Bouwkunde Kennis Is Kracht BOUKIK 1OP3
1.1 Waarom seriematig bouwen
Seriematig bouwen: Om met behoud van kwaliteit zo snel en efficiënt mogelijk meerdere
woningen in een serie (herhaling) te realiseren voor een redelijke kostprijs.
Kwaliteit
★ Bouwbesluit
★ Programma van eisen van de opdrachtgever
Snel & efficiënt
★ Geschikte bouwmethode
★ Logistiek bouwmethode
★ Bouwtijd zo kort mogelijk waardoor beperking bouwplaatskosten
★ Voorbereidingstijd zo kort mogelijk waardoor snel met de bouw kan worden
begonnen
Serie & herhaling
★ Casco of de hoofddraagconstructie
★ Plattegrondindeling
★ Bouwdelen
★ Gehele woning
Wat bepaald de kostprijs?
★ Aanneemsom, bouwsom
Seriematige woningbouw wordt dus hoofdzakelijk bepaald door repetitie in het bouwsysteem
(de bouwmethode) van het casco; van de hoofddraagconstructie. We zien ook vaak repetitie
van de gevel, de plattegrond en installaties, maar het is het casco waar het echt om gaat.
Het gebouw is niet seriematig gebouwd als het traditionele gebouw is.
Kapconstructie
Sporen/ gordingen, dakelementen, voor ieder bouwsysteem ongeveer hetzelfde.
Casco: De hoofddraagstructuur van een woning, zonder kap
Alle dragende elementen: Wanden en vloeren, hier zitten de verschillen:
★ Stapelbouw
★ Gietbouw (beton)
★ Prefab montagebouw (beton)
★ Houtskeletbouw
Fundering
Balken/ palen/ Kelder/ stroken, voor ieder bouwsysteem ongeveer hetzelfde.
,Vaak voorkomende standaard afmetingen: breedte 5 à 6m, diepte 9 à 10m
Constructieve eigenschappen:
★ De vloeren overspannen in de kortste richting dus van bouwmuur naar bouwmuur.
★ De voor- en achtergevels zijn niet dragend. Afhankelijk van het ontwerp en
bouwsysteem hebben ze soms wel een stabiliteitsfunctie.
★ Iedere woning is op zichzelf stabiel.
Bouwfysische aspecten:
★ Woningscheidende wand: Geen Rc-eis, want er is geen warmtetransport tussen de
woningen. Je mag er vanuit gaan dat de woningen op ongeveer dezelfde wijze
gebruikt worden. Er is dus (theoretisch) geen warmteverschil en warmtetransport.
★ Geluidseisen: Voor luchtgeluid, contactgeluid en flankerende geluidsoverdracht.
★ Brandeisen. Eisen voor het bezwijken van de constructie, branddoorslag en
brandoverslag.
,1.2 Hoe seriematig bouwen; Bouwmethode
De verschillende bouwmethode:
★ Traditioneel bouwen
○ Het proces duurt lang, alles gebeurd steen voor steen, hierdoor is het nog
flexibel. Traditionele bouw is niet seriematig.
★ Stapelbouw: Materialen worden snel gestapeld.
○ Wanden: Steenachtige (kalkzandsteen) blokken of elementen
○ Vloeren: Prefab beton systeemvloeren, denk aan (geïsoleerde)
kanaalplaatvloeren, ribcassette en breedplaatvloeren.
○ Woningscheidende wand: Ankerloos of massief
○ Stabiliteit: Dwarswand, onderdeel van de gevel of in de plattegrond.
○ Veel standaard elementen, snel starten met de uitvoering, veel werk op de
bouwplaats.
★ Gietbouw
○ Wanden: In het werk gestort beton
○ Vloeren: Verdieping: In het werk gestort beton; Begane grond: prefab beton
systeemvloer, zie stapelbouw.
○ Woningscheidende wand: Massief (soms ankerloos)
○ Stabiliteit: Uit de momentvaste knopen, geen dwarswanden nodig.
○ Veel specialistisch materieel (bekistingen), dit vraagt redelijk veel
voorbereiding en coördinatie, vlotte uitvoering.
★ Prefab montage bouw: Prefab in de fabriek gemaakt.
○ Wanden: Prefab beton
○ Vloeren: Prefab beton systeemvloeren, denk aan (geïsoleerde)
kanaalplaatvloeren, ribcassette en breedplaatvloeren.
○ Woningscheidende wand: Ankerloos
○ Stabiliteit: Dwarswand, onderdeel van de gevel of in de plattegrond.
○ Veel voorbereiding in de productie van de elementen, veel coördinatie, snelle
uitvoering.
★ Houtskeletbouw: Framewerk van houten staanders met beplating en isolatie.
○ Wanden: Houten framewerk met isolatie en beplating
○ Vloeren: Verdieping: Houten balken + plaatmateriaal; soms kanaalplaat:
Begane grond: prefab beton systeemvloer.
○ Woningscheidende wand: Ankerloos
○ Stabiliteit: Dwarswand, onderdeel van de gevel of in de plattegrond.
○ Veel voorbereiding in de productie van de elementen, veel coördinatie, snelle
uitvoering. Duurzaam en licht van gewicht.
★ Staalframebouw
Keuze hangt af van: Kansen, bedreigingen, mogelijkheden en beperkingen.
★ Locatie Bereikbaarheid, logistiek, ruimte op de bouwplaats
★ Duurzaamheidsaspecten
★ Planning; Beschikbare voorbereidingstijd en tijd op de bouwplaats
★ Economische aspecten; Benodigd materieel
★ Veiligheid
★ Bedrijfsaspecten: Wat voor materieel, wat voor personeel heeft het bedrijf,
onderaannemers?
, 1.3 Fundering
Fundering op staal:
Dit is de Nederlandse term* voor een ‘ondiep’ aangelegde
fundering waarbij de krachten uit de bouwconstructie via plaat-
of strookachtige elementen of via poeren in de bodem worden
geleid. *De benaming fundering op staal heeft niets te maken
met het materiaal staal. De term komt uit het Oudgermaans
“stal” wat stand, vaste plaats of staan op, rusten op betekent,
vergelijk met opstal. Staal betekent hier dus eigenlijk,
ondergrond, harde bodem.
Fundering op palen:
Dit is de benaming voor een ‘diep’ aangelegde fundering
waarbij de krachten uit de bouwconstructie via palen (hout,
beton, staal) worden afgevoerd naar een dieper gelegen
draagkrachtige laag.
Fundering op grondvervanging:
Wanneer de directe ondergrond niet draagkrachtig genoeg
is voor een fundering op staal kan je deze afgraven en
vervangen met zand. Dit is economisch alleen interessant
als de slechte laag hooguit 1 à 2 meter is en er geen dure
aanvullende maatregelen nodig zijn zoals verlaging van het
grondwater.
1.1 Waarom seriematig bouwen
Seriematig bouwen: Om met behoud van kwaliteit zo snel en efficiënt mogelijk meerdere
woningen in een serie (herhaling) te realiseren voor een redelijke kostprijs.
Kwaliteit
★ Bouwbesluit
★ Programma van eisen van de opdrachtgever
Snel & efficiënt
★ Geschikte bouwmethode
★ Logistiek bouwmethode
★ Bouwtijd zo kort mogelijk waardoor beperking bouwplaatskosten
★ Voorbereidingstijd zo kort mogelijk waardoor snel met de bouw kan worden
begonnen
Serie & herhaling
★ Casco of de hoofddraagconstructie
★ Plattegrondindeling
★ Bouwdelen
★ Gehele woning
Wat bepaald de kostprijs?
★ Aanneemsom, bouwsom
Seriematige woningbouw wordt dus hoofdzakelijk bepaald door repetitie in het bouwsysteem
(de bouwmethode) van het casco; van de hoofddraagconstructie. We zien ook vaak repetitie
van de gevel, de plattegrond en installaties, maar het is het casco waar het echt om gaat.
Het gebouw is niet seriematig gebouwd als het traditionele gebouw is.
Kapconstructie
Sporen/ gordingen, dakelementen, voor ieder bouwsysteem ongeveer hetzelfde.
Casco: De hoofddraagstructuur van een woning, zonder kap
Alle dragende elementen: Wanden en vloeren, hier zitten de verschillen:
★ Stapelbouw
★ Gietbouw (beton)
★ Prefab montagebouw (beton)
★ Houtskeletbouw
Fundering
Balken/ palen/ Kelder/ stroken, voor ieder bouwsysteem ongeveer hetzelfde.
,Vaak voorkomende standaard afmetingen: breedte 5 à 6m, diepte 9 à 10m
Constructieve eigenschappen:
★ De vloeren overspannen in de kortste richting dus van bouwmuur naar bouwmuur.
★ De voor- en achtergevels zijn niet dragend. Afhankelijk van het ontwerp en
bouwsysteem hebben ze soms wel een stabiliteitsfunctie.
★ Iedere woning is op zichzelf stabiel.
Bouwfysische aspecten:
★ Woningscheidende wand: Geen Rc-eis, want er is geen warmtetransport tussen de
woningen. Je mag er vanuit gaan dat de woningen op ongeveer dezelfde wijze
gebruikt worden. Er is dus (theoretisch) geen warmteverschil en warmtetransport.
★ Geluidseisen: Voor luchtgeluid, contactgeluid en flankerende geluidsoverdracht.
★ Brandeisen. Eisen voor het bezwijken van de constructie, branddoorslag en
brandoverslag.
,1.2 Hoe seriematig bouwen; Bouwmethode
De verschillende bouwmethode:
★ Traditioneel bouwen
○ Het proces duurt lang, alles gebeurd steen voor steen, hierdoor is het nog
flexibel. Traditionele bouw is niet seriematig.
★ Stapelbouw: Materialen worden snel gestapeld.
○ Wanden: Steenachtige (kalkzandsteen) blokken of elementen
○ Vloeren: Prefab beton systeemvloeren, denk aan (geïsoleerde)
kanaalplaatvloeren, ribcassette en breedplaatvloeren.
○ Woningscheidende wand: Ankerloos of massief
○ Stabiliteit: Dwarswand, onderdeel van de gevel of in de plattegrond.
○ Veel standaard elementen, snel starten met de uitvoering, veel werk op de
bouwplaats.
★ Gietbouw
○ Wanden: In het werk gestort beton
○ Vloeren: Verdieping: In het werk gestort beton; Begane grond: prefab beton
systeemvloer, zie stapelbouw.
○ Woningscheidende wand: Massief (soms ankerloos)
○ Stabiliteit: Uit de momentvaste knopen, geen dwarswanden nodig.
○ Veel specialistisch materieel (bekistingen), dit vraagt redelijk veel
voorbereiding en coördinatie, vlotte uitvoering.
★ Prefab montage bouw: Prefab in de fabriek gemaakt.
○ Wanden: Prefab beton
○ Vloeren: Prefab beton systeemvloeren, denk aan (geïsoleerde)
kanaalplaatvloeren, ribcassette en breedplaatvloeren.
○ Woningscheidende wand: Ankerloos
○ Stabiliteit: Dwarswand, onderdeel van de gevel of in de plattegrond.
○ Veel voorbereiding in de productie van de elementen, veel coördinatie, snelle
uitvoering.
★ Houtskeletbouw: Framewerk van houten staanders met beplating en isolatie.
○ Wanden: Houten framewerk met isolatie en beplating
○ Vloeren: Verdieping: Houten balken + plaatmateriaal; soms kanaalplaat:
Begane grond: prefab beton systeemvloer.
○ Woningscheidende wand: Ankerloos
○ Stabiliteit: Dwarswand, onderdeel van de gevel of in de plattegrond.
○ Veel voorbereiding in de productie van de elementen, veel coördinatie, snelle
uitvoering. Duurzaam en licht van gewicht.
★ Staalframebouw
Keuze hangt af van: Kansen, bedreigingen, mogelijkheden en beperkingen.
★ Locatie Bereikbaarheid, logistiek, ruimte op de bouwplaats
★ Duurzaamheidsaspecten
★ Planning; Beschikbare voorbereidingstijd en tijd op de bouwplaats
★ Economische aspecten; Benodigd materieel
★ Veiligheid
★ Bedrijfsaspecten: Wat voor materieel, wat voor personeel heeft het bedrijf,
onderaannemers?
, 1.3 Fundering
Fundering op staal:
Dit is de Nederlandse term* voor een ‘ondiep’ aangelegde
fundering waarbij de krachten uit de bouwconstructie via plaat-
of strookachtige elementen of via poeren in de bodem worden
geleid. *De benaming fundering op staal heeft niets te maken
met het materiaal staal. De term komt uit het Oudgermaans
“stal” wat stand, vaste plaats of staan op, rusten op betekent,
vergelijk met opstal. Staal betekent hier dus eigenlijk,
ondergrond, harde bodem.
Fundering op palen:
Dit is de benaming voor een ‘diep’ aangelegde fundering
waarbij de krachten uit de bouwconstructie via palen (hout,
beton, staal) worden afgevoerd naar een dieper gelegen
draagkrachtige laag.
Fundering op grondvervanging:
Wanneer de directe ondergrond niet draagkrachtig genoeg
is voor een fundering op staal kan je deze afgraven en
vervangen met zand. Dit is economisch alleen interessant
als de slechte laag hooguit 1 à 2 meter is en er geen dure
aanvullende maatregelen nodig zijn zoals verlaging van het
grondwater.
