Collegeaantekeningen onderwijs- en ontwikkelingspsychologie
Inhoudsopgave
Collegeaantekeningen onderwijs- en ontwikkelingspsychologie............................................................ 1
Aantekeningen college 1: ........................................................................................................................ 2
Hoofdstuk 1: learning, teaching and educational psychology ............................................................ 2
Hoofdstuk 2: Cognitive development.................................................................................................. 6
Aantekeningen college 2: ...................................................................................................................... 10
Hoofdstuk 3: The Self, Social and Moral development ..................................................................... 10
Hoofdstuk 4: Learner differences and learning needs ...................................................................... 15
Aantekeningen college 3 ....................................................................................................................... 25
Hoofdstuk 5: Language development, language diversity and immigrant education ...................... 25
Hoofdstuk 6: Culture and Diversity ................................................................................................... 29
Aantekeningen college 4 ....................................................................................................................... 34
Hoofdstuk 7: Behavioral Views of Learning ...................................................................................... 34
Hoofdstuk 8: Cognitive views of Learning ......................................................................................... 38
Aantekeningen college 5 ....................................................................................................................... 44
Hoofdstuk 9: Complex Cognitive Processes ...................................................................................... 44
Hoofdstuk 10: Constructivism and Designing Learning Environments ............................................. 49
Aantekeningen college 6 ....................................................................................................................... 53
Hoofdstuk 11: Sociaal Cognitive Views of Learning and Motivation ................................................ 53
Hoofdstuk 12: Motivation in Learning and Teaching ........................................................................ 58
Pagina 1 van 62
,Aantekeningen college 1:
Praktische informatie:
➢ Tentamen (19 januari 2023) → fysiek Arletta Jacobshal
o 40 meerkeuze vragen 5 open vragen
o Herkansing: 6 april 2023
▪ Wat moet je leren? → Hoofdstuk 1 t/m 12
• Niet leren → Het Amerikaanse onderwijssysteem + jaartallen
➢ Planning
o 6 colleges
➢ Boek → Educational Psychology Anita Woolfolk
➢ Vragen:
o Tot 15 december 2022 vragen insturen voor responsiecollege
Hoofdstuk 1: learning, teaching and educational psychology
➢ Terminologie
➢ Wat maakt een goede leraar?
➢ Onderzoeksdesigns
Onderwijspsychologie
➢ Onderzoek naar leren en lesgeven
➢ Verbeteren van onderwijsbeleid en onderwijspraktijk
➢ Focus van onderzoek
o Jaren ’40 en ’50: individuele verschillen testen en leergedrag
o Jaren ’60 en ’70: cognitieve ontwikkeling en leren
o Recent: invloed van culturele en sociale factoren op leren en ontwikkelen
Een goede leerkracht:
➢ Teachers’ sense of efficacy (zelf-effectiviteit)
o Hoge mate van efficacy: werken harder, zijn tevreden, minder grote kans op burn-
out
o De mate van efficacy is hoger als er op de scholen ook hogere verwachtingen worden
gesteld aan studenten en leerkrachten
o De mate van self-efficacy is hoger als leerkrachten zich gesteund voelen door het
management
➢ Kwaliteit van de relatie met de leerling
o Sensitiviteit voor de behoeften van de leerling
o Frequente en consistente feedback
o Reflectief vermogen (wat kan ik verbeteren?)
o Aanpassen instructie en toetsing (differentiatie)
‘Or is it just common sense?’
➢ Stel: je bent docent en je leerlingen zijn zelfstandig aan het werk
➢ Op welke moment ga je als leerkracht een lager presterende leerling hulp aanbieden?
o Let op aangeleerde hulpeloosheid → kinderen moeten zelf eerst met vragen komen
om de actieve houding te blijven stimuleren.
Onderzoeksdesign:
1. Beschrijvend (descriptive) onderzoek
2. Experimenteel onderzoek
3. Kwalitatief en kwantitatief onderzoek
Pagina 2 van 62
,1. Beschrijvend onderzoek:
➢ Doel: gebeurtenissen in een bepaalde situatie beschrijven
➢ Middel: correlationeel onderzoek
1a) correlationeel onderzoek
➢ Correlatie: een getal dat de sterkte en de richting van een relatie tussen twee gebeurtenissen
of metingen weergeeft.
➢ Getal tussen de -1.00 en +1.00
➢ Hoe dichter de correlatiecoëfficiënt (aangeven als r) bij 1 is, hoe sterker de relatie
➢
o Twee factoren nemen beide toe
➢
o 1 variabele neemt toe en de ander neemt af.
➢
➢ Correlatie is geen causaal verband
Pagina 3 van 62
, o
o Correlatie geeft aan dat er een samenhang is tussen twee factoren, maar niet dat de
ene factor de andere factor veroorzaakt (causaal verband).
▪ Stel er is onderzoek gedaan. Als de tuinen worden onderhouden dan zijn de
schoolprestaties heel erg goed.
• Er is mogelijk een derde variabele die niet is meegenomen in de
meting, namelijk community wealth. Er bestaat wel samenhang maar
een mooie tuin betekent niet dat dat directe invloed heeft op de
schoolprestaties.
• Als er meer ijsjes worden verkocht dan zijn er meer verdrinkingen →
missende variabele = temperatuur
2. Experimenteel onderzoek
➢ Experimenteel onderzoek: onderzoeken naar oorzaken en gevolgen
o Onderzoeken dus wel causaliteit
➢ Middelen:
o Het vergelijken van groepen vergelijken
▪ Controlegroep en een experimentele groep
• Random indeling van participanten? = experimenteel onderzoek
• Participanten behoren al tot een bepaalde groep = quasi-
experimenteel onderzoek
o Groepen zijn al gemaakt aan de hand van de scholen bijv.
▪ Resultaat: is een onderzoek statistisch significant?
• Als een resultaat statistisch significant is, is de kans op toeval
onwaarschijnlijk
• De kans (p van probability) op het resultaat is dan kleiner of gelijk
aan 5 procent (≤0.05)
o ABAB designs
▪ Wordt gebruikt om vast te stellen of een interventie of therapie een
verandering teweeg kan brengen
Pagina 4 van 62
Inhoudsopgave
Collegeaantekeningen onderwijs- en ontwikkelingspsychologie............................................................ 1
Aantekeningen college 1: ........................................................................................................................ 2
Hoofdstuk 1: learning, teaching and educational psychology ............................................................ 2
Hoofdstuk 2: Cognitive development.................................................................................................. 6
Aantekeningen college 2: ...................................................................................................................... 10
Hoofdstuk 3: The Self, Social and Moral development ..................................................................... 10
Hoofdstuk 4: Learner differences and learning needs ...................................................................... 15
Aantekeningen college 3 ....................................................................................................................... 25
Hoofdstuk 5: Language development, language diversity and immigrant education ...................... 25
Hoofdstuk 6: Culture and Diversity ................................................................................................... 29
Aantekeningen college 4 ....................................................................................................................... 34
Hoofdstuk 7: Behavioral Views of Learning ...................................................................................... 34
Hoofdstuk 8: Cognitive views of Learning ......................................................................................... 38
Aantekeningen college 5 ....................................................................................................................... 44
Hoofdstuk 9: Complex Cognitive Processes ...................................................................................... 44
Hoofdstuk 10: Constructivism and Designing Learning Environments ............................................. 49
Aantekeningen college 6 ....................................................................................................................... 53
Hoofdstuk 11: Sociaal Cognitive Views of Learning and Motivation ................................................ 53
Hoofdstuk 12: Motivation in Learning and Teaching ........................................................................ 58
Pagina 1 van 62
,Aantekeningen college 1:
Praktische informatie:
➢ Tentamen (19 januari 2023) → fysiek Arletta Jacobshal
o 40 meerkeuze vragen 5 open vragen
o Herkansing: 6 april 2023
▪ Wat moet je leren? → Hoofdstuk 1 t/m 12
• Niet leren → Het Amerikaanse onderwijssysteem + jaartallen
➢ Planning
o 6 colleges
➢ Boek → Educational Psychology Anita Woolfolk
➢ Vragen:
o Tot 15 december 2022 vragen insturen voor responsiecollege
Hoofdstuk 1: learning, teaching and educational psychology
➢ Terminologie
➢ Wat maakt een goede leraar?
➢ Onderzoeksdesigns
Onderwijspsychologie
➢ Onderzoek naar leren en lesgeven
➢ Verbeteren van onderwijsbeleid en onderwijspraktijk
➢ Focus van onderzoek
o Jaren ’40 en ’50: individuele verschillen testen en leergedrag
o Jaren ’60 en ’70: cognitieve ontwikkeling en leren
o Recent: invloed van culturele en sociale factoren op leren en ontwikkelen
Een goede leerkracht:
➢ Teachers’ sense of efficacy (zelf-effectiviteit)
o Hoge mate van efficacy: werken harder, zijn tevreden, minder grote kans op burn-
out
o De mate van efficacy is hoger als er op de scholen ook hogere verwachtingen worden
gesteld aan studenten en leerkrachten
o De mate van self-efficacy is hoger als leerkrachten zich gesteund voelen door het
management
➢ Kwaliteit van de relatie met de leerling
o Sensitiviteit voor de behoeften van de leerling
o Frequente en consistente feedback
o Reflectief vermogen (wat kan ik verbeteren?)
o Aanpassen instructie en toetsing (differentiatie)
‘Or is it just common sense?’
➢ Stel: je bent docent en je leerlingen zijn zelfstandig aan het werk
➢ Op welke moment ga je als leerkracht een lager presterende leerling hulp aanbieden?
o Let op aangeleerde hulpeloosheid → kinderen moeten zelf eerst met vragen komen
om de actieve houding te blijven stimuleren.
Onderzoeksdesign:
1. Beschrijvend (descriptive) onderzoek
2. Experimenteel onderzoek
3. Kwalitatief en kwantitatief onderzoek
Pagina 2 van 62
,1. Beschrijvend onderzoek:
➢ Doel: gebeurtenissen in een bepaalde situatie beschrijven
➢ Middel: correlationeel onderzoek
1a) correlationeel onderzoek
➢ Correlatie: een getal dat de sterkte en de richting van een relatie tussen twee gebeurtenissen
of metingen weergeeft.
➢ Getal tussen de -1.00 en +1.00
➢ Hoe dichter de correlatiecoëfficiënt (aangeven als r) bij 1 is, hoe sterker de relatie
➢
o Twee factoren nemen beide toe
➢
o 1 variabele neemt toe en de ander neemt af.
➢
➢ Correlatie is geen causaal verband
Pagina 3 van 62
, o
o Correlatie geeft aan dat er een samenhang is tussen twee factoren, maar niet dat de
ene factor de andere factor veroorzaakt (causaal verband).
▪ Stel er is onderzoek gedaan. Als de tuinen worden onderhouden dan zijn de
schoolprestaties heel erg goed.
• Er is mogelijk een derde variabele die niet is meegenomen in de
meting, namelijk community wealth. Er bestaat wel samenhang maar
een mooie tuin betekent niet dat dat directe invloed heeft op de
schoolprestaties.
• Als er meer ijsjes worden verkocht dan zijn er meer verdrinkingen →
missende variabele = temperatuur
2. Experimenteel onderzoek
➢ Experimenteel onderzoek: onderzoeken naar oorzaken en gevolgen
o Onderzoeken dus wel causaliteit
➢ Middelen:
o Het vergelijken van groepen vergelijken
▪ Controlegroep en een experimentele groep
• Random indeling van participanten? = experimenteel onderzoek
• Participanten behoren al tot een bepaalde groep = quasi-
experimenteel onderzoek
o Groepen zijn al gemaakt aan de hand van de scholen bijv.
▪ Resultaat: is een onderzoek statistisch significant?
• Als een resultaat statistisch significant is, is de kans op toeval
onwaarschijnlijk
• De kans (p van probability) op het resultaat is dan kleiner of gelijk
aan 5 procent (≤0.05)
o ABAB designs
▪ Wordt gebruikt om vast te stellen of een interventie of therapie een
verandering teweeg kan brengen
Pagina 4 van 62
