Samenvatting literatuur Europees recht
1
,Samenvatting literatuur Europees recht
Planning
Le Onderwerp Literatuur Kennisclips Verplichte
s jurisprudentie
en/of EU-
regelgeving
1 EU op hoofdlijnen § 1.1 + 1.2 + 1.4 1
§ 2.1 t/m 2.4
2 EU-recht en beleid § 2.6 2 HvJ Van Gend &
§ 3.1 en 3.4 Loos
HvJ Costa/ENEL
3 Interne markt (deel 1): § 1.3 3 Richtlijn
algemeen § 3.3 2004/38/EG
vrij verkeer van § 4.1 t/m 4.6
personen § 6.1 t/m 6.5
4 Interne markt (deel 2): § 5.1 t/m 5.3 4 HvJ Dassonville
vrij verkeer van § 7.1 t/m 7.5 + 7.7 HvJ Keck
goederen
vrij verkeer van
diensten
vrij verkeer van
kapitaal
5 Interne markt (deel 3): § 8.1 t/m 8.4.2 5 HvJ Höfner
mededingingsrecht § 9.1 t/m 9.4.1 HvJ United
§ 10.1 Brands
6 EU-rechtsbescherming § 1.2.5 (herhaling) 6
§ 2.5
§ 3.2
§ 3.4 (herhaling)
7 Responsiewerkcollege
Literatuur
I.M. Huzen & M. Wormsbecher, Praktisch Europees Recht, Groningen/Houten: Noordhoff Uitgevers
2020 (3e druk).
Officiele website EU (algemeen)
https://europa.eu/european-union/index_nl
officiële website EU-regelgeving
http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale+nl
Officiële website EU-jurisprudentie
https://curia.europa.eu/jcms/jcms/j_6/nl
http://www.europa.nu.nl
http://www.minbuza.nl/ecer
https://europadecentraal.nl
2
,Samenvatting literatuur Europees recht
Kennisclips
Week 1: Hoofdlijnen EU
51 landen in Europa, maar 27 lidstaten
450 miljoen EU-burgers
19 landen hebben de Euro
VEU: voornamelijk wetten over:
Doelstellingen, beginselen, instelling, taken, bevoegdheden en samenstelling van de EU.
VwEU:
Hoe functioneren al die instellingen en alle regels in de EU (werking).
Handvest grondrechten EU
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Het Europese recht is zeer relevant voor de Nederlandse rechtspraktijk. Het Europees recht staat
namelijk hoger in rang, dan het Nederlands recht, omdat het directe werking heeft als voorrang. Veel
nationaal recht, is gebaseerd op Europese Verdragen. Dit komt omdat er een verplichting is, om het
Europees recht om te zetten naar nationaal recht (art. 90-95 Gw).
Naast dat een persoon een burger is van een lidstaat, is diezelfde burger tegelijkertijd ook een burger
van de Unie (art. 9 VEU).
De ontstaansgeschiedenis:
Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal [1952]
Duitsland, Nederlands, België, Luxemburg, Italië en Frankrijk.
Europese Economische Gemeenschap [1958]
Europese Gemeenschap [1993]
Drie pijlerstructuur: Interne markt, buitenland-veiligheid beleid en politie-justitie beleid.
Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie [2009] / Verdrag van Lissabon
- VEU
- VwEU
- Handvest van de Grondrechten is bindend geworden.
Supranationaal = de Europese Unie
Lidstaten hebben soevereiniteit overgedragen aan de Europese Unie, waardoor zij daarmee
beslissingen kan nemen tegen de wil van de lidstaten in.
Intergouvernementeel
Lidstaten zijn gebonden aan het verdrag van deze internationale organisatie, omdat zij hier uitdrukkelijk
mee hebben ingestemd. De beslissingsmacht van deze intergouvernementele organisatie is in handen
bij de afgevaardigden/vertegenwoordigers (ministers) van de lidstaten (Raad van Europa/ bv: EVRM).
Juridische basis EU:
Art. 1 VEU (verdrag inzake de Europese Unie)
Art. 1 VwEU (verdrag inzake de werking van de Europese Unie)
Handvest grondrechten EU
3
, Samenvatting literatuur Europees recht
Doelstellingen Europese Unie (art. 3 VEU):
- Bevorderen welzijn en welvaart EU-burgers (lid 1)
Vanuit economisch perspectief
- Ruimte van vrijheid, veiligheid en recht (lid 2)
Veiligheid door samen te werken op gebied van criminaliteit
Rechtspraak
Vrije grenzen
Vreemdelingenrecht
Privaatrechtelijk
- Interne markt (lid 3 en 26 lid 2 VWEU)
Ruimte zonder binnengrenzen waar 3 vrijheden gelden:
o Vrij verkeer van goederen
o Personen
o Diensten
Non-discriminatie (art. 18 VWEU) en Wederzijdse erkenning (Verordening (EU) 2019/515).
- Economische en Monetaire unie (lid 4)
Economische samenwerking onder lidstaten en gezamenlijke munt (de Euro)
Bevoegdheidsverdeling EU & lidstaten
Attributiebeginsel (art 4 lid 1 en 5 lid 1 VEU / art. 3, 4 en 6 VWEU) wanneer is de EU bevoegd?:
De Europese Unie is enkel bevoegd, als zij die bevoegdheid heeft gekregen van de lidstaten.
Ook is er dan vastgelegd op welke rechtsterreinen zij die bevoegdheden hebben
exclusief/gedeeld/ondersteunend.
Subsidiariteitsbeginsel (art. 5 lid 3 VEU) wanneer bevoegd bij gedeelde bevoegdheid?:
Wanneer de Europese Unie bevoegd is bij een gedeelde bevoegdheid. In beginsel zijn de lidstaten
bevoegd, tenzij het beter op EU niveau geregeld kan worden (bijvoorbeeld: plastic afval in het kader van
duurzaamheid en klimaatsveranderingen).
Evenredigheidsbeginsel (art. 5 lid 4 VEU) hoever mag de EU ingrijpen?:
Reikwijdte van de bevoegdheid van de Europese Unie. De EU mag niet verder gaan dan nodig is.
Loyale samenwerking/Unie trouw (art. 4 lid 3 VEU):
Samenwerking van lidstaten om de doelstellingen van de Europese Unie te verwezenlijken.
4
1
,Samenvatting literatuur Europees recht
Planning
Le Onderwerp Literatuur Kennisclips Verplichte
s jurisprudentie
en/of EU-
regelgeving
1 EU op hoofdlijnen § 1.1 + 1.2 + 1.4 1
§ 2.1 t/m 2.4
2 EU-recht en beleid § 2.6 2 HvJ Van Gend &
§ 3.1 en 3.4 Loos
HvJ Costa/ENEL
3 Interne markt (deel 1): § 1.3 3 Richtlijn
algemeen § 3.3 2004/38/EG
vrij verkeer van § 4.1 t/m 4.6
personen § 6.1 t/m 6.5
4 Interne markt (deel 2): § 5.1 t/m 5.3 4 HvJ Dassonville
vrij verkeer van § 7.1 t/m 7.5 + 7.7 HvJ Keck
goederen
vrij verkeer van
diensten
vrij verkeer van
kapitaal
5 Interne markt (deel 3): § 8.1 t/m 8.4.2 5 HvJ Höfner
mededingingsrecht § 9.1 t/m 9.4.1 HvJ United
§ 10.1 Brands
6 EU-rechtsbescherming § 1.2.5 (herhaling) 6
§ 2.5
§ 3.2
§ 3.4 (herhaling)
7 Responsiewerkcollege
Literatuur
I.M. Huzen & M. Wormsbecher, Praktisch Europees Recht, Groningen/Houten: Noordhoff Uitgevers
2020 (3e druk).
Officiele website EU (algemeen)
https://europa.eu/european-union/index_nl
officiële website EU-regelgeving
http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale+nl
Officiële website EU-jurisprudentie
https://curia.europa.eu/jcms/jcms/j_6/nl
http://www.europa.nu.nl
http://www.minbuza.nl/ecer
https://europadecentraal.nl
2
,Samenvatting literatuur Europees recht
Kennisclips
Week 1: Hoofdlijnen EU
51 landen in Europa, maar 27 lidstaten
450 miljoen EU-burgers
19 landen hebben de Euro
VEU: voornamelijk wetten over:
Doelstellingen, beginselen, instelling, taken, bevoegdheden en samenstelling van de EU.
VwEU:
Hoe functioneren al die instellingen en alle regels in de EU (werking).
Handvest grondrechten EU
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Het Europese recht is zeer relevant voor de Nederlandse rechtspraktijk. Het Europees recht staat
namelijk hoger in rang, dan het Nederlands recht, omdat het directe werking heeft als voorrang. Veel
nationaal recht, is gebaseerd op Europese Verdragen. Dit komt omdat er een verplichting is, om het
Europees recht om te zetten naar nationaal recht (art. 90-95 Gw).
Naast dat een persoon een burger is van een lidstaat, is diezelfde burger tegelijkertijd ook een burger
van de Unie (art. 9 VEU).
De ontstaansgeschiedenis:
Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal [1952]
Duitsland, Nederlands, België, Luxemburg, Italië en Frankrijk.
Europese Economische Gemeenschap [1958]
Europese Gemeenschap [1993]
Drie pijlerstructuur: Interne markt, buitenland-veiligheid beleid en politie-justitie beleid.
Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie [2009] / Verdrag van Lissabon
- VEU
- VwEU
- Handvest van de Grondrechten is bindend geworden.
Supranationaal = de Europese Unie
Lidstaten hebben soevereiniteit overgedragen aan de Europese Unie, waardoor zij daarmee
beslissingen kan nemen tegen de wil van de lidstaten in.
Intergouvernementeel
Lidstaten zijn gebonden aan het verdrag van deze internationale organisatie, omdat zij hier uitdrukkelijk
mee hebben ingestemd. De beslissingsmacht van deze intergouvernementele organisatie is in handen
bij de afgevaardigden/vertegenwoordigers (ministers) van de lidstaten (Raad van Europa/ bv: EVRM).
Juridische basis EU:
Art. 1 VEU (verdrag inzake de Europese Unie)
Art. 1 VwEU (verdrag inzake de werking van de Europese Unie)
Handvest grondrechten EU
3
, Samenvatting literatuur Europees recht
Doelstellingen Europese Unie (art. 3 VEU):
- Bevorderen welzijn en welvaart EU-burgers (lid 1)
Vanuit economisch perspectief
- Ruimte van vrijheid, veiligheid en recht (lid 2)
Veiligheid door samen te werken op gebied van criminaliteit
Rechtspraak
Vrije grenzen
Vreemdelingenrecht
Privaatrechtelijk
- Interne markt (lid 3 en 26 lid 2 VWEU)
Ruimte zonder binnengrenzen waar 3 vrijheden gelden:
o Vrij verkeer van goederen
o Personen
o Diensten
Non-discriminatie (art. 18 VWEU) en Wederzijdse erkenning (Verordening (EU) 2019/515).
- Economische en Monetaire unie (lid 4)
Economische samenwerking onder lidstaten en gezamenlijke munt (de Euro)
Bevoegdheidsverdeling EU & lidstaten
Attributiebeginsel (art 4 lid 1 en 5 lid 1 VEU / art. 3, 4 en 6 VWEU) wanneer is de EU bevoegd?:
De Europese Unie is enkel bevoegd, als zij die bevoegdheid heeft gekregen van de lidstaten.
Ook is er dan vastgelegd op welke rechtsterreinen zij die bevoegdheden hebben
exclusief/gedeeld/ondersteunend.
Subsidiariteitsbeginsel (art. 5 lid 3 VEU) wanneer bevoegd bij gedeelde bevoegdheid?:
Wanneer de Europese Unie bevoegd is bij een gedeelde bevoegdheid. In beginsel zijn de lidstaten
bevoegd, tenzij het beter op EU niveau geregeld kan worden (bijvoorbeeld: plastic afval in het kader van
duurzaamheid en klimaatsveranderingen).
Evenredigheidsbeginsel (art. 5 lid 4 VEU) hoever mag de EU ingrijpen?:
Reikwijdte van de bevoegdheid van de Europese Unie. De EU mag niet verder gaan dan nodig is.
Loyale samenwerking/Unie trouw (art. 4 lid 3 VEU):
Samenwerking van lidstaten om de doelstellingen van de Europese Unie te verwezenlijken.
4