PABO Natuur & Techniek
samenvatting
1
,Inhoudsopgave
Wat leer je bij Natuur & Techniek?.....................................................................................................6
Cellen..................................................................................................................................................7
Weefsels en organen..........................................................................................................................7
Opdrachten.....................................................................................................................................7
Rijken..................................................................................................................................................8
Rijken..................................................................................................................................................8
Soort of ras?.......................................................................................................................................9
Determineren.....................................................................................................................................9
Opdrachten.....................................................................................................................................9
Voortplanting bij eencelligen en schimmels...........................................................................................9
Schimmels..........................................................................................................................................9
Sporenplanten..................................................................................................................................10
Korstmossen.....................................................................................................................................10
Opdrachten...................................................................................................................................10
Voortplanting bij planten......................................................................................................................11
Geslachtelijke voortplanting.............................................................................................................11
Ongeslachtelijke voortplanting.........................................................................................................11
Voortbestaan planten.......................................................................................................................12
Bomen..............................................................................................................................................12
Opdrachten...................................................................................................................................12
V0ortplanting bij dieren........................................................................................................................13
Paargedrag.......................................................................................................................................13
Soorten bevruchting.........................................................................................................................13
Levendbarend en eierleggend..........................................................................................................13
Bijzondere vormen...........................................................................................................................13
Opdrachten...................................................................................................................................13
Voortplanting bij de mens....................................................................................................................14
Geslachtskenmerken........................................................................................................................14
Het voortplantingsstelsel van de man..............................................................................................14
Het voorplantingsstelsel van de vrouw.............................................................................................15
De menstruatiecyclus.......................................................................................................................15
2
, Bevruchting......................................................................................................................................15
Geboorte..........................................................................................................................................16
Geboorteregeling.............................................................................................................................16
Opdrachten...................................................................................................................................17
Groei en verzorging..............................................................................................................................17
Levensfasen van de mens.................................................................................................................17
Celdeling (mitose).............................................................................................................................17
Hormonen........................................................................................................................................18
Metamorfose....................................................................................................................................18
Bijen..................................................................................................................................................18
Vogels...............................................................................................................................................19
Schimmels........................................................................................................................................19
Opdrachten...................................................................................................................................19
Spijsverteringsstelsel en uitscheidingsstelsel.......................................................................................20
Het spijsverteringsstelsel..................................................................................................................20
Het uitscheidingsstelsel....................................................................................................................21
Opdrachten...................................................................................................................................21
Bloedsomloop.......................................................................................................................................22
Bloed................................................................................................................................................22
Het bloedvatenstelsel.......................................................................................................................22
Het hart............................................................................................................................................22
De bloedsomloop.............................................................................................................................22
Opdrachten...................................................................................................................................23
Skelet en spieren..................................................................................................................................24
Het skelet..........................................................................................................................................24
Gewrichten.......................................................................................................................................24
Spieren.............................................................................................................................................25
Opdrachten...................................................................................................................................25
Het ademhalingsstelsel.........................................................................................................................26
De ademhaling..................................................................................................................................26
Het ademhalingsstelsel.....................................................................................................................26
Luchtzuivering..................................................................................................................................27
Ademhaling bij dieren.......................................................................................................................27
Zenuwstelsel.........................................................................................................................................27
Het zenuwstelsel..............................................................................................................................27
De hersenen.....................................................................................................................................27
Reflex................................................................................................................................................28
Zintuigen...............................................................................................................................................28
3
, Oren..................................................................................................................................................28
Ogen.................................................................................................................................................29
Reuk en smaak..................................................................................................................................29
Voelen..............................................................................................................................................29
Dieren en hun zintuigen...................................................................................................................30
Gezonde voeding..................................................................................................................................30
Voedingsstoffen................................................................................................................................30
Schijf van Vijf....................................................................................................................................31
Ondervoeding en overgewicht.........................................................................................................31
Erfelijkheid............................................................................................................................................32
Chromosomen..................................................................................................................................32
Geslacht van de mens.......................................................................................................................32
Genotype en fenotype......................................................................................................................32
Uitzonderingen.................................................................................................................................33
Evolutie.................................................................................................................................................34
De evolutietheorie............................................................................................................................34
Kunstmatige selectie.........................................................................................................................34
Fossielen...........................................................................................................................................34
Aanpassingsgedrag...............................................................................................................................35
Adaptatie..........................................................................................................................................35
Mimicry............................................................................................................................................35
Territorium.......................................................................................................................................35
Symbiose..........................................................................................................................................36
Afweersystemen mens.....................................................................................................................36
Fotosynthese........................................................................................................................................37
Stofwisselingsprocessen in planten..................................................................................................37
Broeikaseffect...................................................................................................................................37
Voedselketen........................................................................................................................................38
Voedselketen....................................................................................................................................38
Herbivoren........................................................................................................................................38
Carnivoren........................................................................................................................................38
Omnivoren........................................................................................................................................38
Ecosystemen.........................................................................................................................................39
Ecosysteem.......................................................................................................................................39
Zelfde spelregels, verschillende spelers............................................................................................39
Beïnvloedingsfactoren......................................................................................................................39
Wankelevenwicht.............................................................................................................................39
Fasen....................................................................................................................................................40
4
samenvatting
1
,Inhoudsopgave
Wat leer je bij Natuur & Techniek?.....................................................................................................6
Cellen..................................................................................................................................................7
Weefsels en organen..........................................................................................................................7
Opdrachten.....................................................................................................................................7
Rijken..................................................................................................................................................8
Rijken..................................................................................................................................................8
Soort of ras?.......................................................................................................................................9
Determineren.....................................................................................................................................9
Opdrachten.....................................................................................................................................9
Voortplanting bij eencelligen en schimmels...........................................................................................9
Schimmels..........................................................................................................................................9
Sporenplanten..................................................................................................................................10
Korstmossen.....................................................................................................................................10
Opdrachten...................................................................................................................................10
Voortplanting bij planten......................................................................................................................11
Geslachtelijke voortplanting.............................................................................................................11
Ongeslachtelijke voortplanting.........................................................................................................11
Voortbestaan planten.......................................................................................................................12
Bomen..............................................................................................................................................12
Opdrachten...................................................................................................................................12
V0ortplanting bij dieren........................................................................................................................13
Paargedrag.......................................................................................................................................13
Soorten bevruchting.........................................................................................................................13
Levendbarend en eierleggend..........................................................................................................13
Bijzondere vormen...........................................................................................................................13
Opdrachten...................................................................................................................................13
Voortplanting bij de mens....................................................................................................................14
Geslachtskenmerken........................................................................................................................14
Het voortplantingsstelsel van de man..............................................................................................14
Het voorplantingsstelsel van de vrouw.............................................................................................15
De menstruatiecyclus.......................................................................................................................15
2
, Bevruchting......................................................................................................................................15
Geboorte..........................................................................................................................................16
Geboorteregeling.............................................................................................................................16
Opdrachten...................................................................................................................................17
Groei en verzorging..............................................................................................................................17
Levensfasen van de mens.................................................................................................................17
Celdeling (mitose).............................................................................................................................17
Hormonen........................................................................................................................................18
Metamorfose....................................................................................................................................18
Bijen..................................................................................................................................................18
Vogels...............................................................................................................................................19
Schimmels........................................................................................................................................19
Opdrachten...................................................................................................................................19
Spijsverteringsstelsel en uitscheidingsstelsel.......................................................................................20
Het spijsverteringsstelsel..................................................................................................................20
Het uitscheidingsstelsel....................................................................................................................21
Opdrachten...................................................................................................................................21
Bloedsomloop.......................................................................................................................................22
Bloed................................................................................................................................................22
Het bloedvatenstelsel.......................................................................................................................22
Het hart............................................................................................................................................22
De bloedsomloop.............................................................................................................................22
Opdrachten...................................................................................................................................23
Skelet en spieren..................................................................................................................................24
Het skelet..........................................................................................................................................24
Gewrichten.......................................................................................................................................24
Spieren.............................................................................................................................................25
Opdrachten...................................................................................................................................25
Het ademhalingsstelsel.........................................................................................................................26
De ademhaling..................................................................................................................................26
Het ademhalingsstelsel.....................................................................................................................26
Luchtzuivering..................................................................................................................................27
Ademhaling bij dieren.......................................................................................................................27
Zenuwstelsel.........................................................................................................................................27
Het zenuwstelsel..............................................................................................................................27
De hersenen.....................................................................................................................................27
Reflex................................................................................................................................................28
Zintuigen...............................................................................................................................................28
3
, Oren..................................................................................................................................................28
Ogen.................................................................................................................................................29
Reuk en smaak..................................................................................................................................29
Voelen..............................................................................................................................................29
Dieren en hun zintuigen...................................................................................................................30
Gezonde voeding..................................................................................................................................30
Voedingsstoffen................................................................................................................................30
Schijf van Vijf....................................................................................................................................31
Ondervoeding en overgewicht.........................................................................................................31
Erfelijkheid............................................................................................................................................32
Chromosomen..................................................................................................................................32
Geslacht van de mens.......................................................................................................................32
Genotype en fenotype......................................................................................................................32
Uitzonderingen.................................................................................................................................33
Evolutie.................................................................................................................................................34
De evolutietheorie............................................................................................................................34
Kunstmatige selectie.........................................................................................................................34
Fossielen...........................................................................................................................................34
Aanpassingsgedrag...............................................................................................................................35
Adaptatie..........................................................................................................................................35
Mimicry............................................................................................................................................35
Territorium.......................................................................................................................................35
Symbiose..........................................................................................................................................36
Afweersystemen mens.....................................................................................................................36
Fotosynthese........................................................................................................................................37
Stofwisselingsprocessen in planten..................................................................................................37
Broeikaseffect...................................................................................................................................37
Voedselketen........................................................................................................................................38
Voedselketen....................................................................................................................................38
Herbivoren........................................................................................................................................38
Carnivoren........................................................................................................................................38
Omnivoren........................................................................................................................................38
Ecosystemen.........................................................................................................................................39
Ecosysteem.......................................................................................................................................39
Zelfde spelregels, verschillende spelers............................................................................................39
Beïnvloedingsfactoren......................................................................................................................39
Wankelevenwicht.............................................................................................................................39
Fasen....................................................................................................................................................40
4