Begrippenlijst mens en gezondheid 2
Begrip Definitie
Introductie, psychopathologie en classificatiesystemen
Psychopathologie Een deelgebied van de psychiatrie en de psychologie die zich bezighoudt met
het beschrijven van psychische stoornissen, oorzaken daarvan en
behandelingen daarvoor.
Symptoom Specifieke kenmerken of eigenschappen die passen bij een bepaalde
psychiatrische stoornis.
Syndroom Een groep symptomen die gelinkt zijn aan een bepaalde stoornis.
Comorbiditeit Het tegelijkertijd hebben van twee of meer stoornissen/aandoeningen.
Lobotomie Behandeling waarbij er een naald door het oog werd gestoken om een bepaald
gebied van de hersenen uit te schakelen.
Contraproductief Gedrag dat geen bevrediging maar onprettige gevoelens oproept.
gedrag
Conformisme De neiging om je aan te passen aan het gedrag en opvattingen in een bepaalde
groep met als doel om geaccepteerd te worden.
Differentiële Uit een lijst van mogelijke aandoeningen waaraan een bepaalde cliënt zou
diagnostiek kunnen lijden, wordt een diagnose gesteld.
Prognose De voorspelling van het verloop.
ADL Algemeen dagelijks leven
Historiek, psychotherapeutische stromingen
Biologisch perspectief Perspectief waarbij er geen rekening gehouden wordt met het denken
maar zich richt op onder anderen de hormonen van de mens.
Antidepressiva Medicatie die de symtomen van een depressie tegengaan.
Psychologisch perspectief Perspectief waarbij men kijkt naar de mens zelf en nagaat wat die denkt,
het gaat op zoek naar onbewuste motieven en conflicten (uit de
kindertijd).
Sociaal-cultureel Perspectief waarbij men kijkt naar de context van de persoon en de
perspectief oorzaak zoekt in de omgeving van de persoon.
Biopsychosociaal Perspectief waarbij men kijkt naar de drie voorgaande perspectieven
perspectief (biologisch, psychologisch en sociaal-cultureel).
Diathese Geërfde aanleg/kwetsbaarheid voor de ontwikkeling van een stoornis.
Psychoanalyse Psychische (bewuste) klachten worden toegeschreven aan het onbewuste
van de patiënt.
Psychodynamische Een persoons-gerichte behandeling waarbij de ontwikkeling van de mens
therapie centraal staat. gedachten, gevoelens, verlangens, motieven en gedrag
worden beschoud in samenhang met vroegere ervaringen (dynamie tussen
het bewuste en het onbewuste).
Systematische Ongevoelig maken voor angst doormiddel van het voor te stellen of het te
desensitisatie visualiseren.
Exposure/blootstelling Het (stap voor stap) blootstellen van de cliënt aan een angst.
Cliëntgerichte Therapie die zich richt op de klachten van de persoon en zoekt naar wat
therapie/persoonsgerichte die nodig heeft, het zet de cliënt aan tot reflectie.
therapie
Systematische therapie Therapie die zich richt op de context rond de cliënt en hier vooral op
focust.
1
, Homeostase Drang om alles te behouden zoals het is.
Genogram Schema waarbij er getoond wordt hoe de context van de cliënt in elkaar
zit.
Depressie
Recidiefkans Kans op terugval
Aangeleerde In geval van aangeleerde hulpeloosheid gelooft een persoon dat er geen
hulpeloosheid verband is tussen de gebeurtenis en zijn reactie.
Staging Op bepaalde momenten op voorhand inschatten dat er een depressieve
episode aankomt en dingen doen om deze te voorkomen.
Profiling Een bepaald profiel maken en daar volledig een behandelingstherapie met
alle mogelijke opties op plakken.
Bipolaire stoornis
Bewindvoerder Ziet signalen van een episode aankomen en kan bepaalde dingen
ondernemen.
Schizofreniespectrumstoornis
Schizofreniespectrumstoornis Een chronische, veelal invaliderende stoornis die in elk facet van het
leven van de patiënt kan ingrijpen.
Wanen Verkeerde gedachten of ideeën over gebeurtenissen in de realiteit.
Hallucinaties - Waarnemen zonder informatie uit de zintuigen, puur vanuit de
hersenen.
- Zien of horen van dingen die er niet zijn, fysieke prikkel hiervan
krijgen zonder dat die er is.
Monotoon Op één toonhoogte
Erotomanie Wanneer iemand er zeer sterk van overtuigd is dat een ander (meestal
met een hogere sociale status) verliefd is op hem/haar, terwijl daar
absoluut geen sprake van is.
Arbeidsrehabilitatie Concept uit de geestelijke gezondheidszorg dat personen die psychisch
begeleid worden, ondersteunt bij het terugkeren naar werk of bij het
vinden en behouden van werk.
Prodromen Voorboden van ziekte; verschijnselen die wel in een bepaalde richting
wijzen, maar waarop nog geen diagnose kan worden vastgesteld.
Persoonlijkheidsstoornis
Pathologisch Gedrag dat zich voordoet is abnormaal en past niet binnen een bepaalde
context of maatschappij.
Pervasief Gedrag dat zich voordoet heeft een invloed op het ontwikkelen en
functioneren van de persoon in kwestie.
Persistent Gedrag dat zich voordoet moet zich al een langere tijd voordoen en niet
enkel aanwezig zijn in bepaalde situaties.
Egosyntoon Gedachten, gevoelens, gedrag, situaties of voorstellingen die in harmonie
zijn met de subjectief ervaren inhoud van het eigen bestaan en in die zin
volledig aanvaardbaar zijn voor het ego.
Borderline Een psychische stoornis waarbij je sterke stemmingswisselingen vertoont,
moeite hebt om stabiele relaties te vormen en vaak bang bent om in de
steek te worden gelaten.
Mentaliseren Vermogen om te begrijpen waarom je nou juist doet wat je doet.
2
Begrip Definitie
Introductie, psychopathologie en classificatiesystemen
Psychopathologie Een deelgebied van de psychiatrie en de psychologie die zich bezighoudt met
het beschrijven van psychische stoornissen, oorzaken daarvan en
behandelingen daarvoor.
Symptoom Specifieke kenmerken of eigenschappen die passen bij een bepaalde
psychiatrische stoornis.
Syndroom Een groep symptomen die gelinkt zijn aan een bepaalde stoornis.
Comorbiditeit Het tegelijkertijd hebben van twee of meer stoornissen/aandoeningen.
Lobotomie Behandeling waarbij er een naald door het oog werd gestoken om een bepaald
gebied van de hersenen uit te schakelen.
Contraproductief Gedrag dat geen bevrediging maar onprettige gevoelens oproept.
gedrag
Conformisme De neiging om je aan te passen aan het gedrag en opvattingen in een bepaalde
groep met als doel om geaccepteerd te worden.
Differentiële Uit een lijst van mogelijke aandoeningen waaraan een bepaalde cliënt zou
diagnostiek kunnen lijden, wordt een diagnose gesteld.
Prognose De voorspelling van het verloop.
ADL Algemeen dagelijks leven
Historiek, psychotherapeutische stromingen
Biologisch perspectief Perspectief waarbij er geen rekening gehouden wordt met het denken
maar zich richt op onder anderen de hormonen van de mens.
Antidepressiva Medicatie die de symtomen van een depressie tegengaan.
Psychologisch perspectief Perspectief waarbij men kijkt naar de mens zelf en nagaat wat die denkt,
het gaat op zoek naar onbewuste motieven en conflicten (uit de
kindertijd).
Sociaal-cultureel Perspectief waarbij men kijkt naar de context van de persoon en de
perspectief oorzaak zoekt in de omgeving van de persoon.
Biopsychosociaal Perspectief waarbij men kijkt naar de drie voorgaande perspectieven
perspectief (biologisch, psychologisch en sociaal-cultureel).
Diathese Geërfde aanleg/kwetsbaarheid voor de ontwikkeling van een stoornis.
Psychoanalyse Psychische (bewuste) klachten worden toegeschreven aan het onbewuste
van de patiënt.
Psychodynamische Een persoons-gerichte behandeling waarbij de ontwikkeling van de mens
therapie centraal staat. gedachten, gevoelens, verlangens, motieven en gedrag
worden beschoud in samenhang met vroegere ervaringen (dynamie tussen
het bewuste en het onbewuste).
Systematische Ongevoelig maken voor angst doormiddel van het voor te stellen of het te
desensitisatie visualiseren.
Exposure/blootstelling Het (stap voor stap) blootstellen van de cliënt aan een angst.
Cliëntgerichte Therapie die zich richt op de klachten van de persoon en zoekt naar wat
therapie/persoonsgerichte die nodig heeft, het zet de cliënt aan tot reflectie.
therapie
Systematische therapie Therapie die zich richt op de context rond de cliënt en hier vooral op
focust.
1
, Homeostase Drang om alles te behouden zoals het is.
Genogram Schema waarbij er getoond wordt hoe de context van de cliënt in elkaar
zit.
Depressie
Recidiefkans Kans op terugval
Aangeleerde In geval van aangeleerde hulpeloosheid gelooft een persoon dat er geen
hulpeloosheid verband is tussen de gebeurtenis en zijn reactie.
Staging Op bepaalde momenten op voorhand inschatten dat er een depressieve
episode aankomt en dingen doen om deze te voorkomen.
Profiling Een bepaald profiel maken en daar volledig een behandelingstherapie met
alle mogelijke opties op plakken.
Bipolaire stoornis
Bewindvoerder Ziet signalen van een episode aankomen en kan bepaalde dingen
ondernemen.
Schizofreniespectrumstoornis
Schizofreniespectrumstoornis Een chronische, veelal invaliderende stoornis die in elk facet van het
leven van de patiënt kan ingrijpen.
Wanen Verkeerde gedachten of ideeën over gebeurtenissen in de realiteit.
Hallucinaties - Waarnemen zonder informatie uit de zintuigen, puur vanuit de
hersenen.
- Zien of horen van dingen die er niet zijn, fysieke prikkel hiervan
krijgen zonder dat die er is.
Monotoon Op één toonhoogte
Erotomanie Wanneer iemand er zeer sterk van overtuigd is dat een ander (meestal
met een hogere sociale status) verliefd is op hem/haar, terwijl daar
absoluut geen sprake van is.
Arbeidsrehabilitatie Concept uit de geestelijke gezondheidszorg dat personen die psychisch
begeleid worden, ondersteunt bij het terugkeren naar werk of bij het
vinden en behouden van werk.
Prodromen Voorboden van ziekte; verschijnselen die wel in een bepaalde richting
wijzen, maar waarop nog geen diagnose kan worden vastgesteld.
Persoonlijkheidsstoornis
Pathologisch Gedrag dat zich voordoet is abnormaal en past niet binnen een bepaalde
context of maatschappij.
Pervasief Gedrag dat zich voordoet heeft een invloed op het ontwikkelen en
functioneren van de persoon in kwestie.
Persistent Gedrag dat zich voordoet moet zich al een langere tijd voordoen en niet
enkel aanwezig zijn in bepaalde situaties.
Egosyntoon Gedachten, gevoelens, gedrag, situaties of voorstellingen die in harmonie
zijn met de subjectief ervaren inhoud van het eigen bestaan en in die zin
volledig aanvaardbaar zijn voor het ego.
Borderline Een psychische stoornis waarbij je sterke stemmingswisselingen vertoont,
moeite hebt om stabiele relaties te vormen en vaak bang bent om in de
steek te worden gelaten.
Mentaliseren Vermogen om te begrijpen waarom je nou juist doet wat je doet.
2
