Samenvatting geschiedenis
Hoofdstuk 11:
Paragraaf 2: wereldoorlog 1
Wereldoorlog 1 uitgebroken in 1914 tussen centralen: Duitsland en Oostenrijk-Hongarije en
de geallieerden: Frankrijk, Groot-Brittannië en Rusland. Iedereen dacht dat oorlog voor eind
van jaar klaar zou zijn maar dat was niet het geval het duurde 4 jaar. Soldaten proberden
vanuit loopgraven elkaar te verslaan.
Oorlog onderscheid zich van de vorige door, enorme inzet van moderne wapens. Die
ontwikkeld waren door wetenschappers en ingenieurs en werdenaan lopende band
gemaakt. Soldaten kregen zo niet alleen te maken met gifgas maar ook met mitrailleurs.
Samen met kanonnen achter loopgraven zorgden die ervoor dat de verdedigende partij
altijd in het voordeel was. Aanvallende partij werd blootgesteld aan regen van kogels en
granaatscherven. Andere nieuwe wapens als vliegtuig en tank zouden hier verandering in
brengen. Engelsen gebruikten in 1916 als eerste de tank. Door technische
onvolkomenheden was de tank nog geensucces.
Legerleiding hield de tactiek van voortdurend aanvallen op loopgraven van vijand. Dat de
stuatie als gevolg van de technologische ontwikkelingen drastisch was veranderd, drong niet
door. Soldaten hadden geenkeuze, moesten opdrachten van meerderen opvolgen.
Niet alleen was er het risico om dodelijk aangetroffen te worden. Ook kou, vocht, honger,
ongedierte en de stank van de lijken maakten het verblijf tot een vreselijke ervaring. Als je
overleefde, lagen er andere gevaren op de loer. Zoals zenuwaandoening als gevolg van de
ervaringen aan het front (shelshock). Shellshock werd niet serieus genomen, in brits leger
stond dat gelijk aan lafheid en desertie. Veel soldaten werden als verraders ter dood
veroordeeld of terug gestuurd naar front.
Gewone burgers hadden ook direct te maken met oorlog. Dorpen en steden in frontlinie
vaak ernstig beschadigd zoals Belgisch Ieper. Ook als je daar niet woonde kreeg je er mee te
maken. Vrouwen werkten massaal in wapenindustrie. Massamedia berichtte veel over de
oorlog, vaak met een propagandisch karakter. Regering wilde dat bevolking een positief
beeld kreeg van de verrichtingen van de eigen soldaten.
Miljoenen soldaten kwamen niet alleen uit Europa maar ook uit Europese koloniën in Afrika
en Azië. Hierdoor was ‘grote oorlog’ al vanaf begin een wereldoorlog.
Vanaf 1917 vecht vs mee aan de kant van de geallieerden.
Oorlog eindigde doordat DU niet meer tegen geallieerden op kon. Op 11 November 1918
werd er wapenstilstand gesloten.
, Oorzaken:
- Veel Europese landen waren in 19e eeuw druk bezig met zoveel mogelijk koloniën
stichten in Afrika en Azië. Overzeese gebieden leverden niet alleen goedkope
grondstoffen voor de industrie, maar ook status en macht. Du wilde meedoen aan
deze wedloop om koloniën en streefde zo ook naar machtsuitbreiding in EU.
Engelsen waren daardoor bang dat de Duitse keizer Wilhelm ll de positie van hun
Britse rijk zou aantasten.
- Onderlinge strijd in Europa ging gepaard met sterke vijandbeelden over en weer en
met het ophemelen van de eigen natie. Frankrijk koesterde nog steeds wrok tegen
over Duitsland vanwege de verloren Frans-Duitse oorlog van 1870-1871. Ook werd
oorlog in die tijd niet gezien als iets dat absoluut vermeden moest worden. Het was
eerder een vorm van buitenlandse politiek. Veel geld werd besteed aan produceren
van wapens waaronder oorlogsschepen en het opbouwen van goed getraind leger.
Daarom nationalisme en militarisme ook belangrijke oorzaken.
- De concurrentie tussen Europese landen leidde er bovendien toe dat ze
bondgenootschappen gingen sluiten. Landen spraken af dat ze elkaar te hulp zouden
schieten bij een oorlog. Zo ontstonden de Triple Alliante ( onder leiding van DU) en
de Triple Etente ( onder leiding van FR.
In 1914 bleek het bestaan van deze twee bondgenootschappen een rampzalig effect te
hebben. Toen op de balkan een conflict uitbrak, zagen landen zich verplicht hun
bondgenoten die bij het conflict betrokken waren bij te staan. Klein conflict groeide uit tot
grote oorlog.
Conflict begon met moord op Frans Ferdinand, koopprins van Oostenrijk-Hongarijke en zijn
vrouw Sophie. Het was een politieke moord. De dader was Gavrilo Princip, dat was een
Bosnische nationalist uit Servië. Hij was woendend over het feit dat Oostenrijk-Hongarije in
1908 Bosnié had ingelijfd. Princip vond, net als veel anderen, dat bosnie bij servie hoorde.
Oostenrijk-Hongarije stelde Servie verantwoordelijk voor moord. Duitse keizer Wilhelm ll
koos als eerste partij voor Oostenrijk-Hongarije. Servie werd gesteund door Rusland. Op 28
juli 1914 verlaarde oostenrijk-hongarije de oorlog aan servie, enkele dagen later waren ook
duitsland en rusland in oorlog. Uiteindelijk volgden ook de andere bondgenoten. Na 4 jaar
oorlog sloten de overwinnaars verschillende vredesverdragen met de verliezers. Met DU dat
als hoofdschuldige werd aangemerkt, werd op 28 juni 1919 het verdrag van versailles
gesloten. Du mocht niet onderhandelen over bepalingen in het verdrag, moest
schadevergoeding betalen voor aangerichte verwoestingen, gebied afstaan en ontwapenen.
Groot-Brittanië, Italië en de Vs, maar vooral Frankrijk wilden DU voor lange tijd uitschakelen
als machtig Eu land. Maar uiteindelijk bleek dat deze afhandeling van de oorlog juist basis
legde voor nieuwe spanningen in EU.
Paragraaf 3:
Hoofdstuk 11:
Paragraaf 2: wereldoorlog 1
Wereldoorlog 1 uitgebroken in 1914 tussen centralen: Duitsland en Oostenrijk-Hongarije en
de geallieerden: Frankrijk, Groot-Brittannië en Rusland. Iedereen dacht dat oorlog voor eind
van jaar klaar zou zijn maar dat was niet het geval het duurde 4 jaar. Soldaten proberden
vanuit loopgraven elkaar te verslaan.
Oorlog onderscheid zich van de vorige door, enorme inzet van moderne wapens. Die
ontwikkeld waren door wetenschappers en ingenieurs en werdenaan lopende band
gemaakt. Soldaten kregen zo niet alleen te maken met gifgas maar ook met mitrailleurs.
Samen met kanonnen achter loopgraven zorgden die ervoor dat de verdedigende partij
altijd in het voordeel was. Aanvallende partij werd blootgesteld aan regen van kogels en
granaatscherven. Andere nieuwe wapens als vliegtuig en tank zouden hier verandering in
brengen. Engelsen gebruikten in 1916 als eerste de tank. Door technische
onvolkomenheden was de tank nog geensucces.
Legerleiding hield de tactiek van voortdurend aanvallen op loopgraven van vijand. Dat de
stuatie als gevolg van de technologische ontwikkelingen drastisch was veranderd, drong niet
door. Soldaten hadden geenkeuze, moesten opdrachten van meerderen opvolgen.
Niet alleen was er het risico om dodelijk aangetroffen te worden. Ook kou, vocht, honger,
ongedierte en de stank van de lijken maakten het verblijf tot een vreselijke ervaring. Als je
overleefde, lagen er andere gevaren op de loer. Zoals zenuwaandoening als gevolg van de
ervaringen aan het front (shelshock). Shellshock werd niet serieus genomen, in brits leger
stond dat gelijk aan lafheid en desertie. Veel soldaten werden als verraders ter dood
veroordeeld of terug gestuurd naar front.
Gewone burgers hadden ook direct te maken met oorlog. Dorpen en steden in frontlinie
vaak ernstig beschadigd zoals Belgisch Ieper. Ook als je daar niet woonde kreeg je er mee te
maken. Vrouwen werkten massaal in wapenindustrie. Massamedia berichtte veel over de
oorlog, vaak met een propagandisch karakter. Regering wilde dat bevolking een positief
beeld kreeg van de verrichtingen van de eigen soldaten.
Miljoenen soldaten kwamen niet alleen uit Europa maar ook uit Europese koloniën in Afrika
en Azië. Hierdoor was ‘grote oorlog’ al vanaf begin een wereldoorlog.
Vanaf 1917 vecht vs mee aan de kant van de geallieerden.
Oorlog eindigde doordat DU niet meer tegen geallieerden op kon. Op 11 November 1918
werd er wapenstilstand gesloten.
, Oorzaken:
- Veel Europese landen waren in 19e eeuw druk bezig met zoveel mogelijk koloniën
stichten in Afrika en Azië. Overzeese gebieden leverden niet alleen goedkope
grondstoffen voor de industrie, maar ook status en macht. Du wilde meedoen aan
deze wedloop om koloniën en streefde zo ook naar machtsuitbreiding in EU.
Engelsen waren daardoor bang dat de Duitse keizer Wilhelm ll de positie van hun
Britse rijk zou aantasten.
- Onderlinge strijd in Europa ging gepaard met sterke vijandbeelden over en weer en
met het ophemelen van de eigen natie. Frankrijk koesterde nog steeds wrok tegen
over Duitsland vanwege de verloren Frans-Duitse oorlog van 1870-1871. Ook werd
oorlog in die tijd niet gezien als iets dat absoluut vermeden moest worden. Het was
eerder een vorm van buitenlandse politiek. Veel geld werd besteed aan produceren
van wapens waaronder oorlogsschepen en het opbouwen van goed getraind leger.
Daarom nationalisme en militarisme ook belangrijke oorzaken.
- De concurrentie tussen Europese landen leidde er bovendien toe dat ze
bondgenootschappen gingen sluiten. Landen spraken af dat ze elkaar te hulp zouden
schieten bij een oorlog. Zo ontstonden de Triple Alliante ( onder leiding van DU) en
de Triple Etente ( onder leiding van FR.
In 1914 bleek het bestaan van deze twee bondgenootschappen een rampzalig effect te
hebben. Toen op de balkan een conflict uitbrak, zagen landen zich verplicht hun
bondgenoten die bij het conflict betrokken waren bij te staan. Klein conflict groeide uit tot
grote oorlog.
Conflict begon met moord op Frans Ferdinand, koopprins van Oostenrijk-Hongarijke en zijn
vrouw Sophie. Het was een politieke moord. De dader was Gavrilo Princip, dat was een
Bosnische nationalist uit Servië. Hij was woendend over het feit dat Oostenrijk-Hongarije in
1908 Bosnié had ingelijfd. Princip vond, net als veel anderen, dat bosnie bij servie hoorde.
Oostenrijk-Hongarije stelde Servie verantwoordelijk voor moord. Duitse keizer Wilhelm ll
koos als eerste partij voor Oostenrijk-Hongarije. Servie werd gesteund door Rusland. Op 28
juli 1914 verlaarde oostenrijk-hongarije de oorlog aan servie, enkele dagen later waren ook
duitsland en rusland in oorlog. Uiteindelijk volgden ook de andere bondgenoten. Na 4 jaar
oorlog sloten de overwinnaars verschillende vredesverdragen met de verliezers. Met DU dat
als hoofdschuldige werd aangemerkt, werd op 28 juni 1919 het verdrag van versailles
gesloten. Du mocht niet onderhandelen over bepalingen in het verdrag, moest
schadevergoeding betalen voor aangerichte verwoestingen, gebied afstaan en ontwapenen.
Groot-Brittanië, Italië en de Vs, maar vooral Frankrijk wilden DU voor lange tijd uitschakelen
als machtig Eu land. Maar uiteindelijk bleek dat deze afhandeling van de oorlog juist basis
legde voor nieuwe spanningen in EU.
Paragraaf 3:
