6. De proef- en saldibalans...............................................................................................................8
H7. Van begin- naar eindbalans........................................................................................................10
DEEL II: De aan- en verkoopcyclus met hun uitgaven- en inkomstenstroom....................................12
H1. Boekhoudkundige verwerking van aankopen van hg als bedrijfskosten....................................12
H2. Boekhoudkundige verwerking van verkopen van hg als bedrijfsopbrengsten...........................14
H3. Voorraadwijzigingen handelsgoederen......................................................................................16
DEEL III: De personeelskosten en hun uitgavenstroom....................................................................18
Andere personeelskosten.............................................................................................................18
Deel IV: uitgebreidere studie van de activa......................................................................................20
H1. Investeringen in vaste activa......................................................................................................20
Waardeverandering met betrekking tot MVA..............................................................................20
Verkoop van MVA.........................................................................................................................20
H2. Investeringen in vlottende activa: vorderingen op ten hoogste één jaar...................................21
BIJKOMENDE WINST.....................................................................................................................21
Deel V: uitgebreidere studie van de passiva.....................................................................................22
H1. Financiering met eigen vermogen..............................................................................................22
Oprichting van een besloten vennootschap (bv) P300.................................................................22
Oprichting van een naamloze vennootschap (nv) P301................................................................22
Reserves en overgedragen winst/verlies P303.............................................................................22
H2. Voorzieningen voor risico’s en kosten........................................................................................23
H3. Financiering met vreemd vermogen..........................................................................................24
Schulden op meer dan 1 jaar P319...............................................................................................24
Deel VI: boekhoudkundige registraties op het einde van het boekjaar............................................26
H1. Afsluitwerkzaamheden...............................................................................................................26
1/38
, Van begin tot eindbalans P329.....................................................................................................26
De regularisatieboekingen............................................................................................................26
Regularisatie van balansrekeningen.............................................................................................27
Overboeken van subrekeningen...................................................................................................27
Regularisatie van resultatenrekeningen.......................................................................................27
..........................................................................................................................................................33
Voorbeeldvragen..............................................................................................................................34
Wat staat niet in samenvatti ng?
Deel II hoofdstuk 1: 3 intracommunautaire aankoop & 4 btw verlegd
Deel IV hoofdstuk 1: 2 IMVA, hoofdstuk 2: 1 voorraden en bestellingen in uitvoering
& 3 geldbeleggingen, hoofdstuk 3 volledig niet
Deel V hoofdstuk 3: 2 schulden op ten hoogste één jaar
Deel VI hoofdstuk 2
Deel VII Beleidsinstrumenten volledig niet
2/38
,DEEL I: Het systeem van dubbel boekhouden
Een onderneming heeft: werkmiddelen, financieringsmiddelen, activiteiten
=> worden op een systematische manier geregistreerd = = boekhouding
- werkmiddelen (gebouwen, machines, goederen, geld, …)
- financieringsmiddelen (personen, organisaties, …).
- activiteiten van aan- en verkopen van goederen en diensten → leiden tot een
resultaat (winst/verlies).
H1. De balans
Balans = toestand van de onderneming (vermogen&resultaat) op een bepaald
moment = vermogenstoestand
Op de balans vind je de bezittingen, schulden en vorderingen.
ACTIEF PASSIEF
werkmiddelen financieringsmiddelen actief = passief
= bezittingen = schulden Balans is altijd in evenwicht
passief = kapitaal +
aanwending van het herkomst van het vermogen schulden
vermogen
EIGEN VERMOGEN kosten en opbrengsten staan
VASTE ACTIVA (=blijvend eigen inbreng = kapitaal in de resultatenrekening bv
bestemd) herwaarderingsmeerwaarden huur
immateriële vaste activa reserves
materiële vaste activa overgedragen winst/verlies Het eigen vermogen
financiële vaste activa kapitaalsubsidies (kapitaal) is het vermogen
dat ter beschikking blijft van
VLOTTENDE ACTIVA Voorzieningen en uitgestelde de zaak, maar tegelijkertijd
vorderingen > 1 jaar belastingen een schuld is aan de
voorraden en bestellingen voorzieningen v risico’s en eigenaar van de zaak.
vorderingen ≤ 1 jaar kosten
geldbeleggingen uitgestelde belastingen actiefzijde = graad van
liquide middelen liquiditeit1
overlopende rekeningen VREEMD VERMOGEN passiefzijde = graad van
schulden > 1 jaar opeisbaarheid
schulden op ten hoogste 1
jaar
overlopende rekeningen
Overnameprijs = overgenomen bezittingen – overgenomen schulden OF totaal actief
– schulden
Verantwoording van de meerprijs bij overname → bekendheid van bestaande zaak,
opgebouwd cliënteel, … zijn ook geld waard → meerprijs komt bij goodwill (vaste
activa) ZIE P40
het kasgeld en het bedrag gestort op de bankrekening uit het privévermogen
worden niet overgenomen en worden niet vermeld bij de overgenomen activa.
Btw = belasting op toegevoegde waarde = belasting voor eindconsument
Btw plichtige = ondernemer & btw drager = consument
De handelaar mag btw die hij betaald terugvorderen van de btw-registratie = terug
te vorderen btw
De handelaar moet de btw die hij ontvangt doorstorten aan de btw-registratie = te
betalen btw
Bedrag inclusief btw berekenen: x * 1,21 (= bedrag + de btw)
De btw van een bepaald bedrag berekenen: x * 0,21 (= alleen de btw)
1
Liquiditeit = mate waarin ze al dan niet snel in liquide middelen of beschikbaar geld omgezet kunnen worden.
3/38
, Bedrag exclusief btw berekenen: x / 1,21 (= in totaalbedrag zat al btw, we
berekenen totaalbedrag zonder btw)
Het normale btw-tarief is 21%
0% voor tijdschriften, …
6% voor voeding, water, medicijnen, boeken, transport, …
12% voor catering, sociale woningbouw, margarine, …
H2. De balansrekeningen
Om te voorkomen dat de balans continue moet worden aangepast, worden er
rekeningen gemaakt.
Linkerzijde van een rekening = debetzijde & rechterzijde van een rekening =
creditzijde
De verzameling van alle rekeningen is het grootboek.
Vermeerdering van een actief rekeningen = debiteren
Vermeerdering van een passief rekeningen = crediteren
Verschil balans en rekening
BALANS REKENING
* statisch: beeld van de toestand van de * dynamisch: wordt gebruikt bij boeking
onderneming op een bepaald ogenblik van elk document
* alle activa- en passivadelen * één enkel actief- of passiefbestanddeel
* links = actief, rechts = passief * links = debet, rechts = credit
* actief = passief * debet = credit bij elke boeking
Het afsluiten van de balansrekeningen ZIE P49
= salderen van de rekening
Actiefrekeningen hebben een DS (debetsaldo), passiefrekeningen hebben een CS
(creditsaldo).
Winst is een verhoging van de schuld aan de eigenaar.
Nadat alle rekeningen gesaldeerd zijn, worden ze op de eindbalans gezet.
4/38
