Samenvatting Ergotherapie Theorie 1D - Semester 1

Ergotherapie, T1D


Beroepsprofiel introductie

Ergotherapie is:
 Cliëntgecentreerd (cliënt-centered)
 De cliënt staat in een interventie centraal
 Is op handelen gericht (occupation-based)
 Is in de context gesitueerd (context-based)
 Is gebaseerd op informatie en ervaringen van de cliënt (evidence-based)
 Bij kinderen is ergotherapie ook gericht op de familie (family-centred)

Beroepsprofiel H1: Ergotherapie
Uitgangspunten van de ergotherapie:
1. De mens is een handelend wezen
Iedereen heeft recht op betekenisvol handelen en/of betrokken zijn bij het
uitvoeren van het dagelijks handelen (occupational justice).
2. Handelen beïnvloedt gezondheid en welzijn
Een goede balans is essentieel voor gezondheid en welzijn. Het kunnen
vervullen van behoeften aan betekenisvol handelen bevordert het spirituele,
fysieke en psychosociale welzijn.
3. Handelen regelt de tijd en structureert het leven
Handelen geeft mensen een (dag)ritme en daardoor ordening in de tijd.
Consistente uitvoering van activiteiten leidt tot gewoonten en routines.
4. Handelen geeft betekenis aan het leven
De betekenis die een persoon geeft aan zijn handeling is persoonlijk en elke
handeling is dan ook uniek voor ieder persoon.
5. Handelen is een persoonlijke ervaring
De ervaring komt tot stand door de interactie tussen de context en de
persoon tijdens het uitvoeren van een bepaalde activiteit.
6. Handelen is het resultaat van de dynamische interactie van de
persoon, de activiteiten en de context
Het handelen bevat 3 kernelementen die elkaar constant beïnvloeden. PEO
7. Handelen heeft een therapeutische potentie
Optimale context  handelen en uitvoeren van activiteiten  ervaring
opdoen  verandering of aanpassing

Er staan twee perspectieven centraal in de ergotherapie:
 Persoonlijke perspectief
Komt voort uit humanitaire denken dat gezondheid en welzijn ziet als iets dat
handelend persoon zelf kan beïnvloeden.
 Sociaal perspectief
Worden gezondheid, welzijn en mogelijkheid om te handelen bezien vanuit
beginsel van sociale gelijkheid en gelijke kansen voor iedereen (occupational
justice).
Gezondheid en handelen vormen concept dat beïnvloed wordt door de sociaal
maatschappelijke context waarin iemand leeft (institutional context).




1

, Ergotherapie, T1D


Grondslagen H12

Handelingsperspectief op ontwikkeling
Belangrijk bij handelen is betrokken worden bij het handelen van anderen
Het middel bij uitstek van kinderen om zich te ontwikkelen is zelf actief ‘doen’.
Gevolg van het ‘doen’:
 Kinderen ontwikkelen vaardigheden die nodig zijn voor hun betrokkenheid en
participatie in handelen
 Kinderen ervaren succes
 Kinderen ontwikkelen een gevoel van competentie
 Kinderen verkrijgen een positief zelfbeeld
 Kinderen bewegen zich spelenderwijs door de verschillende fasen van
sensomotorische ontwikkeling, van minimale controle over eigen bewegen tot
uitvoeren van complexe handelingen zoals lopen springen balg vangen
schrijven.
 Kinderen ontwikkelen cognitieve vaardigheden
 Het ‘doen’ is 1 v/d krachtigste mechanismen van sociaal-emotionele
ontwikkeling
 Draagt bij aan socialisatieproces waarbij waarden, normen en andere
cultuurkenmerken aangeleerd worden en kinderen, adolescenten,
volwassenen en ouderen steeds competenter worden in hun sociale
vaardigheden.

Aangepast bio-ecologisch model door Wright & Sugarman (4 steeds groter
wordende omgevingen rond de persoon, die ook met elkaar interacteren)
 Eerste omgeving / persoonlijke omgeving (personal setting): onmiddellijke
omgeving persoon (familie, school, vrienden, sportclubs en andere in
woonomgeving)
 Tweede omgeving / relatiesomgeving (setting in interactions): relaties tussen
verschillende personen in onmiddellijke omgeving (schoolvrienden ook
voetbal, collega in zelfde straat)
 Derde omgeving/ maatschappelijke omgeving (institutions and systems):
bestaat uit de maatschappelijke omgeving die indirect van invloed is op
persoon (beleid – gezondheid w.)
 Vierde omgeving / culturele normen en waarden (cultural norms and values):
betreft de invloed van sociaal-economische status, cultuur, subcultuur en
geloofsovertuiging
Dit model biedt voor ET een structuur voor het analyseren van
omgevingsfactoren (ontwikkeling v/h opgroeiende kind, de adolescent en de
volwassene)

Ontwikkeling
Ontwikkeling is levenslang proces, maar theorieën vooral gericht op eerste
twintig jaar, omdat deze nadrukkelijk
waarneembaar is (kinderen en adolescenten).
Elke ontwikkeling geeft verandering, maar niet
elke verandering geeft ontwikkeling, 4
elementen:
 Omkeerbaarheid
 Onderscheidenheid
 Langdurigheid
 Rijping (baardgroei)


2