Begrip Definitie
Anatomie Ontleedkunde; bouw van het menselijk
lichaam
Fysiologie De wetenschap van het functioneren van
een levend organisme
Functionele anatomie De bouw van het menselijk lichaam in
directe relaties met de lichaamsfuncties
Inspectie Systematisch de buitenkant van het lichaam
observeren
Palpatie Met de handen en vingers het
lichaamsoppervlak aftasten om iets te
weten komen over dieper gelegen
structuren
Percussie Aan de buitenkant op een deel van het
lichaam kloppen om uit de hoogte van de
toon een indruk te krijgen van de toestand
van het onderliggende weefsel
Auscultatie Met een stethoscoop luisteren naar
geluiden die door het lichaam geproduceerd
worden
Laboratoriumonderzoek Weefsels en vloeistoffen, zoals bloed,
speeksel of urine, worden onderzocht
Röntgenstraling Opnamen maken van de botten
Computertomografie (CT) Ook röntgenstraling; zachtere weefsels
worden ook zichtbaar
Angiografie Het opsporen van afwijkingen in de
hartholten en in de bloedvaten
Magnetic resonance imaging (MRI) Scantechniek, waarbij de
waterstofatoomkernen in het lichaam
gemagnetiseerd worden. Deze techniek is
bedoeld om de ligging, grootte en structuur
van organen en botten weer te geven
Echografie / echoscopie Beeldvormend onderzoek met behulp van
ultrageluidstrillingen
Doppleronderzoek Door middel van hoogfrequente
geluidsgolven kunnen vooral de
stroomrichting en stroomsnelheid van het
bloed in de bloedbaan worden
geregistreerd
,Endoscopie De verzamelnaam voor alle onderzoeken
waarbij gebruikt wordt gemaakt van een
optische sonde
ECG Elektrocardiogram, gegevens over de
hartactiviteit
EEG Elektro-encefalogram, gegevens over de
hersenactiviteit
EMG Elektromyogram, gegevens over de
spieractiviteit
Standaardmens Is eigenlijk niemand
Terminologia Anatomica Internationale naamgeving
a. arteria (slagader)
v. vena (ader)
n. nervus (zenuw), voor (aftakkingen van)
zenuwen
m. musculus (spier)
Analyse Ontleding in bestanddelen
Leven - Heeft de drang tot zelfhandhaving
- Heeft de drang tot soorthandhaving
- Sprake van reactievermogen,
beweging en ontwikkeling
Psychosomatische eenheid Lichaam en geest zijn niet te scheiden
Holistische benadering De gerichtheid op het totaal
Synthese Kennis en inzicht worden samengevoegd
tot een ondeelbaar geheel
Metabolisme Stofwisseling; alle biochemische reacties
die in de cellen kunnen plaatsvinden
Anabole reacties Kleine moleculen worden samengevoegd
tot grotere; kost energie
Assimilatie Opbouwstofwisseling
Katabole reacties Grotere moleculen worden afgebroken tot
kleinere; komt energie vrij
Dissimilatie Afbraakstofwisseling
,Verbranding Veelvoorkomende afbraakreactie; een
energierijke stof reageert met zuurstof
Aerobe dissimilatie Verbranding met zuurstof
Celademhaling Verbranding in de cel
Verbranding van glucose Glucose + zuurstof → energie + water +
co2
Anaerobe dissimilatie Het afbreken van stoffen zonder zuurstof
Anaerobe dissimilatie Glucose → energie + melkzuur + water
Adenosinedifosfaat ADP, de stof die energie kan opladen
Adenosinetrifosfaat ATP, bewaart de energie
Energierijke binding De derde fosfaatbinding
Enzymen Reactieversnellers (altijd eiwitten)
Optimumtemperatuur Bij welke temperatuur het enzym het best
werkt
Zuurgraadspecifiek Enzymen hebben een optimale werking bij
een bepaalde zuurgraad (pH).
Co-enzym Extra stof die meehelpt de reactie goed te
laten verlopen
Topografie Plaatsbeschrijving
Anatomische houding Bepaalde, gedefinieerde houding van het
lichaam
Frontaal vlak Verdeelt het lichaam of delen daarvan in
voor en achter
Transversaal vlak Verdeelt het lichaam of delen daarvan in
boven en onder
Sagittaal vlak Verdeelt het lichaam of delen daarvan in
links en rechts
Mediaanvlak Het mediosaggitale vlak
Lumen Opening, gat
Longitudinale doorsnede Lengtedoorsneden
Ventraal Aan de buikzijde; bij grotere structuren
Dorsaal Aan de rugzijde; bij grotere structuren
, Anterior Aan de voorkant; bij kleinere structuren
Posterior Aan de achterkant; bij kleinere structuren
Centraal In het midden; bij uitgestrekte stelsels
Perifeer Aan de uiteinden; bij uitgestrekte stelsels
Craniaal Aan de kant van de schedel; bij de
wervelkolom of het centrale zenuwstelsel
Caudaal Aan de kant van de staart; bij de
wervelkolom of het centrale zenuwstelsel
Superior Hoger, boven; bij kleinere structuren
Inferior Lager, beneden; bij kleinere structuren
Lateraal Aan de zijkant; algemeen
Mediaal Naar het midden toe; algemeen
Proximaal Aan de kant van de romp; bij ledematen
Distaal Ver van de romp; bij ledematen
Sinister Links; bij symmetrisch gelegen structuren
Dexter Rechts; bij symmetrisch gelegen structuren
Internus Inwendig; bij de ligging in de diepte
Externus Uitwendig; bij de ligging in de diepte
C1 t/m C7 7 cervicale wervels; halswervels
Th1 t/m Th12 12 thoracale wervels (borstwervels)
L1 t/m L12 5 lumbale wervels (lendenwervels)
Statica Bewegingsloze toestand
Dynamica Geeft beweging aan
Flexie Buiging; bij bewegingen van het
ellebooggewricht, de vingers, de knieën en
de tenen
Extensie Strekking; bij bewegingen van het
ellebooggewricht, de vingers, de knieën en
de tenen
Anteflexie Buiging naar voren; bij bewegingen van de
hele arm, het hele been, de romp en het
hoofd
Anatomie Ontleedkunde; bouw van het menselijk
lichaam
Fysiologie De wetenschap van het functioneren van
een levend organisme
Functionele anatomie De bouw van het menselijk lichaam in
directe relaties met de lichaamsfuncties
Inspectie Systematisch de buitenkant van het lichaam
observeren
Palpatie Met de handen en vingers het
lichaamsoppervlak aftasten om iets te
weten komen over dieper gelegen
structuren
Percussie Aan de buitenkant op een deel van het
lichaam kloppen om uit de hoogte van de
toon een indruk te krijgen van de toestand
van het onderliggende weefsel
Auscultatie Met een stethoscoop luisteren naar
geluiden die door het lichaam geproduceerd
worden
Laboratoriumonderzoek Weefsels en vloeistoffen, zoals bloed,
speeksel of urine, worden onderzocht
Röntgenstraling Opnamen maken van de botten
Computertomografie (CT) Ook röntgenstraling; zachtere weefsels
worden ook zichtbaar
Angiografie Het opsporen van afwijkingen in de
hartholten en in de bloedvaten
Magnetic resonance imaging (MRI) Scantechniek, waarbij de
waterstofatoomkernen in het lichaam
gemagnetiseerd worden. Deze techniek is
bedoeld om de ligging, grootte en structuur
van organen en botten weer te geven
Echografie / echoscopie Beeldvormend onderzoek met behulp van
ultrageluidstrillingen
Doppleronderzoek Door middel van hoogfrequente
geluidsgolven kunnen vooral de
stroomrichting en stroomsnelheid van het
bloed in de bloedbaan worden
geregistreerd
,Endoscopie De verzamelnaam voor alle onderzoeken
waarbij gebruikt wordt gemaakt van een
optische sonde
ECG Elektrocardiogram, gegevens over de
hartactiviteit
EEG Elektro-encefalogram, gegevens over de
hersenactiviteit
EMG Elektromyogram, gegevens over de
spieractiviteit
Standaardmens Is eigenlijk niemand
Terminologia Anatomica Internationale naamgeving
a. arteria (slagader)
v. vena (ader)
n. nervus (zenuw), voor (aftakkingen van)
zenuwen
m. musculus (spier)
Analyse Ontleding in bestanddelen
Leven - Heeft de drang tot zelfhandhaving
- Heeft de drang tot soorthandhaving
- Sprake van reactievermogen,
beweging en ontwikkeling
Psychosomatische eenheid Lichaam en geest zijn niet te scheiden
Holistische benadering De gerichtheid op het totaal
Synthese Kennis en inzicht worden samengevoegd
tot een ondeelbaar geheel
Metabolisme Stofwisseling; alle biochemische reacties
die in de cellen kunnen plaatsvinden
Anabole reacties Kleine moleculen worden samengevoegd
tot grotere; kost energie
Assimilatie Opbouwstofwisseling
Katabole reacties Grotere moleculen worden afgebroken tot
kleinere; komt energie vrij
Dissimilatie Afbraakstofwisseling
,Verbranding Veelvoorkomende afbraakreactie; een
energierijke stof reageert met zuurstof
Aerobe dissimilatie Verbranding met zuurstof
Celademhaling Verbranding in de cel
Verbranding van glucose Glucose + zuurstof → energie + water +
co2
Anaerobe dissimilatie Het afbreken van stoffen zonder zuurstof
Anaerobe dissimilatie Glucose → energie + melkzuur + water
Adenosinedifosfaat ADP, de stof die energie kan opladen
Adenosinetrifosfaat ATP, bewaart de energie
Energierijke binding De derde fosfaatbinding
Enzymen Reactieversnellers (altijd eiwitten)
Optimumtemperatuur Bij welke temperatuur het enzym het best
werkt
Zuurgraadspecifiek Enzymen hebben een optimale werking bij
een bepaalde zuurgraad (pH).
Co-enzym Extra stof die meehelpt de reactie goed te
laten verlopen
Topografie Plaatsbeschrijving
Anatomische houding Bepaalde, gedefinieerde houding van het
lichaam
Frontaal vlak Verdeelt het lichaam of delen daarvan in
voor en achter
Transversaal vlak Verdeelt het lichaam of delen daarvan in
boven en onder
Sagittaal vlak Verdeelt het lichaam of delen daarvan in
links en rechts
Mediaanvlak Het mediosaggitale vlak
Lumen Opening, gat
Longitudinale doorsnede Lengtedoorsneden
Ventraal Aan de buikzijde; bij grotere structuren
Dorsaal Aan de rugzijde; bij grotere structuren
, Anterior Aan de voorkant; bij kleinere structuren
Posterior Aan de achterkant; bij kleinere structuren
Centraal In het midden; bij uitgestrekte stelsels
Perifeer Aan de uiteinden; bij uitgestrekte stelsels
Craniaal Aan de kant van de schedel; bij de
wervelkolom of het centrale zenuwstelsel
Caudaal Aan de kant van de staart; bij de
wervelkolom of het centrale zenuwstelsel
Superior Hoger, boven; bij kleinere structuren
Inferior Lager, beneden; bij kleinere structuren
Lateraal Aan de zijkant; algemeen
Mediaal Naar het midden toe; algemeen
Proximaal Aan de kant van de romp; bij ledematen
Distaal Ver van de romp; bij ledematen
Sinister Links; bij symmetrisch gelegen structuren
Dexter Rechts; bij symmetrisch gelegen structuren
Internus Inwendig; bij de ligging in de diepte
Externus Uitwendig; bij de ligging in de diepte
C1 t/m C7 7 cervicale wervels; halswervels
Th1 t/m Th12 12 thoracale wervels (borstwervels)
L1 t/m L12 5 lumbale wervels (lendenwervels)
Statica Bewegingsloze toestand
Dynamica Geeft beweging aan
Flexie Buiging; bij bewegingen van het
ellebooggewricht, de vingers, de knieën en
de tenen
Extensie Strekking; bij bewegingen van het
ellebooggewricht, de vingers, de knieën en
de tenen
Anteflexie Buiging naar voren; bij bewegingen van de
hele arm, het hele been, de romp en het
hoofd
