LOGOPEDISCHE VAARDIGHEDEN: DE METHODE VAN COBLENZER
Over Coblenzer
• Docent aan theateropleiding
• Gaf cursussen spreekvaardigheid
o Doelgroepen: logopedisten, leerkrachten en zangers
• Atem und Stimme ism Franz Muhar
• “Er spricht nicht nur der Kehlkopf, es spricht der Mensch. Der Mensch ist das Instrument!”
• Stemscholing = samenhang tussen lichaam en geest
o ➔ in relatie tot spreken
Doel van de therapie
• Herstellen van coördinatie + ademritme
• Voor iedereen toegankelijk
• Holistische therapie
Voorwaarden
• Aandacht
• Gerichtheid
• Correcte lichaamshouding
• Comfortabele kledij
• Aangename werkruimte
• Juiste tonus
Aanleiding voor therapie
• Afwezigheid van eutonie
• Stemproblemen
• Verkeerde spanningen in het lichaam
o ➔ oorzaken: stress, vermoeidheid, angst of stemmisbruik
Geen vaste methode
Geen therapeutische oorsprong
BELANGRIJKE CONCEPTEN:
Eutonie
• Lichte grondspanning die bij elke spier in rust altijd aanwezig is
• Griekse 'Tonos' = spanning
• = juiste tonus
• Minimum aan energie + maximum aan effectiviteit
• Afwijkende vormen
o Hypotonie
o Hypertonie
o Atonie
Ademritme
• Ademhaling schommelt, afgestemd op activiteit
• Adem-midden = Atemmittellage onder invloed van fysische, psychische en emotionele
omstandigheden
• Verstoring ➔ klachten
• Persoonlijke ademritme
1
, • Invloeden ontkoppelen van ademverloop
• Stemgebruik afstemmen op adem-midden
Stemgeving
• Correct opspannen stembanden
• Afhankelijk lengte & spanning stembanden
• Larynxspieren
• Lucht door longen stembanden trillen
• Openen sluiten glottis
• Resultaat: onderbreken ademstroom
Tonstütze
• Gecontroleerde/ geleidelijke overgang inademing uitademing
• Actief en constante ademstroom
• Natuurlijke weerstand aan uitstromende lucht
• Krachtsverhouding ademhalingsspieren tijdens fonatie
• Instelling stemapparaat & juiste intentie
• Kernbegrip methode Coblenzer
Intentie
• Verband tussen intentioneel handelen en spieractiviteit middenrif
• Verdieping middenrifpositie
• Intentioneel handelen: aanhouden inspiratoire spanning → natuurlijke Tonstütze tijdens
foneren
• Aandacht en gerichtheid
Ventielspanning
• Veerkrachtig articuleren ➔ economisch stemgebruik
• Articulatiespanning in aanzetstuk
• Produceren van consonanten
o Plotseling loslaten van ventiel ➔ explosieven
o Nauwe ventielopening ➔ fricatieven
• Voorwaarden
o Eutonie
o Beheersen van ventielmechanisme
o Aanzetstuk zo flexibel mogelijk van vorm veranderen tijdens fonatie
Abspannen
• Indien eutonie en tonstütze toegepast ➔ middenrif zal terugveren
• Inademing: snel ,ongehinderd en moeiteloos
• Abspannen = terugkeren naar middenspanning na activiteit
Ritme
• Coördinatie tussen adem, beweging, stem en articulatie
• “In het ritme van de grote spieren zal de kleine motoriek (bv. het stemorgaan) worden
meegetrokken zonder overbodige krachtinspanning.”
Instrumentaal bewustzijn
• Optimale samenwerking tussen lichaam en geest
• 'het instrument'
• Spieren kunnen beter beheerst worden
2
Over Coblenzer
• Docent aan theateropleiding
• Gaf cursussen spreekvaardigheid
o Doelgroepen: logopedisten, leerkrachten en zangers
• Atem und Stimme ism Franz Muhar
• “Er spricht nicht nur der Kehlkopf, es spricht der Mensch. Der Mensch ist das Instrument!”
• Stemscholing = samenhang tussen lichaam en geest
o ➔ in relatie tot spreken
Doel van de therapie
• Herstellen van coördinatie + ademritme
• Voor iedereen toegankelijk
• Holistische therapie
Voorwaarden
• Aandacht
• Gerichtheid
• Correcte lichaamshouding
• Comfortabele kledij
• Aangename werkruimte
• Juiste tonus
Aanleiding voor therapie
• Afwezigheid van eutonie
• Stemproblemen
• Verkeerde spanningen in het lichaam
o ➔ oorzaken: stress, vermoeidheid, angst of stemmisbruik
Geen vaste methode
Geen therapeutische oorsprong
BELANGRIJKE CONCEPTEN:
Eutonie
• Lichte grondspanning die bij elke spier in rust altijd aanwezig is
• Griekse 'Tonos' = spanning
• = juiste tonus
• Minimum aan energie + maximum aan effectiviteit
• Afwijkende vormen
o Hypotonie
o Hypertonie
o Atonie
Ademritme
• Ademhaling schommelt, afgestemd op activiteit
• Adem-midden = Atemmittellage onder invloed van fysische, psychische en emotionele
omstandigheden
• Verstoring ➔ klachten
• Persoonlijke ademritme
1
, • Invloeden ontkoppelen van ademverloop
• Stemgebruik afstemmen op adem-midden
Stemgeving
• Correct opspannen stembanden
• Afhankelijk lengte & spanning stembanden
• Larynxspieren
• Lucht door longen stembanden trillen
• Openen sluiten glottis
• Resultaat: onderbreken ademstroom
Tonstütze
• Gecontroleerde/ geleidelijke overgang inademing uitademing
• Actief en constante ademstroom
• Natuurlijke weerstand aan uitstromende lucht
• Krachtsverhouding ademhalingsspieren tijdens fonatie
• Instelling stemapparaat & juiste intentie
• Kernbegrip methode Coblenzer
Intentie
• Verband tussen intentioneel handelen en spieractiviteit middenrif
• Verdieping middenrifpositie
• Intentioneel handelen: aanhouden inspiratoire spanning → natuurlijke Tonstütze tijdens
foneren
• Aandacht en gerichtheid
Ventielspanning
• Veerkrachtig articuleren ➔ economisch stemgebruik
• Articulatiespanning in aanzetstuk
• Produceren van consonanten
o Plotseling loslaten van ventiel ➔ explosieven
o Nauwe ventielopening ➔ fricatieven
• Voorwaarden
o Eutonie
o Beheersen van ventielmechanisme
o Aanzetstuk zo flexibel mogelijk van vorm veranderen tijdens fonatie
Abspannen
• Indien eutonie en tonstütze toegepast ➔ middenrif zal terugveren
• Inademing: snel ,ongehinderd en moeiteloos
• Abspannen = terugkeren naar middenspanning na activiteit
Ritme
• Coördinatie tussen adem, beweging, stem en articulatie
• “In het ritme van de grote spieren zal de kleine motoriek (bv. het stemorgaan) worden
meegetrokken zonder overbodige krachtinspanning.”
Instrumentaal bewustzijn
• Optimale samenwerking tussen lichaam en geest
• 'het instrument'
• Spieren kunnen beter beheerst worden
2