,Inhoudsopgave
Bloedsomloop ............................................................................................................................... 3
Hartvaatsysteem deel 1: hartfunctie ................................................................................................. 3
Literatuur ..................................................................................................................................... 3
College ...................................................................................................................................... 13
Hartvaatsysteem deel 2: circulatie .................................................................................................. 14
Literatuur ................................................................................................................................... 14
Ademhaling ................................................................................................................................ 24
Literatuur ................................................................................................................................... 24
College ...................................................................................................................................... 34
Uitscheiding ................................................................................................................................ 39
Literatuur ................................................................................................................................... 39
College ...................................................................................................................................... 43
Spijsvertering .............................................................................................................................. 47
Literatuur ................................................................................................................................... 47
College ...................................................................................................................................... 55
,Bloedsomloop
Hartvaatsysteem deel 1: hartfunctie
Literatuur
10.1 Inleiding
Het hart zorgt ervoor dat bloed voortgestuwd wordt. Daardoor vindt transport plaats, van
en naar plaatsen waar uitwisseling plaatsvindt:
• O2-transport van de longen naar weefsels
• Co2-transport van de weefsels naar de longen
• Voedingsstoffen vanuit de darmen naar weefsels
• Afvalstoffen vanuit de weefsels naar de nieren en de lever
• Signaalstoffen zoals hormonen naar de doelorganen
Het hart is op te vatten als een dubbele pomp. De rechterkamer (rechterventrikel) pompt
zuurstofarm bloed uit het lichaam naar de longen. Zuurstofrijk bloed uit de longen wordt
door de linkerkamer (linkerventrikel) door de rest van het lichaam gepompt. Het bloed uit
de lichaamsweefsels keert terug naar de rechterharthelft.
10.2 Bouw
10.2.1 Functionele anatomie van het hart
Het hart ligt in de thoraxholte, achter het borstbeen ter hoogte van
de tweede tot vijfde intercostaal ruimte en steunt op het middenrif.
Om het hart zit een hartzakje: een dubbele laag met een kleine
hoeveelheid vloeistof ertussen. De vloeistof zorgt ervoor dat de twee
lagen soepel over elkaar glijden.
- Binnenste laag: epicard
- Buitenste laag: pericard
Hart en grote vaten
Aan de bovenzijde van het hart zijn twee grote slagaders te zien die bloed uit het hart wegvoeren: de
aorta (lichaamsslagader) en de arteria pulmonalis (longslagader). Zodra de aorta uit het hart komt,
ontspringen er twee takken naar de hartspier: de linker- en rechterkransslagader (coronairarterie).
Aan weerszijden zijn venen te zien die bloed naar het hart toevoeren: aan de rechterbovenzijde de vena
cava inferior en superior (onderste en bovenste holle ader). Aan de linkerbovenzijde van het hart
monden vier aders uit in het hart: de longaders of venae pulmonales.
, De bovenste ruimtes in het hart zijn de atria of boezems, de onderste ruimtes de ventrikels of kamers.
Uit de ventrikels ontspringen de grote slagaders: uit de linkerventrikel ontspringt de aorta; uit de
rechterventrikel de pulmonalisstam (die even verderop splits in twee longslagaders).
In het rechteratrium monden de vena cava inferior en de vena cava superior uit. Deze voeren veneus
bloed naar het hart, afkomstig van respectievelijk romp/benen en hoofd/armen.
In het linkeratrium monden vier pulmonale venen uit.
Hartwand
De linkerventrikel heeft een dikkere wand dan de rechterventrikel, want de linkerventrikel moet meer
druk leveren dan de rechterventrikel. De linkerventrikel pompt het bloed immers naar de aorta, waar de
druk gemiddeld 5x zo hoog is als in de rechterventrikel. Bijna de gehele wand bestaat uit spierweefsel
(myocard). Ook het septum, het tussenschot tussen de linker- en rechterhelft, bestaat voornamelijk uit
spierweefsel.
➢ Niet getekend in de figuur zijn de dunne binnenste laag van endotheel (het endocard) dat ook
het bindweefsel van de hartkleppen bedekt en de buitenste laag (epicard met daaromheen het
pericard – het hartzakje).
Er zitten kleppen links en rechts tussen het atrium en de
ventrikel: de atrioventriculaire kleppen, afgekort AV-kleppen.
➢ Linker = mitralisklep
➢ Rechter = tricuspidalisklep
De kleppen zijn via dunne bindweefseldraden (chordae
tendineae) verbonden met spiervezels aan de binnenzijde van de
ventrikel (papillairspieren). Deze zorgen ervoor dat de kleppen
bij sluiting niet ‘omklappen’.
➔ Zo wordt het eenrichtingsverkeer van het bloed bij de
kleppen bewerkstelligd
Bloedsomloop ............................................................................................................................... 3
Hartvaatsysteem deel 1: hartfunctie ................................................................................................. 3
Literatuur ..................................................................................................................................... 3
College ...................................................................................................................................... 13
Hartvaatsysteem deel 2: circulatie .................................................................................................. 14
Literatuur ................................................................................................................................... 14
Ademhaling ................................................................................................................................ 24
Literatuur ................................................................................................................................... 24
College ...................................................................................................................................... 34
Uitscheiding ................................................................................................................................ 39
Literatuur ................................................................................................................................... 39
College ...................................................................................................................................... 43
Spijsvertering .............................................................................................................................. 47
Literatuur ................................................................................................................................... 47
College ...................................................................................................................................... 55
,Bloedsomloop
Hartvaatsysteem deel 1: hartfunctie
Literatuur
10.1 Inleiding
Het hart zorgt ervoor dat bloed voortgestuwd wordt. Daardoor vindt transport plaats, van
en naar plaatsen waar uitwisseling plaatsvindt:
• O2-transport van de longen naar weefsels
• Co2-transport van de weefsels naar de longen
• Voedingsstoffen vanuit de darmen naar weefsels
• Afvalstoffen vanuit de weefsels naar de nieren en de lever
• Signaalstoffen zoals hormonen naar de doelorganen
Het hart is op te vatten als een dubbele pomp. De rechterkamer (rechterventrikel) pompt
zuurstofarm bloed uit het lichaam naar de longen. Zuurstofrijk bloed uit de longen wordt
door de linkerkamer (linkerventrikel) door de rest van het lichaam gepompt. Het bloed uit
de lichaamsweefsels keert terug naar de rechterharthelft.
10.2 Bouw
10.2.1 Functionele anatomie van het hart
Het hart ligt in de thoraxholte, achter het borstbeen ter hoogte van
de tweede tot vijfde intercostaal ruimte en steunt op het middenrif.
Om het hart zit een hartzakje: een dubbele laag met een kleine
hoeveelheid vloeistof ertussen. De vloeistof zorgt ervoor dat de twee
lagen soepel over elkaar glijden.
- Binnenste laag: epicard
- Buitenste laag: pericard
Hart en grote vaten
Aan de bovenzijde van het hart zijn twee grote slagaders te zien die bloed uit het hart wegvoeren: de
aorta (lichaamsslagader) en de arteria pulmonalis (longslagader). Zodra de aorta uit het hart komt,
ontspringen er twee takken naar de hartspier: de linker- en rechterkransslagader (coronairarterie).
Aan weerszijden zijn venen te zien die bloed naar het hart toevoeren: aan de rechterbovenzijde de vena
cava inferior en superior (onderste en bovenste holle ader). Aan de linkerbovenzijde van het hart
monden vier aders uit in het hart: de longaders of venae pulmonales.
, De bovenste ruimtes in het hart zijn de atria of boezems, de onderste ruimtes de ventrikels of kamers.
Uit de ventrikels ontspringen de grote slagaders: uit de linkerventrikel ontspringt de aorta; uit de
rechterventrikel de pulmonalisstam (die even verderop splits in twee longslagaders).
In het rechteratrium monden de vena cava inferior en de vena cava superior uit. Deze voeren veneus
bloed naar het hart, afkomstig van respectievelijk romp/benen en hoofd/armen.
In het linkeratrium monden vier pulmonale venen uit.
Hartwand
De linkerventrikel heeft een dikkere wand dan de rechterventrikel, want de linkerventrikel moet meer
druk leveren dan de rechterventrikel. De linkerventrikel pompt het bloed immers naar de aorta, waar de
druk gemiddeld 5x zo hoog is als in de rechterventrikel. Bijna de gehele wand bestaat uit spierweefsel
(myocard). Ook het septum, het tussenschot tussen de linker- en rechterhelft, bestaat voornamelijk uit
spierweefsel.
➢ Niet getekend in de figuur zijn de dunne binnenste laag van endotheel (het endocard) dat ook
het bindweefsel van de hartkleppen bedekt en de buitenste laag (epicard met daaromheen het
pericard – het hartzakje).
Er zitten kleppen links en rechts tussen het atrium en de
ventrikel: de atrioventriculaire kleppen, afgekort AV-kleppen.
➢ Linker = mitralisklep
➢ Rechter = tricuspidalisklep
De kleppen zijn via dunne bindweefseldraden (chordae
tendineae) verbonden met spiervezels aan de binnenzijde van de
ventrikel (papillairspieren). Deze zorgen ervoor dat de kleppen
bij sluiting niet ‘omklappen’.
➔ Zo wordt het eenrichtingsverkeer van het bloed bij de
kleppen bewerkstelligd
