JEUGD EN SOCIALE
ONTWIKKELING 2022/2023
,Inhoudsopgave
Week 1.......................................................................................................................................................... 2
Week 2.......................................................................................................................................................... 2
Week 3.......................................................................................................................................................... 5
Week 4.......................................................................................................................................................... 9
Week 5........................................................................................................................................................ 14
(Online) gastcollege week 6......................................................................................................................... 16
WEEK 1
Jeugd: ‘’De levensfase waarin mensen jong zijn. Het is de benaming voor de
periode van iemands kinderjaren tot de volwassenheid”.
Is lastig af te bakenen:
- Afhankelijk van waar je naar kijkt
- Belevenis en betekenis van “jeugd” verandert door de tijd
- Belevenis en betekenis van “jeugd” verschilt per land/cultuur
Transitie naar volwassenheid:
- Biologisch
- Juridisch
- Psychologisch
- Sociaal
Sociale ontwikkeling
- Ontwikkeling verandert door de tijd heen
- Sociale ontwikkeling: “proces van verwerving van vaardigheden,
houdingen, relaties en gedragingen die het individu in staat stellen om met
anderen om te gaan en te functioneren als lid van de samenleving”.
WEEK 2
Literatuur
Grusec, J. E., & Davidov, M. (2015). Analyzing socialization from a domain-
specific perspective. In J.E. Grusec & P. D. Hastings (Eds.), Handbook of
socialization: theory and research (pp. 158–181). The Guildford Press (link)
Het artikel van Grusec & Davidov uit 2015, "Analyzing socialization from a
domain-specific perspective" bespreekt hoe socialisatie kan worden geanalyseerd
vanuit een specifiek domein perspectief. De auteurs introduceren het idee van
domeinspecifieke socialisatie, wat inhoudt dat socialisatie afhankelijk is van de
context en de specifieke domeinen waarin het kind zich bevindt, zoals gezin,
school, religie, culturele en fysieke omgeving, etc.
2
, Ze stellen dat het analiseren van socialisatie vanuit een domeinspecifiek
perspectief kan leiden tot een beter begrip van hoe socialisatie plaatsvindt in
verschillende domeinen en hoe deze domeinen samenwerken in de ontwikkeling
van een kind. Door te kijken naar hoe socialisatie verschilt tussen domeinen, kan
ook worden gezien hoe socialisatie beïnvloed wordt door verschillende factoren,
zoals culturele normen, waarden, ouderlijke invloed, en sociale context. De
auteurs suggereren dat de analyse van socialisatie vanuit een domeinspecifiek
perspectief kan leiden tot meer gerichte en effectievere interventies voor
kinderen en gezinnen.
Pike, A., & Oliver, B. R. (2017). Child behavior and sibling relationship quality: A
cross-lagged analysis. Journal of Family Psychology, 31 J(2), 250-255. (link)
In het onderzoek van Pike en Oliver uit 2017, is onderzocht hoe het gedrag van
kinderen en de kwaliteit van de relatie tussen broers en zussen verband houden
met elkaar. Hierbij is gebruik gemaakt van een cross-lagged analyse waarbij de
data van een groep gezinnen twee keer is geanalyseerd, met een tijdsverschil
van 6 maanden tussen de metingen.
Uit de analyse bleek dat verbetering van het gedrag van kinderen samenhangt
met verbetering van de relatie tussen broers en zussen en omgekeerd. Dit geldt
vooral voor oudere kinderen. De auteurs besluiten dat interventies gericht op het
verbeteren van het kindgedrag, kunnen bijdragen aan verbetering van de relatie
tussen broers en zussen.
Sociale ontwikkeling ‘’thuis’’: ouders, zussen en broers als socializing agents.
Focus op ouders: waarom eigenlijk?
- Biologische relatie tussen ouder en kind betekent dat ouders en kinderen
hun band niet kunnen beëindigen. Op sociaal niveau kunnen zij dit wel
verbreken maar uiteindelijk blijven zij ten alle tijden genetisch verbonden.
- Maatschappelijke verwachting dat ouders voor hun kinderen zorgen.
- Ouders hebben er zelf ook iets aan als zij hun kinderen goed opvoeden,
omdat het samenleven dan makkelijker is.
- Ouders hebben controle over met wie het kind omgaat en door wie het
kind beïnvloed wordt.
Wat is ‘’goede opvoeding’’?
- Grusec & Davidov (2015): kinderen en jongeren helpen om de
vaardigheden, normen en waarden te verwerven die nodig zijn om goed te
functioneren in de sociale wereld (bijvoorbeeld emoties kunnen reguleren,
pro-sociaal gedrag tonen, niet agressief zijn)
Hoe werkt opvoeding? Hoe bereiken ouders hun opvoeddoelen?
- Grusec & Davidov (2015): strategieën die ouders toepassen
(opvoedgedrag), zoals hun macht laten zien, iets uitleggen of
onderhandelen, hangen af van het doel (gehoorzaamheid, harmonie in de
ouder-kind relatie) en de context (‘’domains’’) -> uiteindelijke doel is
succesvolle socialisatie.
Wat is ‘’emotieregulatie’’?
Interne en externe processen die het voorkomen, de intensiteit en de expressie
van emoties initiëren, onderhouden en moduleren.
- Interne processen: aan emoties gerelateerde cognities (‘’hoe denk ik
over een bepaalde emotie’’), aandacht verplaatsen, controle over
3
ONTWIKKELING 2022/2023
,Inhoudsopgave
Week 1.......................................................................................................................................................... 2
Week 2.......................................................................................................................................................... 2
Week 3.......................................................................................................................................................... 5
Week 4.......................................................................................................................................................... 9
Week 5........................................................................................................................................................ 14
(Online) gastcollege week 6......................................................................................................................... 16
WEEK 1
Jeugd: ‘’De levensfase waarin mensen jong zijn. Het is de benaming voor de
periode van iemands kinderjaren tot de volwassenheid”.
Is lastig af te bakenen:
- Afhankelijk van waar je naar kijkt
- Belevenis en betekenis van “jeugd” verandert door de tijd
- Belevenis en betekenis van “jeugd” verschilt per land/cultuur
Transitie naar volwassenheid:
- Biologisch
- Juridisch
- Psychologisch
- Sociaal
Sociale ontwikkeling
- Ontwikkeling verandert door de tijd heen
- Sociale ontwikkeling: “proces van verwerving van vaardigheden,
houdingen, relaties en gedragingen die het individu in staat stellen om met
anderen om te gaan en te functioneren als lid van de samenleving”.
WEEK 2
Literatuur
Grusec, J. E., & Davidov, M. (2015). Analyzing socialization from a domain-
specific perspective. In J.E. Grusec & P. D. Hastings (Eds.), Handbook of
socialization: theory and research (pp. 158–181). The Guildford Press (link)
Het artikel van Grusec & Davidov uit 2015, "Analyzing socialization from a
domain-specific perspective" bespreekt hoe socialisatie kan worden geanalyseerd
vanuit een specifiek domein perspectief. De auteurs introduceren het idee van
domeinspecifieke socialisatie, wat inhoudt dat socialisatie afhankelijk is van de
context en de specifieke domeinen waarin het kind zich bevindt, zoals gezin,
school, religie, culturele en fysieke omgeving, etc.
2
, Ze stellen dat het analiseren van socialisatie vanuit een domeinspecifiek
perspectief kan leiden tot een beter begrip van hoe socialisatie plaatsvindt in
verschillende domeinen en hoe deze domeinen samenwerken in de ontwikkeling
van een kind. Door te kijken naar hoe socialisatie verschilt tussen domeinen, kan
ook worden gezien hoe socialisatie beïnvloed wordt door verschillende factoren,
zoals culturele normen, waarden, ouderlijke invloed, en sociale context. De
auteurs suggereren dat de analyse van socialisatie vanuit een domeinspecifiek
perspectief kan leiden tot meer gerichte en effectievere interventies voor
kinderen en gezinnen.
Pike, A., & Oliver, B. R. (2017). Child behavior and sibling relationship quality: A
cross-lagged analysis. Journal of Family Psychology, 31 J(2), 250-255. (link)
In het onderzoek van Pike en Oliver uit 2017, is onderzocht hoe het gedrag van
kinderen en de kwaliteit van de relatie tussen broers en zussen verband houden
met elkaar. Hierbij is gebruik gemaakt van een cross-lagged analyse waarbij de
data van een groep gezinnen twee keer is geanalyseerd, met een tijdsverschil
van 6 maanden tussen de metingen.
Uit de analyse bleek dat verbetering van het gedrag van kinderen samenhangt
met verbetering van de relatie tussen broers en zussen en omgekeerd. Dit geldt
vooral voor oudere kinderen. De auteurs besluiten dat interventies gericht op het
verbeteren van het kindgedrag, kunnen bijdragen aan verbetering van de relatie
tussen broers en zussen.
Sociale ontwikkeling ‘’thuis’’: ouders, zussen en broers als socializing agents.
Focus op ouders: waarom eigenlijk?
- Biologische relatie tussen ouder en kind betekent dat ouders en kinderen
hun band niet kunnen beëindigen. Op sociaal niveau kunnen zij dit wel
verbreken maar uiteindelijk blijven zij ten alle tijden genetisch verbonden.
- Maatschappelijke verwachting dat ouders voor hun kinderen zorgen.
- Ouders hebben er zelf ook iets aan als zij hun kinderen goed opvoeden,
omdat het samenleven dan makkelijker is.
- Ouders hebben controle over met wie het kind omgaat en door wie het
kind beïnvloed wordt.
Wat is ‘’goede opvoeding’’?
- Grusec & Davidov (2015): kinderen en jongeren helpen om de
vaardigheden, normen en waarden te verwerven die nodig zijn om goed te
functioneren in de sociale wereld (bijvoorbeeld emoties kunnen reguleren,
pro-sociaal gedrag tonen, niet agressief zijn)
Hoe werkt opvoeding? Hoe bereiken ouders hun opvoeddoelen?
- Grusec & Davidov (2015): strategieën die ouders toepassen
(opvoedgedrag), zoals hun macht laten zien, iets uitleggen of
onderhandelen, hangen af van het doel (gehoorzaamheid, harmonie in de
ouder-kind relatie) en de context (‘’domains’’) -> uiteindelijke doel is
succesvolle socialisatie.
Wat is ‘’emotieregulatie’’?
Interne en externe processen die het voorkomen, de intensiteit en de expressie
van emoties initiëren, onderhouden en moduleren.
- Interne processen: aan emoties gerelateerde cognities (‘’hoe denk ik
over een bepaalde emotie’’), aandacht verplaatsen, controle over
3
