Scheikunde samenvatting H3
H3.1 De bouw van stoffen
Om elektrische stroom te kunnen geleiden moeten er in een stof geladen deeltjes aanwezig zijn die
vrij kunnen bewegen. Je kunt stoffen indelen in 3 groepen:
- Groep 1: Stoffen die in de vloeibare en vaste fase stroom kunnen geleiden, in de formules komen
alleen metaalatomen voor, dit zijn metalen.
- Groep 2: Stoffen die alleen in de vloeibare fase stroom kunnen geleiden, in de formules komen
zowel metaalatomen en niet-metaalatomen voor, dit zijn zouten.
- Groep 3: Stoffen die niet geleiden, in de formules komen alleen niet-metalen voor, dit zijn
moleculaire stoffen.
In de vaste fase zijn de bouwstenen van een stof op elkaar gestapeld, is dit een patroon dan vormt er
een kristalrooster. De bouwstenen hiervan bepalen of de stof wel of geen stroom kan geleiden.
Metalen:
Bij metalen noem je het rooster dat is gevormd een metaalrooster. Metaalatomen hebben volgend
het atoommodel van Bohr weinig elektronen in de buitenste schil, hierdoor ontstaat er een grote
afstand van de valentie-elektronen tot de kern. Dit zorgt er dan weer voor dat de aantrekkingskracht
tussen deze 2 minder groot is, dan elektronen die dichterbij de kern zitten. De valentie-elektronen
kunnen daardoor uit de schil gaan, hierdoor ontstaan positieve metaalionen die omringd zijn door
negatieve vrij bewegende elektronen. Deze 2 trekken elkaar weer aan en er ontstaat een binding die
je een metaalbinding noemt. Deze binding is vaak vrij sterk.
Zouten:
Zouten zijn opgebouwd uit positieve en negatieve ionen, deze trekken elkaar aan en vormen zo de
ionbinding. Het rooster heet een ionrooster. Zouten geleiden niet in de vloeibare fase omdat de
ionen dan hun plaats verliezen.
Moleculaire stoffen:
Moleculaire stoffen zijn opgebouwd uit ongeladen moleculen en kunnen geen stroom geleiden. Het
rooster noem je een molecuulrooster, de moleculen in het rooster trekken elkaar aan, de
aantrekkingskracht noem je de vanderwaalsbinding.
H3.2 Binding in moleculen
De naam van een moleculaire stof schrijf je met een paar regels.
Als een molecuul is opgebouwd uit verschillende atomen dan zet je er -ide achter. Als een
atoom meerdere keren voorkomt zet je er een voorvoegsel voor, welke het is kan je zien
in de tabel hiernaast.
De octelregel houdt in dat een atoom 8 elektronen wil in de buitenste schil, ze kunnen dit
doen door elektronen in de buitenste schil te delen met elkaar. Zo’n gemeenschappelijk elektronen
paar houden de kernen van die atomen bij elkaar. Dit noem je een atoombinding of een covalente
binding, deze binding is erg sterk.
De covalente van een atoom is het aantal elektronen dat een atoom beschikbaar heeft voor een
atoombinding. Om dit te weten bepaal je vaak hoeveel elektronen er te weinig zijn om
aan de octelregel te voldoen. Dit kan je zien in het periodiek systeem linksonder.
Elektronen en protronen = atoomnummer, neuntronen = atoommassa – atoomnummer
De bouw van een molecuul wordt weergegeven in een structuurformule.
H3.1 De bouw van stoffen
Om elektrische stroom te kunnen geleiden moeten er in een stof geladen deeltjes aanwezig zijn die
vrij kunnen bewegen. Je kunt stoffen indelen in 3 groepen:
- Groep 1: Stoffen die in de vloeibare en vaste fase stroom kunnen geleiden, in de formules komen
alleen metaalatomen voor, dit zijn metalen.
- Groep 2: Stoffen die alleen in de vloeibare fase stroom kunnen geleiden, in de formules komen
zowel metaalatomen en niet-metaalatomen voor, dit zijn zouten.
- Groep 3: Stoffen die niet geleiden, in de formules komen alleen niet-metalen voor, dit zijn
moleculaire stoffen.
In de vaste fase zijn de bouwstenen van een stof op elkaar gestapeld, is dit een patroon dan vormt er
een kristalrooster. De bouwstenen hiervan bepalen of de stof wel of geen stroom kan geleiden.
Metalen:
Bij metalen noem je het rooster dat is gevormd een metaalrooster. Metaalatomen hebben volgend
het atoommodel van Bohr weinig elektronen in de buitenste schil, hierdoor ontstaat er een grote
afstand van de valentie-elektronen tot de kern. Dit zorgt er dan weer voor dat de aantrekkingskracht
tussen deze 2 minder groot is, dan elektronen die dichterbij de kern zitten. De valentie-elektronen
kunnen daardoor uit de schil gaan, hierdoor ontstaan positieve metaalionen die omringd zijn door
negatieve vrij bewegende elektronen. Deze 2 trekken elkaar weer aan en er ontstaat een binding die
je een metaalbinding noemt. Deze binding is vaak vrij sterk.
Zouten:
Zouten zijn opgebouwd uit positieve en negatieve ionen, deze trekken elkaar aan en vormen zo de
ionbinding. Het rooster heet een ionrooster. Zouten geleiden niet in de vloeibare fase omdat de
ionen dan hun plaats verliezen.
Moleculaire stoffen:
Moleculaire stoffen zijn opgebouwd uit ongeladen moleculen en kunnen geen stroom geleiden. Het
rooster noem je een molecuulrooster, de moleculen in het rooster trekken elkaar aan, de
aantrekkingskracht noem je de vanderwaalsbinding.
H3.2 Binding in moleculen
De naam van een moleculaire stof schrijf je met een paar regels.
Als een molecuul is opgebouwd uit verschillende atomen dan zet je er -ide achter. Als een
atoom meerdere keren voorkomt zet je er een voorvoegsel voor, welke het is kan je zien
in de tabel hiernaast.
De octelregel houdt in dat een atoom 8 elektronen wil in de buitenste schil, ze kunnen dit
doen door elektronen in de buitenste schil te delen met elkaar. Zo’n gemeenschappelijk elektronen
paar houden de kernen van die atomen bij elkaar. Dit noem je een atoombinding of een covalente
binding, deze binding is erg sterk.
De covalente van een atoom is het aantal elektronen dat een atoom beschikbaar heeft voor een
atoombinding. Om dit te weten bepaal je vaak hoeveel elektronen er te weinig zijn om
aan de octelregel te voldoen. Dit kan je zien in het periodiek systeem linksonder.
Elektronen en protronen = atoomnummer, neuntronen = atoommassa – atoomnummer
De bouw van een molecuul wordt weergegeven in een structuurformule.
