Week 1
Kennisclip 1
correlatie: een verband, maar niet perse oorzakelijk
causaal verband: oorzaak- gevolgverband
● Theoretisch (voor)werk: Inlezen, weten wat er al is gezegd/beweerd en daar
vervolgens op voortbouwen.
● Methoden:
-Hoe onderzoeken we? De (effectieve) handelingen van het doen van onderzoek.
-Wat zijn de gangbare academisch regels/normen?
-Wat mogen we wel/niet concluderen? (VB: correlatie, causaal verband)
● Navolgbaarheid: Oningewijde academische lezer zou in staat moeten kunnen zijn
om jouw onderzoek na te kunnen doen om zo de analyse-resultaten te verbeteren.
● Keuze voor methoden is vraaggestuurd. Bij voorbaat niet al zeggen dat je met
‘deze’ methode onderzoek wilt doen, dan gaat je methode al kleuren hoe je gaat
observeren. Wij willen de observaties en de vraag die wij hebben een rol laten spelen
in de soort methode die wij kiezen.
Communicatieve situaties bestuderen betekent:
● Het in kaart brengen van het proces van betekenisconstructie → Betekenis staat niet
vast, maar wordt gemaakt.
● Het bezien van communicatoren als actieve bijdragers aan dit proces. (er is geen
betekenis die al voorhanden ligt)
● Er zijn allerlei sturende factoren die hierbij een rol vormen.
Model van de communicator (dynamisch model):
● Audiovisuele aanwijzingen a.d.h.v. zintuigen: Handgebaren, uitdrukkingen, geluid
(die gebruik je om de boodschap tot je te laten komen).
● Actieve betekenisvolle uitwerking: Actieve bijdrage aan hoe je dit interpreteert.
● Hypotheses en conclusies m.b.t. betekenis.
● Gebruikt daarbij haar voorkennis.
→ Voorkennis “mentale schema’s”: Je hebt ideeën in je hoofd over hoe bepaalde dingen
zijn en hoe de wereld in elkaar zit. Onze aannames en betekenisgeving is gekleurd. Je geeft
datgene wat je aan audiovisuele aanwijzingen binnenkrijgt al kleur, voordat er een definitieve
betekenis aan wordt gegeven.
Voorbeelden van schema’s:
Ruimtes (studeerkamer, wachtruimte)
Sociale types (politiek figuur, moeder)
Handelingen (uitgaan, vertellen)
Vormen (verhaal, genre)
,Mentale schema’s en modi:
● Voorkennis is voor ieder individu sociaal, cultureel en persoonlijk geconfigureerd.
● Betekenis staat dan misschien niet vast, ze kent wel dominante vormen.
● Communicatieve situatie geeft audiovisuele aanwijzingen op multimodale wijze.
Multimodaal: Letten op alle elementen die ervoor zorgen dat we bepaalde betekenissen
eerder voor de hand liggend vinden dan andere. Dat bepaalde voorkennis wordt
geactiveerd, die op een ander soort wijze helemaal niet geactiveerd zou worden (intonatie,
kleur, vorm, gebaren, wel/niet beeld). Al deze elementen zijn onderdeel van die aanwijzingen
die gebruikt worden om betekenis te maken.
Kennisclip 2
Boek Multimodality wilt zichtbaar maken dat als wij communicatieve situaties willen begrijpen
en aandacht hebben voor alle audiovisuele aanwijzingen daarin, we eigenlijk een basis
missen waardoor we dat goed kunnen doen.
Drie delen:
1) Methodologie: Zegt iets over hoe we de basis van ons vocabulair kunnen begrijpen.
Hoe we zouden kunnen spreken over wanneer er sprake is van multimodaliteit.
2) Methoden & analyse: Laat zien op wat voor soort stappen wij onderzoek kunnen
doen. De handelingen. Hoe doe je onderzoek naar deze audiovisuele aanwijzingen?
En hoe haal je daar bepaalde constateringen en uitspraken uit op?
3) Praktijk-oefeningen: Met praktijk-oefeningen laten zien hoe dat in zijn werk gaat.
Toont wetenschappelijk debat in action: positiebepaling.
→ Er is geen consensus. Ontbreekt aan fundamenteel begrip van multimodaliteit.
Dit boek is een beweging naar een beter begrip van multimodaliteit.
Multimodaliteit
● Communicatieve situaties bestaan altijd uit meerdere audiovisuele (en tactiele)
aanwijzingen (BWH 7-9)
● Toch heeft men in de wetenschap vaak monodisciplinaire aandacht voor
communicatie.
-Wat zegt de tekst? Wat zegt het beeld?
-hoe kan theorie … dit verklaren?
Monodisciplinair: De focus ligt op oplossingen uit één vakgebied. 1 aanpak.
Multidisciplinair: De focus ligt op oplossingen uit meerdere vakgebieden/disciplines.
Interdisciplinair: Waarbij men zich niet beperkt tot de eigen discipline (vakgebied), maar
waar een tussenpositie wordt gecreëerd. Soms is dat door de perspectieven van
verschillende wetenschappen te combineren.
● Noodzakelijk om basis van multimodale communicatie te begrijpen ligt in
eigenschappen van het hedendaags medialandschap. (BWH 9-14)
Als we dit goed willen kunnen begrijpen als communicatieve situatie, dan is het niet meer
voldoende om alleen iets te weten over taal, gebaren, beeld, etc. We moeten een manier
vinden waarop wij kunnen begrijpen hoe al deze elementen samenwerken.
,-Super media
-Convergence: groeien afzonderlijke mediakanalen, zoals televisie, radio, internet en
mobiele telefonie steeds meer naar elkaar toe.
-Transmedia
(BWH 14)
Wat verstaan we precies onder ‘mode’ / ‘modus’
Wat is de modaliteit die multi wordt?
(BWH 18) → Verschillende definities van ‘mode’.
Positiebepaling, pogingen om definities te geven → Consensus.
Er is niet een definitie de beste, verschilt per situatie.
Wat zijn nu precies modi?
● Niet: Makkelijk te isoleren en te bestuderen betekenis-producerende onderdelen die,
wanneer ze samen worden gebracht, ‘iets meer doen’ door ‘multiplication’. (BWH 16)
● Want: Die losse onderdelen zijn nauwelijks precies te identificeren of te fixeren. We
nemen per definitie al multimodaal waar. (BWH 17)
● Wel: Het handboek biedt de oplossing dat we communicatieve situaties als
samengestelde en intergerelateerde “ensembles” horen te bestuderen → digitale
krant, auteurs zeggen: geen zin om alle losse onderdelen te bestuderen, maar alles
heeft met elkaar te maken, bijv de inkt is alleen maar betekenisvol als het op die
digitale krant staat.
Hierbij altijd open staan voor hoe het te bestuderen object/fenomeen zelf
aanwijzingen geeft over aanwezige en actieve betekenis-dragende eigenschappen
(HS3)
Modaliteiten zijn niet makkelijk te herkennen en niet simpel te definiëren, we moeten per
communicatieve situatie op zoek gaan naar die elementen (die ensembles) die helpen om
een boodschap te creëren.
Methodisch van aard.
Hoe herkennen we modi? Hoe herkennen we de samengestelde karakters daarvan? En hoe
zorgen we ervoor dat we uitspraken kunnen doen over hoe die modi meehelpen tot het
genereren van specifieke betekenissen. (BWH 20)
Het zal je alleen lukken als je samenwerkt met inzichten uit andere wetenschapsgebieden.
, Kennisclip 3
Handboek noemt twee zintuiglijke indrukkingen / materialities: sound en vision.
Materialities: Waar te nemen en te meten / analyseren zintuiglijke indrukken en hun gebruik.
De sporen die wij kunnen traceren in hoe wij communiceren. Ook wel traces genoemd.
(BWH 24)
We moeten modaliteit als veel gelaagder begrijpen, dan alleen geluid is een element van
communicatie.
Sound / geluid:
Geluid lijkt gemakkelijk te begrijpen als een enkelvoudige/(mono) modaliteit, maar
vaststellen hoe geluid wordt geïnterpreteerd is toch echt lastiger; veel hiervan is cultureel
bepaald. Vooral muziek leent zich voor combinatie met andere modaliteiten. (BWH 28)
Vision / beeld:
Kenmerken van beeldverwerking:
● Associations / Associatieve functie: We zijn extreem goed getraind in het herkennen
van iets wat we al eerder hebben gezien. Omdat we dat goed kunnen, zijn we in
staat heel snel te snappen hoe bepaalde dingen bij elkaar horen. VB: Shot Reverse
shot.
● Compositionality / Compositionaliteit: Wij zijn geneigd om beelden in hun geheel te
zien en niet eerst alle kleine onderdelen. + Gestaltpsychologie /
non-compositionaliteit
● Resemblance / Gelijkenis: Wij herkennen dat bepaalde vormen overeenkomen met
datgene dat wij ermee associëren. VB: Een plaatje van een hond lijkt op een plaatje
van een hond.
● Propositions / visuele proporties: In vergelijking met taal zouden beelden minder
goed in staat zijn iets te stellen. VB: Plaatje weersvoorspelling.
● Experience / Visuele ervaring: Het gaat over het ervaren van beelden die meer doen
dan wat je logischerwijs uit die beelden zou kunnen afleiden. VB: satisfying video.
Kennisclip 1
correlatie: een verband, maar niet perse oorzakelijk
causaal verband: oorzaak- gevolgverband
● Theoretisch (voor)werk: Inlezen, weten wat er al is gezegd/beweerd en daar
vervolgens op voortbouwen.
● Methoden:
-Hoe onderzoeken we? De (effectieve) handelingen van het doen van onderzoek.
-Wat zijn de gangbare academisch regels/normen?
-Wat mogen we wel/niet concluderen? (VB: correlatie, causaal verband)
● Navolgbaarheid: Oningewijde academische lezer zou in staat moeten kunnen zijn
om jouw onderzoek na te kunnen doen om zo de analyse-resultaten te verbeteren.
● Keuze voor methoden is vraaggestuurd. Bij voorbaat niet al zeggen dat je met
‘deze’ methode onderzoek wilt doen, dan gaat je methode al kleuren hoe je gaat
observeren. Wij willen de observaties en de vraag die wij hebben een rol laten spelen
in de soort methode die wij kiezen.
Communicatieve situaties bestuderen betekent:
● Het in kaart brengen van het proces van betekenisconstructie → Betekenis staat niet
vast, maar wordt gemaakt.
● Het bezien van communicatoren als actieve bijdragers aan dit proces. (er is geen
betekenis die al voorhanden ligt)
● Er zijn allerlei sturende factoren die hierbij een rol vormen.
Model van de communicator (dynamisch model):
● Audiovisuele aanwijzingen a.d.h.v. zintuigen: Handgebaren, uitdrukkingen, geluid
(die gebruik je om de boodschap tot je te laten komen).
● Actieve betekenisvolle uitwerking: Actieve bijdrage aan hoe je dit interpreteert.
● Hypotheses en conclusies m.b.t. betekenis.
● Gebruikt daarbij haar voorkennis.
→ Voorkennis “mentale schema’s”: Je hebt ideeën in je hoofd over hoe bepaalde dingen
zijn en hoe de wereld in elkaar zit. Onze aannames en betekenisgeving is gekleurd. Je geeft
datgene wat je aan audiovisuele aanwijzingen binnenkrijgt al kleur, voordat er een definitieve
betekenis aan wordt gegeven.
Voorbeelden van schema’s:
Ruimtes (studeerkamer, wachtruimte)
Sociale types (politiek figuur, moeder)
Handelingen (uitgaan, vertellen)
Vormen (verhaal, genre)
,Mentale schema’s en modi:
● Voorkennis is voor ieder individu sociaal, cultureel en persoonlijk geconfigureerd.
● Betekenis staat dan misschien niet vast, ze kent wel dominante vormen.
● Communicatieve situatie geeft audiovisuele aanwijzingen op multimodale wijze.
Multimodaal: Letten op alle elementen die ervoor zorgen dat we bepaalde betekenissen
eerder voor de hand liggend vinden dan andere. Dat bepaalde voorkennis wordt
geactiveerd, die op een ander soort wijze helemaal niet geactiveerd zou worden (intonatie,
kleur, vorm, gebaren, wel/niet beeld). Al deze elementen zijn onderdeel van die aanwijzingen
die gebruikt worden om betekenis te maken.
Kennisclip 2
Boek Multimodality wilt zichtbaar maken dat als wij communicatieve situaties willen begrijpen
en aandacht hebben voor alle audiovisuele aanwijzingen daarin, we eigenlijk een basis
missen waardoor we dat goed kunnen doen.
Drie delen:
1) Methodologie: Zegt iets over hoe we de basis van ons vocabulair kunnen begrijpen.
Hoe we zouden kunnen spreken over wanneer er sprake is van multimodaliteit.
2) Methoden & analyse: Laat zien op wat voor soort stappen wij onderzoek kunnen
doen. De handelingen. Hoe doe je onderzoek naar deze audiovisuele aanwijzingen?
En hoe haal je daar bepaalde constateringen en uitspraken uit op?
3) Praktijk-oefeningen: Met praktijk-oefeningen laten zien hoe dat in zijn werk gaat.
Toont wetenschappelijk debat in action: positiebepaling.
→ Er is geen consensus. Ontbreekt aan fundamenteel begrip van multimodaliteit.
Dit boek is een beweging naar een beter begrip van multimodaliteit.
Multimodaliteit
● Communicatieve situaties bestaan altijd uit meerdere audiovisuele (en tactiele)
aanwijzingen (BWH 7-9)
● Toch heeft men in de wetenschap vaak monodisciplinaire aandacht voor
communicatie.
-Wat zegt de tekst? Wat zegt het beeld?
-hoe kan theorie … dit verklaren?
Monodisciplinair: De focus ligt op oplossingen uit één vakgebied. 1 aanpak.
Multidisciplinair: De focus ligt op oplossingen uit meerdere vakgebieden/disciplines.
Interdisciplinair: Waarbij men zich niet beperkt tot de eigen discipline (vakgebied), maar
waar een tussenpositie wordt gecreëerd. Soms is dat door de perspectieven van
verschillende wetenschappen te combineren.
● Noodzakelijk om basis van multimodale communicatie te begrijpen ligt in
eigenschappen van het hedendaags medialandschap. (BWH 9-14)
Als we dit goed willen kunnen begrijpen als communicatieve situatie, dan is het niet meer
voldoende om alleen iets te weten over taal, gebaren, beeld, etc. We moeten een manier
vinden waarop wij kunnen begrijpen hoe al deze elementen samenwerken.
,-Super media
-Convergence: groeien afzonderlijke mediakanalen, zoals televisie, radio, internet en
mobiele telefonie steeds meer naar elkaar toe.
-Transmedia
(BWH 14)
Wat verstaan we precies onder ‘mode’ / ‘modus’
Wat is de modaliteit die multi wordt?
(BWH 18) → Verschillende definities van ‘mode’.
Positiebepaling, pogingen om definities te geven → Consensus.
Er is niet een definitie de beste, verschilt per situatie.
Wat zijn nu precies modi?
● Niet: Makkelijk te isoleren en te bestuderen betekenis-producerende onderdelen die,
wanneer ze samen worden gebracht, ‘iets meer doen’ door ‘multiplication’. (BWH 16)
● Want: Die losse onderdelen zijn nauwelijks precies te identificeren of te fixeren. We
nemen per definitie al multimodaal waar. (BWH 17)
● Wel: Het handboek biedt de oplossing dat we communicatieve situaties als
samengestelde en intergerelateerde “ensembles” horen te bestuderen → digitale
krant, auteurs zeggen: geen zin om alle losse onderdelen te bestuderen, maar alles
heeft met elkaar te maken, bijv de inkt is alleen maar betekenisvol als het op die
digitale krant staat.
Hierbij altijd open staan voor hoe het te bestuderen object/fenomeen zelf
aanwijzingen geeft over aanwezige en actieve betekenis-dragende eigenschappen
(HS3)
Modaliteiten zijn niet makkelijk te herkennen en niet simpel te definiëren, we moeten per
communicatieve situatie op zoek gaan naar die elementen (die ensembles) die helpen om
een boodschap te creëren.
Methodisch van aard.
Hoe herkennen we modi? Hoe herkennen we de samengestelde karakters daarvan? En hoe
zorgen we ervoor dat we uitspraken kunnen doen over hoe die modi meehelpen tot het
genereren van specifieke betekenissen. (BWH 20)
Het zal je alleen lukken als je samenwerkt met inzichten uit andere wetenschapsgebieden.
, Kennisclip 3
Handboek noemt twee zintuiglijke indrukkingen / materialities: sound en vision.
Materialities: Waar te nemen en te meten / analyseren zintuiglijke indrukken en hun gebruik.
De sporen die wij kunnen traceren in hoe wij communiceren. Ook wel traces genoemd.
(BWH 24)
We moeten modaliteit als veel gelaagder begrijpen, dan alleen geluid is een element van
communicatie.
Sound / geluid:
Geluid lijkt gemakkelijk te begrijpen als een enkelvoudige/(mono) modaliteit, maar
vaststellen hoe geluid wordt geïnterpreteerd is toch echt lastiger; veel hiervan is cultureel
bepaald. Vooral muziek leent zich voor combinatie met andere modaliteiten. (BWH 28)
Vision / beeld:
Kenmerken van beeldverwerking:
● Associations / Associatieve functie: We zijn extreem goed getraind in het herkennen
van iets wat we al eerder hebben gezien. Omdat we dat goed kunnen, zijn we in
staat heel snel te snappen hoe bepaalde dingen bij elkaar horen. VB: Shot Reverse
shot.
● Compositionality / Compositionaliteit: Wij zijn geneigd om beelden in hun geheel te
zien en niet eerst alle kleine onderdelen. + Gestaltpsychologie /
non-compositionaliteit
● Resemblance / Gelijkenis: Wij herkennen dat bepaalde vormen overeenkomen met
datgene dat wij ermee associëren. VB: Een plaatje van een hond lijkt op een plaatje
van een hond.
● Propositions / visuele proporties: In vergelijking met taal zouden beelden minder
goed in staat zijn iets te stellen. VB: Plaatje weersvoorspelling.
● Experience / Visuele ervaring: Het gaat over het ervaren van beelden die meer doen
dan wat je logischerwijs uit die beelden zou kunnen afleiden. VB: satisfying video.
