Persoon Ideeën
Ariès - Begrippen die eerst universeel geacht werden, waren cultureel bepaald.
- Muur tussen gezin en samenleving. Kind centraal in gezin.
- Grote rol bij ontstaan historische opvoedingspraktijken.
- Nadruk op onderwijs zorgt voor maatschappelijke isolering van het kind.
- Gebruik van bronnenmateriaal belangrijk (empirisch).
- Inhoudelijke vernieuwing in de historische pedagogiek, nieuwe invalshoeken
kind, kindertijd etc.
- Grondlegger affectieve benadering.
Laslett Toonde aan dat politieke teksten alleen begrepen konden worden door grondige
historische bestudering van hun sociale contexten. Collectieve vocabulaires bestuderen
in plaats van individuele auteurs.
Kuhn Door zijn werk ingrijpende verandering op gang gekomen in het onderzoek naar de
geschiedenis van de wetenschap.
- Wetenschappelijke inzichten moeten bestudeerd worden in specifieke context.
Montaigne - Mondigheid: In staat zijn tot het vormen van een eigen oordeel.
- Honnête Homme: Beschaafd man.
- Humanist.
- Verzette zich tegen een al te schoolse onderwijsaanpak. Leverde bekrompen
kennis op. Geen mondigheid hierdoor.
Locke - Mondigheid: Persoon is een redelijke, energieke en pragmatische figuur die vlot
en respectvol met anderen van verschillende rang en stand omgaat, altijd
onafhankelijk in zijn oordeel.
- Gentleman: Geslaagd product van een goede opvoeding.
- Grondlegger Verlichte pedagogiek.
- Homo universalis.
- Mens komt ter wereld als Tabula Rasa (komt overeen met Erasmus en Cats).
- Geïnspireerd door Paideia.
- Was het niet eens met Comenius op het gebied van gelijkheidsideeën en
schoolonderwijs.
Rousseau - Mondigheid: Intellectuele en morele zelfstandigheid.
- Grondlegger Verlichte pedagogiek.
- Homo universalis.
- Dramatischer beeld van opvoeding dan Locke. Weinig aan het kind te sturen.
, - “Alles is goed zoals het uit de handen van God komt, alles raakt verdorven in de
handen van de mens” (ongeschreven blad).
Kant - Mondigheid: Het uittreden van de mens uit de onmondigheid.
- Onmondigheid: Onvermogen zich van zijn verstand te bedienen zonder de
leiding van een ander. Aan zichzelf te wijten wanneer het aan een gebrek van
vastberadenheid en moed ligt (i.p.v. verstand).
- Mens kan slechts mens worden door opvoeding. Hij is wat de opvoeder uit hem
maakt.
Langeveld Heel opvoedend gedrag van de opvoeder is erop gericht het kind te helpen mondig te
worden.
- Mondig: Intellectueel en moreel zelfbestuur (Langeveld, Locke, Montaigne).
- Kind moet beschouwd worden als een animal educandum.
- Pedagogiek moest worden gezien als afzonderlijke wetenschap.
- Droeg bij aan de meer technische ontwikkeling van de orthopedagogiek.
Adorno - Mondigheid opvoedingsdoel om maatschappelijke participatie mogelijk te
maken (Adorno, Kant).
- Mondigheid is opvoedingsdoel en ervaringsfeit.
Plato Kennis kreeg veel gewichtiger plaats in de opvoeding (streven naar harmonie).
Opvoeding diende bij Plato 2 verschillende doelen:
- 1.) Deugd kon niet aangeleerd worden, alleen versterkt. Datgene oproepen wat
in hemzelf aanwezig was (niet sofistisch).
- 2.) Besten moesten geselecteerd worden voor de belangrijkste maatsch.
functies.
Aristoteles Niet de individuele ontplooiing, maar opvoeding tot staatsburger stond centraal.
Opvoeding tot gemeenschapswezen (Paideia).
- Harmonisch gevormde mens moest volgens Aristoteles worden beschouwd als
uitkomst van 3 factoren: aanleg, milieu, educatie.
Quintilianus - Ontwikkelde opvoedingsschool voor juristen.
- Zag kind als onbeschreven blad.
- Accent op eergevoel van de leerlingen.
Luther Kerk was niet meer dan een gemeenschap van gelovigen en er was geen ruimte voor een
hiërarchie tussen leken en geestelijkheid.
- Nadruk op individuele geweten.
- Kritiek op vergiffenis alleen door geloof i.p.v. door harde werken.
, - Iedereen verantwoordelijk voor zijn eigen geloof, eigen geweten ontstond.
- Verspreidde veel pamfletten.
- Was van mening dat wisselkinderen doodgemaakt moesten worden.
Erasmus - Humanist.
- Legde opvoeding in de handen van de man.
- Vader verantwoordelijk karaktervorming.
- Spel en aanmoediging centraal in opvoeding. Geen straf geven (Quintilianus).
- Zei dat je leerlingen moest stimuleren om in vrijheid alle mogelijke boeken te
mogen lezen.
- Kritiseerde het ruwe en dorre weinig prikkelende karakter van het gangbare
onderwijs.
- Geïnspireerd door Paideia.
Vives Verbinding van Humanisme en contrareformatorisch denken.
- Humanist.
- Persoonlijkheidsvorming centraal bij opvoeding.
- Oneens met Erasmus. Vives achtte slechts selectie van lectuur geschikt.
- Opvoeding kreeg een religieus, maatschappelijk en cultureel doel.
Comenius Speelde grote rol in de opleving van de aandacht voor de opvoeding van kinderen uit het
gewone volk in de 17e eeuw.
- Had weinig sympathie voor onderscheid in standen in het onderwijs.
- Een ontwikkeld mens was iemand die het wezenlijke der dingen begreep.
- Voor-moderne denker: kennis verbonden aan ethiek (weten met behoren).
- Belangrijke zaken zijn voor iedereen te begrijpen met de juiste didactische
methode.
- Naast Latijnse leerboeken (Humanisme), ook leerboeken in volkstaal.
- Kind is vormbaar en kneedbaar.
- Harmonisch gezinsleven belangrijk voor opgroeiende kinderen.
- Zinvol leren: Taal en werkelijkheid moesten op elkaar betrokken worden.
Pestalozzi Hoort ook bij Verlichtingspedagogiek. Praktisch experimentator op het punt van
onderwijs voor het volkskind en met de volksschool. Te vergelijken met Comenius. Niet
met Locke en Rousseau. Visie eerder verwant met Piëtisme dan met Verlichting.
Aandacht voor aanschouwelijkheidprincipe. Hoofd, hart en handen, niet alleen denken.
Cats Humanist. Gedachte dat kind vormbaar was. Kind geboren als een wit papier. Ouders
dienen het goede voorbeeld te geven en moeten hier zo vroeg mogelijk mee beginnen.
Ariès - Begrippen die eerst universeel geacht werden, waren cultureel bepaald.
- Muur tussen gezin en samenleving. Kind centraal in gezin.
- Grote rol bij ontstaan historische opvoedingspraktijken.
- Nadruk op onderwijs zorgt voor maatschappelijke isolering van het kind.
- Gebruik van bronnenmateriaal belangrijk (empirisch).
- Inhoudelijke vernieuwing in de historische pedagogiek, nieuwe invalshoeken
kind, kindertijd etc.
- Grondlegger affectieve benadering.
Laslett Toonde aan dat politieke teksten alleen begrepen konden worden door grondige
historische bestudering van hun sociale contexten. Collectieve vocabulaires bestuderen
in plaats van individuele auteurs.
Kuhn Door zijn werk ingrijpende verandering op gang gekomen in het onderzoek naar de
geschiedenis van de wetenschap.
- Wetenschappelijke inzichten moeten bestudeerd worden in specifieke context.
Montaigne - Mondigheid: In staat zijn tot het vormen van een eigen oordeel.
- Honnête Homme: Beschaafd man.
- Humanist.
- Verzette zich tegen een al te schoolse onderwijsaanpak. Leverde bekrompen
kennis op. Geen mondigheid hierdoor.
Locke - Mondigheid: Persoon is een redelijke, energieke en pragmatische figuur die vlot
en respectvol met anderen van verschillende rang en stand omgaat, altijd
onafhankelijk in zijn oordeel.
- Gentleman: Geslaagd product van een goede opvoeding.
- Grondlegger Verlichte pedagogiek.
- Homo universalis.
- Mens komt ter wereld als Tabula Rasa (komt overeen met Erasmus en Cats).
- Geïnspireerd door Paideia.
- Was het niet eens met Comenius op het gebied van gelijkheidsideeën en
schoolonderwijs.
Rousseau - Mondigheid: Intellectuele en morele zelfstandigheid.
- Grondlegger Verlichte pedagogiek.
- Homo universalis.
- Dramatischer beeld van opvoeding dan Locke. Weinig aan het kind te sturen.
, - “Alles is goed zoals het uit de handen van God komt, alles raakt verdorven in de
handen van de mens” (ongeschreven blad).
Kant - Mondigheid: Het uittreden van de mens uit de onmondigheid.
- Onmondigheid: Onvermogen zich van zijn verstand te bedienen zonder de
leiding van een ander. Aan zichzelf te wijten wanneer het aan een gebrek van
vastberadenheid en moed ligt (i.p.v. verstand).
- Mens kan slechts mens worden door opvoeding. Hij is wat de opvoeder uit hem
maakt.
Langeveld Heel opvoedend gedrag van de opvoeder is erop gericht het kind te helpen mondig te
worden.
- Mondig: Intellectueel en moreel zelfbestuur (Langeveld, Locke, Montaigne).
- Kind moet beschouwd worden als een animal educandum.
- Pedagogiek moest worden gezien als afzonderlijke wetenschap.
- Droeg bij aan de meer technische ontwikkeling van de orthopedagogiek.
Adorno - Mondigheid opvoedingsdoel om maatschappelijke participatie mogelijk te
maken (Adorno, Kant).
- Mondigheid is opvoedingsdoel en ervaringsfeit.
Plato Kennis kreeg veel gewichtiger plaats in de opvoeding (streven naar harmonie).
Opvoeding diende bij Plato 2 verschillende doelen:
- 1.) Deugd kon niet aangeleerd worden, alleen versterkt. Datgene oproepen wat
in hemzelf aanwezig was (niet sofistisch).
- 2.) Besten moesten geselecteerd worden voor de belangrijkste maatsch.
functies.
Aristoteles Niet de individuele ontplooiing, maar opvoeding tot staatsburger stond centraal.
Opvoeding tot gemeenschapswezen (Paideia).
- Harmonisch gevormde mens moest volgens Aristoteles worden beschouwd als
uitkomst van 3 factoren: aanleg, milieu, educatie.
Quintilianus - Ontwikkelde opvoedingsschool voor juristen.
- Zag kind als onbeschreven blad.
- Accent op eergevoel van de leerlingen.
Luther Kerk was niet meer dan een gemeenschap van gelovigen en er was geen ruimte voor een
hiërarchie tussen leken en geestelijkheid.
- Nadruk op individuele geweten.
- Kritiek op vergiffenis alleen door geloof i.p.v. door harde werken.
, - Iedereen verantwoordelijk voor zijn eigen geloof, eigen geweten ontstond.
- Verspreidde veel pamfletten.
- Was van mening dat wisselkinderen doodgemaakt moesten worden.
Erasmus - Humanist.
- Legde opvoeding in de handen van de man.
- Vader verantwoordelijk karaktervorming.
- Spel en aanmoediging centraal in opvoeding. Geen straf geven (Quintilianus).
- Zei dat je leerlingen moest stimuleren om in vrijheid alle mogelijke boeken te
mogen lezen.
- Kritiseerde het ruwe en dorre weinig prikkelende karakter van het gangbare
onderwijs.
- Geïnspireerd door Paideia.
Vives Verbinding van Humanisme en contrareformatorisch denken.
- Humanist.
- Persoonlijkheidsvorming centraal bij opvoeding.
- Oneens met Erasmus. Vives achtte slechts selectie van lectuur geschikt.
- Opvoeding kreeg een religieus, maatschappelijk en cultureel doel.
Comenius Speelde grote rol in de opleving van de aandacht voor de opvoeding van kinderen uit het
gewone volk in de 17e eeuw.
- Had weinig sympathie voor onderscheid in standen in het onderwijs.
- Een ontwikkeld mens was iemand die het wezenlijke der dingen begreep.
- Voor-moderne denker: kennis verbonden aan ethiek (weten met behoren).
- Belangrijke zaken zijn voor iedereen te begrijpen met de juiste didactische
methode.
- Naast Latijnse leerboeken (Humanisme), ook leerboeken in volkstaal.
- Kind is vormbaar en kneedbaar.
- Harmonisch gezinsleven belangrijk voor opgroeiende kinderen.
- Zinvol leren: Taal en werkelijkheid moesten op elkaar betrokken worden.
Pestalozzi Hoort ook bij Verlichtingspedagogiek. Praktisch experimentator op het punt van
onderwijs voor het volkskind en met de volksschool. Te vergelijken met Comenius. Niet
met Locke en Rousseau. Visie eerder verwant met Piëtisme dan met Verlichting.
Aandacht voor aanschouwelijkheidprincipe. Hoofd, hart en handen, niet alleen denken.
Cats Humanist. Gedachte dat kind vormbaar was. Kind geboren als een wit papier. Ouders
dienen het goede voorbeeld te geven en moeten hier zo vroeg mogelijk mee beginnen.
