Aantekeningen - Functieherstel met Bruggen
Inhoud
Woensdag 8 september.......................................................................................................... 2
Woensdag 15 september......................................................................................................10
Materiaalkeuze voor bruggen................................................................................................14
Endodontisch behandelde elementen ..................................................................................22
Woensdag 22 september......................................................................................................32
Krachten en falen.................................................................................................................. 39
Etsbruggen............................................................................................................................ 42
Voorbereiding 6 oktober........................................................................................................47
Woensdag 6 oktober.............................................................................................................55
Provisionals........................................................................................................................... 58
Beetregistratie....................................................................................................................... 62
Woensdag 13 oktober........................................................................................................... 66
Reparaties............................................................................................................................. 69
,Woensdag 8 september
Criteria van de mondgezondheid:
1. Pijnvrij
2. Ontstekingsvrij
3. Functie
4. Esthetiek
5. Welbevinden
Kronen en bruggen: alleen in behoud, wellicht in
getemporiseerde afbouw, nooit in veiligstellen!
Interventies met kronen en bruggen moeten
probleemgericht zijn; het probleem moet worden
opgelost. Sommige mensen missen een kies, maar
hebben daar helemaal geen last van. De kans dat je een
probleem creëert is groter.
Restauratieve tandheelkunde, opties:
Gebruik van veel materialen
Direct vs indirect
Vast vs uitneembaar
Partieel vs volledig omslijpen
Dentaal vs mucosaal gedragen
Element vs implantaat gedragen (vreemdlichaam, afwezigheid parodontaal ligament.
Heeft impact op materiaalkeuze).
Occlusiesysteem: geheel systeem van gebitselementen, mandibula, maxilla en processus
alveolaris, waarbij de antagonistische gebitselementen functionele eenheden vormen.
Streef ernaar dit systeem te herstellen en in evenwicht te houden, zonder dat daarbij
klachten en dysfunctie optreedt en waarbij esthetiek en welbevinden worden hersteld.
TMD dient eerst altijd hersteld te worden! Daarvoor niet aan de slag met kroon- en
brugwerk, eerder composiet.
Verlies van elementen:
Reden (op volgorde): cariës, paro. Verder ortho/trauma/fractuur/prothetisch.
Consequenties:
o Front: sociaal effect
o Psychologisch: verlegen, zelfvertrouwen, afscheid nemen.
o Functioneel: spreken, kauwen.
o Diasteemvorming. Kan leiden tot voedselimpactie.
o Veranderingen in occlusie en articulatie.
Zwaardere frontcontacten bij verlies (pre)molaren
Occlusale overbelasting
Occlusale en mandibulaire instabiliteit: mesio/disto-versie, rotatie,
supra-positie, dento-alveolaire compensatie, curve van Spee,
beethoogte verlies.
o Alveolair botverlies.
Mesio/disto-versie: element kiept/inclineert naar mesiaal of distaal.
Rotatie: draaiing van de tand.
Supra-positie: element komt boven occlusievlak uit. Komt vaak voor bij extractie van
antagonist.
,Infra-positie: element komt onder occlusievlak uit. Komt voor bij doorbrekende elementen.
Dento-alveolaire compensatie: tand groeit uit door lokale slijtage
Curve van Spee: lijn over de occlusale vlakken van (pre)molaren en hoektanden
Beethoogte verlies: tanden zijn verlaagd, bijvoorbeeld door knarsen
Migratie: vooral na de eerste 2 jaar na verlies element. Onvoorspelbaar wanneer en in welke
mate. Vooral bij parodontaal verzwakte elementen (weinig bot). Vaak self-limiting; wanneer
er een nieuw evenwicht ontstaat stopt het proces. Kan leiden tot overbelasting met
onduidelijke gevolgen.
Rechtsonder: moet beetverhoging worden uitgevoerd om iets in de
onderkaak te kunnen plaatsen.
Een gereduceerd occlusiesysteem:
Vroeger gefocust op morfologisch en mechanisch. Nu meer biologisch en functioneel.
Het gaat er niet om of het occlusiesysteem afwijkend is (je hoeft het niet terug te
brengen naar hoe het 'moet' als het gewoon werkt), maar of het goed functioneert.
Een functioneel occlusiesysteem:
Afwezigheid van pathologie of pathologische processen (pijn/ontsteking)
Toereikend of als voldoende ervaren gebitsfuncties en geen ongemakken
(welbevinden en esthetiek).
Hangt af van individuele variabiliteit: adaptatievermogen en mate van overcapaciteit.
Voor de ene werkt iets en voor de andere niet.
Alle elementen dragen bij aan stabiliteit en steun!
Functionele eenheden:
1) Frontale eenheden
2) Occlusale eenheden
Parodontaal/ossaal afgesteund (niet mucosaal)
Gezond parodontium, goede osseointegratie
Correcte stand (vooral geen mesioversie, omdat de
functionele eenheid daarmee gecompromitteerd word. Minder draagvlak)
Normale relatie met antagonist.
Mucosaal afgesteund is geen functionele eenheid!
Er zijn 12 occlusale eenheden (m.u.v. verstandskiezen).
Hoe minder occlusale eenheden, hoe minder kracht. Dit
wordt subjectief anders ervaren. Het verlies van de eerste
8 elementen heeft maar relatief weinig effect op het
ervaren kauwvermogen. Onder de 3 (alleen premolaren):
wordt ook echt als een ervaren kauwvermogenverlies
gezien. Verlies van 1 premolaar/molaar heeft niet perse
een heel groot impact op kauwvermogen (niet gesproken
over esthetiek). Niets doen is dus ook een optie bij
verlies van elementen!
De patiënt compenseert zelf: sneller kauwen, ergens anders kauwen.
, Verschillende typen brugconstructies:
Brug Materiaal
Conventioneel Implantaat gedragen Zirconia/metaal-porselein
Cantilever Metaal porselein
Adhesiefbrug Etsbrug:
1) Zonder preparatie: 3) Composiet, eventueel
100% afhankelijk glasvezelversterkt
van hechting (direct) 4) Composiet, (lithium
2) Met minimale disilicaat, zirconia?)
preparatie: enige Met metalen
resistentie (indirect) vleugels?
Hieronder staat
zirconia (of lidi>
weinig treksterkte)
Maryland: Metaal-porselein (onedel)
met maximale resistentie,
geen retentie.
Inlay/onlay brug: Metaal-porselein (edel)
maximale resistentie, (zirconia?)
enige/geen retentie.
Brug tussen element en implantaat is onverstandig. Element beweegt en implantaat staat
vast. 2 implantaten kan wel.
Maryland:
Eerste adhesiefbrug. In principe in zijdelingse
delen.
occlusale afsteuning, zodat kracht niet alleen op
hechting komt. Daardoor geen schuifkrachten op
cement.
Omarming van metaaldeel om element. Geeft
enorme resistentie en weinig schuifkrachten.
Liefst in glazuur voor resistentie: groot
plakoppervlak.
Etsbrug:
Doorontwikkeling. Kan ook in front. Andere preparatie.
Wordt palatinaal geplakt. Steeds vaker in zirconia. Kan ook lithiumdisilicaat, maar heeft
weinig treksterkte. Dan heb je een hoog connector deel nodig om voldoende treksterkte te
maken.
Zirconia etsbrug: nog experimenteel
Inhoud
Woensdag 8 september.......................................................................................................... 2
Woensdag 15 september......................................................................................................10
Materiaalkeuze voor bruggen................................................................................................14
Endodontisch behandelde elementen ..................................................................................22
Woensdag 22 september......................................................................................................32
Krachten en falen.................................................................................................................. 39
Etsbruggen............................................................................................................................ 42
Voorbereiding 6 oktober........................................................................................................47
Woensdag 6 oktober.............................................................................................................55
Provisionals........................................................................................................................... 58
Beetregistratie....................................................................................................................... 62
Woensdag 13 oktober........................................................................................................... 66
Reparaties............................................................................................................................. 69
,Woensdag 8 september
Criteria van de mondgezondheid:
1. Pijnvrij
2. Ontstekingsvrij
3. Functie
4. Esthetiek
5. Welbevinden
Kronen en bruggen: alleen in behoud, wellicht in
getemporiseerde afbouw, nooit in veiligstellen!
Interventies met kronen en bruggen moeten
probleemgericht zijn; het probleem moet worden
opgelost. Sommige mensen missen een kies, maar
hebben daar helemaal geen last van. De kans dat je een
probleem creëert is groter.
Restauratieve tandheelkunde, opties:
Gebruik van veel materialen
Direct vs indirect
Vast vs uitneembaar
Partieel vs volledig omslijpen
Dentaal vs mucosaal gedragen
Element vs implantaat gedragen (vreemdlichaam, afwezigheid parodontaal ligament.
Heeft impact op materiaalkeuze).
Occlusiesysteem: geheel systeem van gebitselementen, mandibula, maxilla en processus
alveolaris, waarbij de antagonistische gebitselementen functionele eenheden vormen.
Streef ernaar dit systeem te herstellen en in evenwicht te houden, zonder dat daarbij
klachten en dysfunctie optreedt en waarbij esthetiek en welbevinden worden hersteld.
TMD dient eerst altijd hersteld te worden! Daarvoor niet aan de slag met kroon- en
brugwerk, eerder composiet.
Verlies van elementen:
Reden (op volgorde): cariës, paro. Verder ortho/trauma/fractuur/prothetisch.
Consequenties:
o Front: sociaal effect
o Psychologisch: verlegen, zelfvertrouwen, afscheid nemen.
o Functioneel: spreken, kauwen.
o Diasteemvorming. Kan leiden tot voedselimpactie.
o Veranderingen in occlusie en articulatie.
Zwaardere frontcontacten bij verlies (pre)molaren
Occlusale overbelasting
Occlusale en mandibulaire instabiliteit: mesio/disto-versie, rotatie,
supra-positie, dento-alveolaire compensatie, curve van Spee,
beethoogte verlies.
o Alveolair botverlies.
Mesio/disto-versie: element kiept/inclineert naar mesiaal of distaal.
Rotatie: draaiing van de tand.
Supra-positie: element komt boven occlusievlak uit. Komt vaak voor bij extractie van
antagonist.
,Infra-positie: element komt onder occlusievlak uit. Komt voor bij doorbrekende elementen.
Dento-alveolaire compensatie: tand groeit uit door lokale slijtage
Curve van Spee: lijn over de occlusale vlakken van (pre)molaren en hoektanden
Beethoogte verlies: tanden zijn verlaagd, bijvoorbeeld door knarsen
Migratie: vooral na de eerste 2 jaar na verlies element. Onvoorspelbaar wanneer en in welke
mate. Vooral bij parodontaal verzwakte elementen (weinig bot). Vaak self-limiting; wanneer
er een nieuw evenwicht ontstaat stopt het proces. Kan leiden tot overbelasting met
onduidelijke gevolgen.
Rechtsonder: moet beetverhoging worden uitgevoerd om iets in de
onderkaak te kunnen plaatsen.
Een gereduceerd occlusiesysteem:
Vroeger gefocust op morfologisch en mechanisch. Nu meer biologisch en functioneel.
Het gaat er niet om of het occlusiesysteem afwijkend is (je hoeft het niet terug te
brengen naar hoe het 'moet' als het gewoon werkt), maar of het goed functioneert.
Een functioneel occlusiesysteem:
Afwezigheid van pathologie of pathologische processen (pijn/ontsteking)
Toereikend of als voldoende ervaren gebitsfuncties en geen ongemakken
(welbevinden en esthetiek).
Hangt af van individuele variabiliteit: adaptatievermogen en mate van overcapaciteit.
Voor de ene werkt iets en voor de andere niet.
Alle elementen dragen bij aan stabiliteit en steun!
Functionele eenheden:
1) Frontale eenheden
2) Occlusale eenheden
Parodontaal/ossaal afgesteund (niet mucosaal)
Gezond parodontium, goede osseointegratie
Correcte stand (vooral geen mesioversie, omdat de
functionele eenheid daarmee gecompromitteerd word. Minder draagvlak)
Normale relatie met antagonist.
Mucosaal afgesteund is geen functionele eenheid!
Er zijn 12 occlusale eenheden (m.u.v. verstandskiezen).
Hoe minder occlusale eenheden, hoe minder kracht. Dit
wordt subjectief anders ervaren. Het verlies van de eerste
8 elementen heeft maar relatief weinig effect op het
ervaren kauwvermogen. Onder de 3 (alleen premolaren):
wordt ook echt als een ervaren kauwvermogenverlies
gezien. Verlies van 1 premolaar/molaar heeft niet perse
een heel groot impact op kauwvermogen (niet gesproken
over esthetiek). Niets doen is dus ook een optie bij
verlies van elementen!
De patiënt compenseert zelf: sneller kauwen, ergens anders kauwen.
, Verschillende typen brugconstructies:
Brug Materiaal
Conventioneel Implantaat gedragen Zirconia/metaal-porselein
Cantilever Metaal porselein
Adhesiefbrug Etsbrug:
1) Zonder preparatie: 3) Composiet, eventueel
100% afhankelijk glasvezelversterkt
van hechting (direct) 4) Composiet, (lithium
2) Met minimale disilicaat, zirconia?)
preparatie: enige Met metalen
resistentie (indirect) vleugels?
Hieronder staat
zirconia (of lidi>
weinig treksterkte)
Maryland: Metaal-porselein (onedel)
met maximale resistentie,
geen retentie.
Inlay/onlay brug: Metaal-porselein (edel)
maximale resistentie, (zirconia?)
enige/geen retentie.
Brug tussen element en implantaat is onverstandig. Element beweegt en implantaat staat
vast. 2 implantaten kan wel.
Maryland:
Eerste adhesiefbrug. In principe in zijdelingse
delen.
occlusale afsteuning, zodat kracht niet alleen op
hechting komt. Daardoor geen schuifkrachten op
cement.
Omarming van metaaldeel om element. Geeft
enorme resistentie en weinig schuifkrachten.
Liefst in glazuur voor resistentie: groot
plakoppervlak.
Etsbrug:
Doorontwikkeling. Kan ook in front. Andere preparatie.
Wordt palatinaal geplakt. Steeds vaker in zirconia. Kan ook lithiumdisilicaat, maar heeft
weinig treksterkte. Dan heb je een hoog connector deel nodig om voldoende treksterkte te
maken.
Zirconia etsbrug: nog experimenteel
