Samenvatting Wetenschap & Spiritualiteit
Hoorcolleges en de teksten op BlackBoard
Inhoud
Wetenschap en Spiritualiteit..................................................................................................................3
Collegedictaat Wetenschap en Spiritualiteit.......................................................................................3
Uitgangspunten..............................................................................................................................3
De oerknal en het ontstaan van het universum..............................................................................4
Intermezzo: evolutie.......................................................................................................................8
De mens en bewustzijn...................................................................................................................9
Toekomst aarde en universum ....................................................................................................10
Enkele koppelingen met religies...................................................................................................11
Samenvatting The Big Five persoonlijkheidskenmerken...................................................................12
Uitleg van de vijf dimensies..........................................................................................................12
Samenvatting tekst psilocybine........................................................................................................13
Samenvatting tekst: elementen BDE................................................................................................15
Inleiding............................................................................................................................................15
Samenvatting tekst BDE & religies (Pim van Lommel)......................................................................19
Samenvatting tekst BDE & spiritualiteit (Pim van Lommel)..............................................................22
Samenvatting tekst BDE & materialisme (Loes Derksen)..................................................................23
Samenvatting tekst reïncarnatieherinneringen van kinderen...........................................................27
Samenvatting tekst Sam Harris over hersenen en bewustzijn..........................................................29
Het mysterie van het bewustzijn..................................................................................................29
Collegedictaat Wetenschap en Spiritualiteit......................................................................................2
Samenvatting The Big Five persoonlijkheidskenmerken...................................................................11
Samenvatting tekst psilocybine........................................................................................................12
Samenvatting tekst: elementen BDE................................................................................................14
Samenvatting tekst BDE & religies (Pim van Lommel)......................................................................18
Samenvatting tekst BDE & spiritualiteit (Pim van Lommel)..............................................................21
Samenvatting tekst BDE & materialisme (Loes Derksen)..................................................................22
Samenvatting tekst reïncarnatieherinneringen van kinderen..........................................................26
,Samenvatting tekst Sam Harris over hersenen en bewustzijn..........................................................28
, Wetenschap en Spiritualiteit
Collegedictaat Wetenschap en Spiritualiteit
Uitgangspunten
Wetenschap is in de kern gebaseerd op twee bronnen van kennis:
Zintuiglijke waarneming
Logische redenering
De combinatie van deze twee menselijke vermogens heeft in de laatste 100 jaar geleid tot een
enorme sprong vooruit in de ontwikkeling van de menselijke beschaving en werpt ook nieuw licht op
eeuwenoude vragen.
Wetenschap vraagt ook wat van je houding:
Open houding: Je wordt gevraagd om je oude overtuigingen tijdelijk los te laten, zodat je de
werkelijkheid onbevooroordeeld kunt zien. Wetenschap is vragen stellen met een open
geest.
Kritische houding: wetenschap is ook kritisch de proef op de som nemen om te kijken wat
wel en niet waar is.
Wetenschap bestaat dus uit waarneming en logica met een open en kritische houding.
Absolute zekerheid of waarheid is in principe onmogelijk te bereiken door empirisch onderzoek.
De juistheid van een theorie kan volgens de falsificatietheorie van wetenschapsfilosoof Karl Popper
nooit bewezen worden. Dit komt doordat er niet kan worden uitgesloten dat er later een nieuwe
waarneming zal worden gedaan die een andere uitkomst geeft. Maar als meerdere onafhankelijke
waarnemers dezelfde waarneming doen, staat de theorie sterker in zijn schoenen en is het
aannemelijk dat hij waar is.
Hypothese= een voorlopig idee. Dit wordt voorlopig getest en onderzocht.
Theorie in de wetenschap= een sterk onderbouwd idee, ontstaan uit een onderbouwde en
onderzochte hypothese. Maar nooit 100% zeker. Het woord theorie wordt binnen
wetenschap dus niet gebruikt voor elk idee.
Model= Meerdere theorieën bij elkaar die de werkelijkheid zouden moeten omschrijven.
Wetenschappelijke theorievorming leidt slechts tot werkbare modellen van de waargenomen
werkelijkheid. Ook wetenschappers stellen hun mening bij en blijven niet eeuwenlang met hetzelfde
idee, ze blijven kritisch. Modellen worden daardoor vaak bijgewerkt.
De kracht van de wetenschappelijke benadering zit in de ontwikkeling van deze modellen, die door de
eeuwen heen zo goed zijn geworden dat vrijwel alles erdoor verklaard en voorspeld kan worden.
Het merendeel van de religies dat voor de opkomst van de wetenschap antwoorden gaf op
wetenschappelijke vragen is gebaseerd op geloof en/of innerlijke ervaring. Dit vormt meestal de basis
om ideeën over de werkelijkheid als waar aan te nemen. Emotionele overwegingen worden vaak
boven rationele argumentatie gesteld en omzeilen daarmee de eis van bewijsvoering.
Wetenschap en religie hebben hiermee fundamenteel verschillende manieren om tot
waarheidsclaims te komen. Daarom is het onjuist om wetenschap ‘ook maar een geloof’ te noemen.
Hoorcolleges en de teksten op BlackBoard
Inhoud
Wetenschap en Spiritualiteit..................................................................................................................3
Collegedictaat Wetenschap en Spiritualiteit.......................................................................................3
Uitgangspunten..............................................................................................................................3
De oerknal en het ontstaan van het universum..............................................................................4
Intermezzo: evolutie.......................................................................................................................8
De mens en bewustzijn...................................................................................................................9
Toekomst aarde en universum ....................................................................................................10
Enkele koppelingen met religies...................................................................................................11
Samenvatting The Big Five persoonlijkheidskenmerken...................................................................12
Uitleg van de vijf dimensies..........................................................................................................12
Samenvatting tekst psilocybine........................................................................................................13
Samenvatting tekst: elementen BDE................................................................................................15
Inleiding............................................................................................................................................15
Samenvatting tekst BDE & religies (Pim van Lommel)......................................................................19
Samenvatting tekst BDE & spiritualiteit (Pim van Lommel)..............................................................22
Samenvatting tekst BDE & materialisme (Loes Derksen)..................................................................23
Samenvatting tekst reïncarnatieherinneringen van kinderen...........................................................27
Samenvatting tekst Sam Harris over hersenen en bewustzijn..........................................................29
Het mysterie van het bewustzijn..................................................................................................29
Collegedictaat Wetenschap en Spiritualiteit......................................................................................2
Samenvatting The Big Five persoonlijkheidskenmerken...................................................................11
Samenvatting tekst psilocybine........................................................................................................12
Samenvatting tekst: elementen BDE................................................................................................14
Samenvatting tekst BDE & religies (Pim van Lommel)......................................................................18
Samenvatting tekst BDE & spiritualiteit (Pim van Lommel)..............................................................21
Samenvatting tekst BDE & materialisme (Loes Derksen)..................................................................22
Samenvatting tekst reïncarnatieherinneringen van kinderen..........................................................26
,Samenvatting tekst Sam Harris over hersenen en bewustzijn..........................................................28
, Wetenschap en Spiritualiteit
Collegedictaat Wetenschap en Spiritualiteit
Uitgangspunten
Wetenschap is in de kern gebaseerd op twee bronnen van kennis:
Zintuiglijke waarneming
Logische redenering
De combinatie van deze twee menselijke vermogens heeft in de laatste 100 jaar geleid tot een
enorme sprong vooruit in de ontwikkeling van de menselijke beschaving en werpt ook nieuw licht op
eeuwenoude vragen.
Wetenschap vraagt ook wat van je houding:
Open houding: Je wordt gevraagd om je oude overtuigingen tijdelijk los te laten, zodat je de
werkelijkheid onbevooroordeeld kunt zien. Wetenschap is vragen stellen met een open
geest.
Kritische houding: wetenschap is ook kritisch de proef op de som nemen om te kijken wat
wel en niet waar is.
Wetenschap bestaat dus uit waarneming en logica met een open en kritische houding.
Absolute zekerheid of waarheid is in principe onmogelijk te bereiken door empirisch onderzoek.
De juistheid van een theorie kan volgens de falsificatietheorie van wetenschapsfilosoof Karl Popper
nooit bewezen worden. Dit komt doordat er niet kan worden uitgesloten dat er later een nieuwe
waarneming zal worden gedaan die een andere uitkomst geeft. Maar als meerdere onafhankelijke
waarnemers dezelfde waarneming doen, staat de theorie sterker in zijn schoenen en is het
aannemelijk dat hij waar is.
Hypothese= een voorlopig idee. Dit wordt voorlopig getest en onderzocht.
Theorie in de wetenschap= een sterk onderbouwd idee, ontstaan uit een onderbouwde en
onderzochte hypothese. Maar nooit 100% zeker. Het woord theorie wordt binnen
wetenschap dus niet gebruikt voor elk idee.
Model= Meerdere theorieën bij elkaar die de werkelijkheid zouden moeten omschrijven.
Wetenschappelijke theorievorming leidt slechts tot werkbare modellen van de waargenomen
werkelijkheid. Ook wetenschappers stellen hun mening bij en blijven niet eeuwenlang met hetzelfde
idee, ze blijven kritisch. Modellen worden daardoor vaak bijgewerkt.
De kracht van de wetenschappelijke benadering zit in de ontwikkeling van deze modellen, die door de
eeuwen heen zo goed zijn geworden dat vrijwel alles erdoor verklaard en voorspeld kan worden.
Het merendeel van de religies dat voor de opkomst van de wetenschap antwoorden gaf op
wetenschappelijke vragen is gebaseerd op geloof en/of innerlijke ervaring. Dit vormt meestal de basis
om ideeën over de werkelijkheid als waar aan te nemen. Emotionele overwegingen worden vaak
boven rationele argumentatie gesteld en omzeilen daarmee de eis van bewijsvoering.
Wetenschap en religie hebben hiermee fundamenteel verschillende manieren om tot
waarheidsclaims te komen. Daarom is het onjuist om wetenschap ‘ook maar een geloof’ te noemen.
