Samenvatting medische biologie BS3 & BS4

Samenvatting Medische biologie BS3&4

Kan de anatomie en fysiologie van het spijsverteringskanaal
beschrijven, met inbegrip van het slikken, braken en de
stofwisselingsprocessen op
celniveau (vet- eiwit en
suikerstofwisseling)

Spijsverteringskanaal anatomie

Mondholte
Bevat:
- Huig = Uvula
- Tong
- Gebit

Speekselklieren:
- Onder tong
- Onder de kaak
- Onder het oor

Je hebt 6 speekselklieren in je mond die 1-1,5 liter speeksel per dag produceren.
Enzymen, koolhydraten verteren
Anti-stoffen (voor je weerstand)
Lysozymen (kunnen bacteriën dood maken door de wand kapot te maken) worden

Slikken

Je tong heb je nodig om te slikken, bewust en onbewust.
1. Bolus tegen harde gehemelte, tong trekt zich terug, pharynx ingeduwd, zacht
gehemelte omhoog.
2. Strottenhoofd komt omhoog, epiglottis sluit glottis.
3. Bolus komt oesophagus binnen, peristaltische contracties, onderste kringspier laat de
bolus door.
4. Bolus komt maag binnen. Onderste oesophagus spinster sluit.

Duurt gemiddeld 9 seconde.
Bolus is voedselbrij.

,Braken (emesis)

Chemische of mechanische (voedselvergiftiging)
irritaties.
 Zachte gehemelte, pharynx, oesophagus, maag,
begin dunne darm
 Braakcentrum verlengde merg

Mechanisch- vinger in keel
Chemisch- voedselvergiftiging

 Meer klierproductie —> slijm (bescherming voor
de holtes)
 Pylorussfincter (kringspier tussen de maag en 12 vingerige darm) ontspant
 Peristaltische (kneden) golven en krachtige uitademing
 Inhoud duodenum en begin jejunum naar maag gestuwd
 Maaginhoud wordt naar buiten gestuwd
 Toegang naar de neusholte geblokkeerd.


Slokdarm – oesophagus
 Gespierd
 Meerlagig plaveisel epitheel weefsel —> beschermend. Slokdarm niet beschadigd
door eten en maagzuur
 Bovenste oesophagus sfincter (kringspier) (ook wel keelholte kringspier)
 Gastro-oesophageale sfincter (onderste) Spier tussen maag en slokdarm, als die niet
goed sluit kan er maagzuur naar boven komen.


Maag – ventriculus – gaster

 Tijdelijke opslag
 Kneding
 Chemische afbraak (eiwit vertering)
 Productie van intrinsieke factor (stofje of
vitamine B12 op te nemen)
 Maagwand geplooid

Sterke muscalatuur
 Longitudinale laag

,  Circulaire laag (rondom)
 Schuine laag



Peritonium (buikvlies)

Kan ontsteken (blindedarm ontsteking)

Twee lagen:
 Visceraal peritonium (over de organen heen)
 parietaal perietaal peritoneum (bekleed de buikholte)




Mesenteria (dubbele laag, die vanuit de buikholte is vastgehechte aan de dunne darm)

Omentum minus (verbinding maag en lever) en omentum majus (flap die in de buikwand
boven op de darmen ligt)

Activiteit van de maag

3 fasen

1. Cefalische fase
 Maagsapafgifte

2. Gastrische fase
 Voedsel al doorgeslikt
 knedende bewerkingen
 Maagsapafgifte
 pH daalt sterk

, 3. Intestinale fase
 eerste chymus gaat door de pylorus
 Activiteit van de maag neemt af
 Kleine beetjes worden doorgelaten
Dunne darm

Meest belangrijk resorptie voedingstoffen
Totaal 6 meter
 Duodenum (twaalfvingerige darm)
 Jejunum (nuchtere darm)
 Ileum (kronkeldarm)

Veel verteringsactiviteit in dunne darm
 Pancreassap – Alvleesklier (produceert
enzymen die koolydraten, eiwitten en

vetten kan verteren)
 Gal – Galblaas (emulgeert
vetten)
 Darmsap (bevat enzymen die
koolydraten en eiwitten
verteert)




Histologie (weefselleer)

Oppervlake vergroting door:
 Plooien, richels in de submucosa
 Villi (darmvlokken
 Microvilli

Glas spierweefsel
Capilairen netwerk -> haarvatnetwerk -> poortader -> twaalfvingerigedarm
Poortader