INNOVATIEBELOFTEN IN DE GEZONDHEIDSZORG
Essay 2
Naam X
Studentnummer X
Vak Kritische Studies van Management en Innovatie
Tutor X
Deadline X
, INLEIDING
Innovaties zijn niet meer weg te denken uit de huidige maatschappij. Iedereen is altijd en overal wel
bezig met innoveren, vernieuwingen invoeren om vooruit te komen (Van Dale, 2021). Ook binnen de
gezondheidszorg is innovatie een veel besproken onderwerp. De zorgkwaliteit moet immers altijd
beter. Deze visie wordt op allerlei manieren bewerkstelligd. Zo werd er in 2019 ‘Games tegen
eenzaamheid’ geïntroduceerd. Een groot probleem onder ouderen en bovendien zeer actueel door
de huidige coronacrisis. Deze games zouden een oplossing bieden om eenzaamheid tegen te gaan
door het aanpassingsvermogen te vergroten en men met elkaar in contact te brengen (Zuster Jansen,
2019). Echter, twee jaar later, wordt er in de praktijk gezien dat deze innovatie niet tot nauwelijks
wordt uitgevoerd. Dit is vaker het geval; innovaties die een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan
de gezondheidszorg, maar niet altijd worden waargemaakt (NIVEL & CTTR, 2013). Kortom, innovaties
die de zorg ‘fundamenteel’ zullen veranderen, blijven vaak mooie beloften. Daarom staat in dit essay
de volgende vraag centraal: Hoe kan het dat innovaties steevast gepaard gaan met torenhoge
beloften, terwijl er in de praktijk vaak weinig van terecht blijkt te komen?
Om antwoord te krijgen op deze vraag, worden er verschillende perspectieven, theorieën en
invalshoeken omtrent innovatie geanalyseerd. Het klassieke beeld van innoveren wordt afgezet
tegen het alternatieve, afwijkende hiervan. Tot slot wordt er extra aandacht besteed aan het begrip
‘situated novelty’.
KLASSIEK PERSPECTIEF
Kuczmarski (2003) ziet innovatie als iets positiefs en definieert het als een voortdurende toewijding
aan nieuwigheid. Het is een reeks waarden die inzicht geeft in het verder kijken dan het heden en die
visie werkelijkheid maakt. Innovatie wordt door hem gezien als de sleutel tot succes. Kuczmarski
(2003) kijkt volgens Thomas (2003) door een functionalistische bril en ziet innovatie als een lineair
proces, waarbij de opeenvolging van verschillende fasen een uitkomst biedt. Als metafoor kiest hij
het bereiden van een cake met een specifiek recept. Door de juiste ingrediënten te gebruiken zal de
innovatie succesvol geïmplementeerd worden. Kuczmarski (2003) schetst innovatie dus als een
rationeel model, waarin er stapsgewijs wordt toegewerkt naar een oplossing. Indien deze stappen
goed worden uitgevoerd, zal de innovatie slagen. Indien dit niet het geval is, zal het falen. Daarnaast
stelt Kuczmarski (2003) dat innovatie tot succes leidt indien het als hoogste prioriteit wordt erkend
binnen een organisatie. Creatief denken en risico nemen zal leiden tot verbazingwekkende groei.
Deze doelstelling gedijt alleen bij de volledige inzet van de hele organisatie. Kuczmarski (2003) zegt
dat innovatie top-down gemanaged moet worden, waarbij de verantwoordelijkheid bij de manager
2
Essay 2
Naam X
Studentnummer X
Vak Kritische Studies van Management en Innovatie
Tutor X
Deadline X
, INLEIDING
Innovaties zijn niet meer weg te denken uit de huidige maatschappij. Iedereen is altijd en overal wel
bezig met innoveren, vernieuwingen invoeren om vooruit te komen (Van Dale, 2021). Ook binnen de
gezondheidszorg is innovatie een veel besproken onderwerp. De zorgkwaliteit moet immers altijd
beter. Deze visie wordt op allerlei manieren bewerkstelligd. Zo werd er in 2019 ‘Games tegen
eenzaamheid’ geïntroduceerd. Een groot probleem onder ouderen en bovendien zeer actueel door
de huidige coronacrisis. Deze games zouden een oplossing bieden om eenzaamheid tegen te gaan
door het aanpassingsvermogen te vergroten en men met elkaar in contact te brengen (Zuster Jansen,
2019). Echter, twee jaar later, wordt er in de praktijk gezien dat deze innovatie niet tot nauwelijks
wordt uitgevoerd. Dit is vaker het geval; innovaties die een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan
de gezondheidszorg, maar niet altijd worden waargemaakt (NIVEL & CTTR, 2013). Kortom, innovaties
die de zorg ‘fundamenteel’ zullen veranderen, blijven vaak mooie beloften. Daarom staat in dit essay
de volgende vraag centraal: Hoe kan het dat innovaties steevast gepaard gaan met torenhoge
beloften, terwijl er in de praktijk vaak weinig van terecht blijkt te komen?
Om antwoord te krijgen op deze vraag, worden er verschillende perspectieven, theorieën en
invalshoeken omtrent innovatie geanalyseerd. Het klassieke beeld van innoveren wordt afgezet
tegen het alternatieve, afwijkende hiervan. Tot slot wordt er extra aandacht besteed aan het begrip
‘situated novelty’.
KLASSIEK PERSPECTIEF
Kuczmarski (2003) ziet innovatie als iets positiefs en definieert het als een voortdurende toewijding
aan nieuwigheid. Het is een reeks waarden die inzicht geeft in het verder kijken dan het heden en die
visie werkelijkheid maakt. Innovatie wordt door hem gezien als de sleutel tot succes. Kuczmarski
(2003) kijkt volgens Thomas (2003) door een functionalistische bril en ziet innovatie als een lineair
proces, waarbij de opeenvolging van verschillende fasen een uitkomst biedt. Als metafoor kiest hij
het bereiden van een cake met een specifiek recept. Door de juiste ingrediënten te gebruiken zal de
innovatie succesvol geïmplementeerd worden. Kuczmarski (2003) schetst innovatie dus als een
rationeel model, waarin er stapsgewijs wordt toegewerkt naar een oplossing. Indien deze stappen
goed worden uitgevoerd, zal de innovatie slagen. Indien dit niet het geval is, zal het falen. Daarnaast
stelt Kuczmarski (2003) dat innovatie tot succes leidt indien het als hoogste prioriteit wordt erkend
binnen een organisatie. Creatief denken en risico nemen zal leiden tot verbazingwekkende groei.
Deze doelstelling gedijt alleen bij de volledige inzet van de hele organisatie. Kuczmarski (2003) zegt
dat innovatie top-down gemanaged moet worden, waarbij de verantwoordelijkheid bij de manager
2
