Toets II Thermodynamica van Fasen-Evenwichten
Opgave 1
Beschrijf in uw eigen woorden wat de verschillen en overeenkomsten zijn tussen een molaire en een partieel
molaire grootheid. Geef daarbij van elke thermodynamische grootheid die u gebruikt een heldere definitie en
waar nodig de (definiërende) formule.
Antwoord
Een molaire grootheid geeft de afhankelijkheid van de onderhavige grootheid met de hoeveelheid materie in
het systeem, terwijl een partieel molaire grootheid alleen de afhankelijkheid geeft voor de hoeveelheid van
een van de componenten. Als het systeem maar een component kent, dan zijn de twee grootheden identiek.
1 van 4
,Opgave 2
90
84.562 kPa
80 T 333.15 K
70
60
p / kPa
50
40
30
19.953 kPa 20
10
0 0.1 0.2 0.3 0.4 0.5 0.6 0.7 0.8 0.9 1
Mole fraction x
Een groep studenten moet een ontwerp maken voor een “flash drum” om een equimolaire stroom van een
methanol(1)/water(2) mengsel zoveel mogelijk te ontwateren. Het mengsel wordt met hoge temperatuur en
druk aangevoerd en komt tot evenwicht bij 60.0 oC en 48.852 kPa. Aanvankelijk gaan zij uit van een ideaal
mengsel en berekenen met Raoult en Dalton een kook- en damplijn en vinden bij de gegeven temperatuur
en druk een methanolfractie xt in de vloeistoffase en yt in de dampfase. Daarna wordt het experiment daad-
werkelijk uitgevoerd en zij vinden methanolfracties x = 0.3039 en y = 0.6943 in respectievelijk de vloeistof-
en dampfase. Zij concluderen, dat het systeem sterk niet-ideaal is. Vervolgens vinden zij in de literatuur een
correlatie voor de excess Gibbs energie van dat systeem die luidt
GE x1x2 (a1x1 a2 x2 )RT
met bij de gegeven temperatuur de waarden a1 = 0.475 en a2 = 0.683. Hiermee berekenen zij bovenstaand
diagram en kunnen daarmee hun ontwerp verder afronden.
a. Bereken de molfracties xt en yt en voorspel daarmee het deel van de inkomende stroom dat als vloei-
stofstroom uit de “flash drum” komt.
Methode
Uit Raoult en Dalton volgt p xt p1sat (1 xt )p2sat waaruit we kunnen berekenen x p p2
sat
p1sat p2sat
t
sat
Met Raoult y t xt p1 c
p
Uit de twee behoudswetten nL nV n volgt de hefboomregel nL z y t
t L
x n y n
t V zn nL nV xt y t
Uitwerking
p p2sat 48.852 19.953
xt 0.45
p1 p2
sat sat
84.562 19.953
xt p1sat 0.45 84.562
yt 0.77
p 48.852
nL z yt 0.50 0.77
0.84
nL nV xt y t 0.45 0.77
Beschouwing
Alle fracties zijn tussen de 0 en 1
Twee cijfers nauwkeurig op grond van de gegevens.
2 van 4
, b. Bereken uit de gegeven Pxy-informatie voor 60.0 oC en 48.852 kPa de fugaciteiten, de activiteiten en de
excess Gibbs energie (in eenheden RT) en vergelijk de laatste met behulp van de gevonden correlatie.
Methode
Fugaciteiten fˆj ˆj y j p y j p , waarbij de fugaciteitscoëfficiënt op 1 is gesteld vanwege de lage druk.
fˆj fˆj
Activiteitscoëfficiënten
j
x jfj x j psat
j
E
Excess Gibbs energie G x ln
j j
RT j
Uitwerking
y 0.6943 33.918
fˆ p 48.852 kPa kPa
1 y 0.3057 14.934
fˆ 33.918 / (0.3039 84.562) 1.320
j j sat
x j pj 14.934 / (1 0.3039) 19.953 1.075
GE
x j ln j 0.3039 ln1.320 (1 0.3039)ln1.075 0.135
RT j
GcE
x 1 x (a1x a2 1 x ) 0.1311
RT
Beschouwing
De experimentele en de correlatiewaarden voor de excess Gibbs energie komen goed overeen.
3 significante cijfers op grond van gegevens.
c. Bereken tenslotte aan de hand van de gemeten methanolfracties het deel van de inkomende stroom dat
als vloeistofstroom uittreedt.
Methode
Uit de twee behoudswetten
nL nV n volgt de hefboomregel nL zy
xnL ynV zn nL nV x y
Uitwerking
nL zy 0.50 0.6934
0.50
nL nV x y 0.3039 0.6934
Beschouwing
Beduidend lagere vloeistofstroom dan aanvankelijk berekend
Twee cijfers nauwkeurig op grond van de gegevens.
3 van 4
Opgave 1
Beschrijf in uw eigen woorden wat de verschillen en overeenkomsten zijn tussen een molaire en een partieel
molaire grootheid. Geef daarbij van elke thermodynamische grootheid die u gebruikt een heldere definitie en
waar nodig de (definiërende) formule.
Antwoord
Een molaire grootheid geeft de afhankelijkheid van de onderhavige grootheid met de hoeveelheid materie in
het systeem, terwijl een partieel molaire grootheid alleen de afhankelijkheid geeft voor de hoeveelheid van
een van de componenten. Als het systeem maar een component kent, dan zijn de twee grootheden identiek.
1 van 4
,Opgave 2
90
84.562 kPa
80 T 333.15 K
70
60
p / kPa
50
40
30
19.953 kPa 20
10
0 0.1 0.2 0.3 0.4 0.5 0.6 0.7 0.8 0.9 1
Mole fraction x
Een groep studenten moet een ontwerp maken voor een “flash drum” om een equimolaire stroom van een
methanol(1)/water(2) mengsel zoveel mogelijk te ontwateren. Het mengsel wordt met hoge temperatuur en
druk aangevoerd en komt tot evenwicht bij 60.0 oC en 48.852 kPa. Aanvankelijk gaan zij uit van een ideaal
mengsel en berekenen met Raoult en Dalton een kook- en damplijn en vinden bij de gegeven temperatuur
en druk een methanolfractie xt in de vloeistoffase en yt in de dampfase. Daarna wordt het experiment daad-
werkelijk uitgevoerd en zij vinden methanolfracties x = 0.3039 en y = 0.6943 in respectievelijk de vloeistof-
en dampfase. Zij concluderen, dat het systeem sterk niet-ideaal is. Vervolgens vinden zij in de literatuur een
correlatie voor de excess Gibbs energie van dat systeem die luidt
GE x1x2 (a1x1 a2 x2 )RT
met bij de gegeven temperatuur de waarden a1 = 0.475 en a2 = 0.683. Hiermee berekenen zij bovenstaand
diagram en kunnen daarmee hun ontwerp verder afronden.
a. Bereken de molfracties xt en yt en voorspel daarmee het deel van de inkomende stroom dat als vloei-
stofstroom uit de “flash drum” komt.
Methode
Uit Raoult en Dalton volgt p xt p1sat (1 xt )p2sat waaruit we kunnen berekenen x p p2
sat
p1sat p2sat
t
sat
Met Raoult y t xt p1 c
p
Uit de twee behoudswetten nL nV n volgt de hefboomregel nL z y t
t L
x n y n
t V zn nL nV xt y t
Uitwerking
p p2sat 48.852 19.953
xt 0.45
p1 p2
sat sat
84.562 19.953
xt p1sat 0.45 84.562
yt 0.77
p 48.852
nL z yt 0.50 0.77
0.84
nL nV xt y t 0.45 0.77
Beschouwing
Alle fracties zijn tussen de 0 en 1
Twee cijfers nauwkeurig op grond van de gegevens.
2 van 4
, b. Bereken uit de gegeven Pxy-informatie voor 60.0 oC en 48.852 kPa de fugaciteiten, de activiteiten en de
excess Gibbs energie (in eenheden RT) en vergelijk de laatste met behulp van de gevonden correlatie.
Methode
Fugaciteiten fˆj ˆj y j p y j p , waarbij de fugaciteitscoëfficiënt op 1 is gesteld vanwege de lage druk.
fˆj fˆj
Activiteitscoëfficiënten
j
x jfj x j psat
j
E
Excess Gibbs energie G x ln
j j
RT j
Uitwerking
y 0.6943 33.918
fˆ p 48.852 kPa kPa
1 y 0.3057 14.934
fˆ 33.918 / (0.3039 84.562) 1.320
j j sat
x j pj 14.934 / (1 0.3039) 19.953 1.075
GE
x j ln j 0.3039 ln1.320 (1 0.3039)ln1.075 0.135
RT j
GcE
x 1 x (a1x a2 1 x ) 0.1311
RT
Beschouwing
De experimentele en de correlatiewaarden voor de excess Gibbs energie komen goed overeen.
3 significante cijfers op grond van gegevens.
c. Bereken tenslotte aan de hand van de gemeten methanolfracties het deel van de inkomende stroom dat
als vloeistofstroom uittreedt.
Methode
Uit de twee behoudswetten
nL nV n volgt de hefboomregel nL zy
xnL ynV zn nL nV x y
Uitwerking
nL zy 0.50 0.6934
0.50
nL nV x y 0.3039 0.6934
Beschouwing
Beduidend lagere vloeistofstroom dan aanvankelijk berekend
Twee cijfers nauwkeurig op grond van de gegevens.
3 van 4