KA 1 KA 2 KA 3 KA 4
H 1. Het veranderde mens- en De hernieuwde oriëntatie op Het begin van de Europese
5 wereldbeeld van de het erfgoed van de klassieke overzeese expansie
renaissance oudheid
2. Het begin van een nieuwe
wetenschappelijke
belangstelling
H Wereldwijde handelscontacten, Het streven van vorsten naar De wetenschappelijke
6 handelskapitalisme en het begin van absolute macht revolutie
een wereldeconomie
H Rationeel optimisme en ‘verlicht Het voortbestaan van het De democratische revoluties Uitbouw van de Europese overheersing,
7 denken’ dat werd toegepast op alle ancien régime met pogingen in westerse landen met als met name in de vorm van
terreinen van de samenleving: om het vorstelijk bestuur op gevolg discussies over plantagekoloniën en de daarmee
godsdienst, politiek, economie en eigentijdse verlichte wijze vorm grondwetten, grondrechten verbonden trans-Atlantische slavenhandel,
sociale verhoudingen te geven (verlicht absolutisme) en staatsbugerschap en de opkomst van het abolitionisme
H De industriële revolutie die in de De opkomst van politiek- Voortschrijdende De opkomst van emancipatiebewegingen
8 westerse wereled de basis legde maatschappelijke stromingen: democratisering, met
voor de industriële samenleving liberalisme, nationalisme, deelname van steeds meer
socialisme, confessionalisme en mannen en vrouwen aan het
feminisme politieke proces
KA 5 KA 6 KA 7 KA 8
H Discussies over sociale kwestie De moderne vorm van
8 imperialisme die verband hield
met de industrialisatie
, H9 H10
KA 1 De verdeling van de wereld in twee ideologische blokken in de
De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen
greep van een wapenwedloop en de daaruit voortvloeiende
en vormen van massaorganisatie (1)
dreiging van een atoomoorlog (1)(2)
KA 2 Het in de praktijk brengen van de totalitaire ideologieën: De dekolonisatie die een eind maakte aan de westerse hegemonie
communisme en fascisme/nationaalsocialisme (1) in de wereld (2)
KA 3 De crisis van het wereldkapitalisme (1) De eenwording van europa (1)(2)
KA 4 De toenemende westerse welvaart die vanaf de jaren ’60 van de
Het voeren van twee wereldoorlogen (1) 20e eeuw aanleiding gaf tot ingrijpende sociaal-culturele
veranderingsprocessen (1)(2)
KA 5 Racisme en discriminatie die leiden tot genocide, in het
De ontwikkeling van pluriforme en multiculturele samenlevingen (2)
bijzonder op de joden (1)
KA 6 De Duitse bezetting van Nederland (1)
KA 7 Verwoestingen op niet eerder vertoonde schaal door
massavernietigingswapens en de betrokkenheid van de
burgerbevolking bij oorlogvoering
KA 8 Vormen van verzet tegen het West-Europese imperialisme
Tijdvak 9 - (1900-1950) Tijdvak 10 - (1950-heden)
Tijd van wereldoorlogen Tijd van televisie en computer
1e helft 20e eeuw 2e helft 20e eeuw
Moderne tijd Moderne tijd
,Hoofdstuk 5: Tijd van ontdekkers en hervormers (1500 – 1600)
Renaissancetijd
16e eeuw
vroegmoderne tijd
Hoofdstuk 6: Tijd van regenten en vorsten (1600 – 1700)
Gouden eeuw
17e eeuw
vroegmoderne tijd
Hoofdstuk 7: Tijd van pruiken en revoluties (1700 – 1800)
eeuw van de verlichting
18e eeuw
vroegmoderne tijd
Hoofdstuk 8: Tijd van burgers en stoommachines (1800 – 1900)
19e eeuw
moderne tijd
hoofdstuk 9: Tijd van wereldoorlogen ( 1900-1950 )
eerste wereldoorlog + tweede wereldoorlog
koude oorlog
hoofdstuk 10: tijd van televisie en computer ( 1950 – heden )
, 5.1) tijd van ontdekkers en hervormers
> de herleving van de oudheid
In de renaissance werd de klassieke oudheid onderzocht en herleefd ( bv; taal, tempels, beeldhouwwerk en beelden van legeraanvoerders
Renaissance: wedergeboorte van de oudheid
Door de renaissance 1) veranderde het mens- en wereldbeeld en ontstond er een 2) nieuwe wetenschappelijke belangstelling
De kennis van mens en wereld werd belangrijker dan godsdienst, de invloed die godsdienst had op de maatschappij veranderde en mensen
namen niet langer aan dat alles gebeurde onder invloed van god
Kenmerken Renaissance:
Onderzoek naar natuur
Onderzoek naar de anatomie van de mens
Oude artsen werden bestudeerd
Veranderen vh mens- en wereldbeeld
Ontstaan wetenschappelijke belangstelling
Humanisten: bestudeerden teksten van de oudheid en stelden den mens centraal
Erasmus was een bekende humanist, doel:
I. De kerk moderniseren door het humanisme en het christendom samen te voegen
II. Erasmus ontdekte fouten in de bijbel, doordat er naarmate de jaren vorderden mensen de bijbel verkeerd vertaalden
H 1. Het veranderde mens- en De hernieuwde oriëntatie op Het begin van de Europese
5 wereldbeeld van de het erfgoed van de klassieke overzeese expansie
renaissance oudheid
2. Het begin van een nieuwe
wetenschappelijke
belangstelling
H Wereldwijde handelscontacten, Het streven van vorsten naar De wetenschappelijke
6 handelskapitalisme en het begin van absolute macht revolutie
een wereldeconomie
H Rationeel optimisme en ‘verlicht Het voortbestaan van het De democratische revoluties Uitbouw van de Europese overheersing,
7 denken’ dat werd toegepast op alle ancien régime met pogingen in westerse landen met als met name in de vorm van
terreinen van de samenleving: om het vorstelijk bestuur op gevolg discussies over plantagekoloniën en de daarmee
godsdienst, politiek, economie en eigentijdse verlichte wijze vorm grondwetten, grondrechten verbonden trans-Atlantische slavenhandel,
sociale verhoudingen te geven (verlicht absolutisme) en staatsbugerschap en de opkomst van het abolitionisme
H De industriële revolutie die in de De opkomst van politiek- Voortschrijdende De opkomst van emancipatiebewegingen
8 westerse wereled de basis legde maatschappelijke stromingen: democratisering, met
voor de industriële samenleving liberalisme, nationalisme, deelname van steeds meer
socialisme, confessionalisme en mannen en vrouwen aan het
feminisme politieke proces
KA 5 KA 6 KA 7 KA 8
H Discussies over sociale kwestie De moderne vorm van
8 imperialisme die verband hield
met de industrialisatie
, H9 H10
KA 1 De verdeling van de wereld in twee ideologische blokken in de
De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen
greep van een wapenwedloop en de daaruit voortvloeiende
en vormen van massaorganisatie (1)
dreiging van een atoomoorlog (1)(2)
KA 2 Het in de praktijk brengen van de totalitaire ideologieën: De dekolonisatie die een eind maakte aan de westerse hegemonie
communisme en fascisme/nationaalsocialisme (1) in de wereld (2)
KA 3 De crisis van het wereldkapitalisme (1) De eenwording van europa (1)(2)
KA 4 De toenemende westerse welvaart die vanaf de jaren ’60 van de
Het voeren van twee wereldoorlogen (1) 20e eeuw aanleiding gaf tot ingrijpende sociaal-culturele
veranderingsprocessen (1)(2)
KA 5 Racisme en discriminatie die leiden tot genocide, in het
De ontwikkeling van pluriforme en multiculturele samenlevingen (2)
bijzonder op de joden (1)
KA 6 De Duitse bezetting van Nederland (1)
KA 7 Verwoestingen op niet eerder vertoonde schaal door
massavernietigingswapens en de betrokkenheid van de
burgerbevolking bij oorlogvoering
KA 8 Vormen van verzet tegen het West-Europese imperialisme
Tijdvak 9 - (1900-1950) Tijdvak 10 - (1950-heden)
Tijd van wereldoorlogen Tijd van televisie en computer
1e helft 20e eeuw 2e helft 20e eeuw
Moderne tijd Moderne tijd
,Hoofdstuk 5: Tijd van ontdekkers en hervormers (1500 – 1600)
Renaissancetijd
16e eeuw
vroegmoderne tijd
Hoofdstuk 6: Tijd van regenten en vorsten (1600 – 1700)
Gouden eeuw
17e eeuw
vroegmoderne tijd
Hoofdstuk 7: Tijd van pruiken en revoluties (1700 – 1800)
eeuw van de verlichting
18e eeuw
vroegmoderne tijd
Hoofdstuk 8: Tijd van burgers en stoommachines (1800 – 1900)
19e eeuw
moderne tijd
hoofdstuk 9: Tijd van wereldoorlogen ( 1900-1950 )
eerste wereldoorlog + tweede wereldoorlog
koude oorlog
hoofdstuk 10: tijd van televisie en computer ( 1950 – heden )
, 5.1) tijd van ontdekkers en hervormers
> de herleving van de oudheid
In de renaissance werd de klassieke oudheid onderzocht en herleefd ( bv; taal, tempels, beeldhouwwerk en beelden van legeraanvoerders
Renaissance: wedergeboorte van de oudheid
Door de renaissance 1) veranderde het mens- en wereldbeeld en ontstond er een 2) nieuwe wetenschappelijke belangstelling
De kennis van mens en wereld werd belangrijker dan godsdienst, de invloed die godsdienst had op de maatschappij veranderde en mensen
namen niet langer aan dat alles gebeurde onder invloed van god
Kenmerken Renaissance:
Onderzoek naar natuur
Onderzoek naar de anatomie van de mens
Oude artsen werden bestudeerd
Veranderen vh mens- en wereldbeeld
Ontstaan wetenschappelijke belangstelling
Humanisten: bestudeerden teksten van de oudheid en stelden den mens centraal
Erasmus was een bekende humanist, doel:
I. De kerk moderniseren door het humanisme en het christendom samen te voegen
II. Erasmus ontdekte fouten in de bijbel, doordat er naarmate de jaren vorderden mensen de bijbel verkeerd vertaalden