College 2 ~ gendersocialisatie: processen en
gevolgen
Dr. Joyce Endendijk
Gedachte-experiment: architect gaat brug bouwen. Brug moet verkeer
zoals vrachtwagens kunnen dragen. Dat is gelukt stel je voor hoe blij
de architect is. Hoe ziet de architect eruit?
80% heeft mannelijke architect in gedachten
Is het erg om dit soort vooroordelen te hebben over mannen en vrouwen?
- Ja, want
o Het kan negatieve gevolgen hebben voor ontwikkeling en
prestaties jongens en meisjes
o Doordat we in hokjes denken, zien we dingen die erbuiten
vallen als afwijkend en kunnen die mensen afwijzen wat
negatieve gevolgen kan hebben
Sollicitatiebrief/wetenschappelijk artikel met
mannennaam positiever beoordeeld dan met
vrouwennaam erboven
o Stereotypen vooroordelen scheren iedereen over 1 kam, maar
de daadwerkelijke verschillen zijn kleiner dan men denkt
- Nee, want
o Onze hersens zijn zo ingesteld dat we het niet zo goed zouden
kunnen verwerken als we niet in hokjes denken
Bijv.:
Lengte
- Mannen zijn langer dan vrouwen
Er is overlap mannen zijn ook wel eens kleiner
Verdeling binnen geslacht is groter dan onderling verschil
Klopt lang niet altijd en de verschillen zijn bijna altijd kleiner dan
men denkt
Terminologie:
Sekse = biologisch geslacht
Gender = sociale betekenis geslacht wat hoort bij die sekse
- Verschilt per cultuur en tijd
- Kan veranderen over tijd
Diverse gevolgen aspecten van ontwikkeling:
- Genderidentiteit
- Genderrollen
- Genderongelijkheid (verschillen in perceptie, behandeling, status
macht e.d. van sekses)
, - Seksuele oriëntatie
- Gender (a)typisch gedrag
- Genderstereotypen
Gendersocialisatie = hoe kinderen leren over sociale betekenis van gender
Leren welk(e) gedrag/rollen gepast is/zijn voor jongens en meisjes
Leren via de verschillende systemen van Bronfenbrenner
o Ouders
o Brusjes
o Leeftijdsgenoten
o School
o Media
Spelen allemaal rol in gendersocialisatie
Gendersocialisatie: processen
- Sociale leertheorie (Bandura)
o 2 processen/manieren waarop contexten gendersocialisatie
kunnen uitvoeren
Modeling: leren door rolmodellen welk gedrag gepast is
voor jongens en meisjes (kinderen nemen meestal
persoon met zelfde geslacht als rolmodel)
Bekrachtiging/straf: ‘stop met huilen, jongens huilen
niet’, ‘kom uit die boom, meisjes klimmen niet’
o Bobo-doll experiment – modeling
72 kinderen verschillende rolmodellen te zien
1/3e agressief rolmodel rolmodel gedroeg zich
agressief tegen pop
1/3e niet-agressief model
1/3e geen model
Kinderen in andere kamer gezet met speelgoed
waaronder Bobo-doll agressieve gedrag geobserveerd
gevolgen
Dr. Joyce Endendijk
Gedachte-experiment: architect gaat brug bouwen. Brug moet verkeer
zoals vrachtwagens kunnen dragen. Dat is gelukt stel je voor hoe blij
de architect is. Hoe ziet de architect eruit?
80% heeft mannelijke architect in gedachten
Is het erg om dit soort vooroordelen te hebben over mannen en vrouwen?
- Ja, want
o Het kan negatieve gevolgen hebben voor ontwikkeling en
prestaties jongens en meisjes
o Doordat we in hokjes denken, zien we dingen die erbuiten
vallen als afwijkend en kunnen die mensen afwijzen wat
negatieve gevolgen kan hebben
Sollicitatiebrief/wetenschappelijk artikel met
mannennaam positiever beoordeeld dan met
vrouwennaam erboven
o Stereotypen vooroordelen scheren iedereen over 1 kam, maar
de daadwerkelijke verschillen zijn kleiner dan men denkt
- Nee, want
o Onze hersens zijn zo ingesteld dat we het niet zo goed zouden
kunnen verwerken als we niet in hokjes denken
Bijv.:
Lengte
- Mannen zijn langer dan vrouwen
Er is overlap mannen zijn ook wel eens kleiner
Verdeling binnen geslacht is groter dan onderling verschil
Klopt lang niet altijd en de verschillen zijn bijna altijd kleiner dan
men denkt
Terminologie:
Sekse = biologisch geslacht
Gender = sociale betekenis geslacht wat hoort bij die sekse
- Verschilt per cultuur en tijd
- Kan veranderen over tijd
Diverse gevolgen aspecten van ontwikkeling:
- Genderidentiteit
- Genderrollen
- Genderongelijkheid (verschillen in perceptie, behandeling, status
macht e.d. van sekses)
, - Seksuele oriëntatie
- Gender (a)typisch gedrag
- Genderstereotypen
Gendersocialisatie = hoe kinderen leren over sociale betekenis van gender
Leren welk(e) gedrag/rollen gepast is/zijn voor jongens en meisjes
Leren via de verschillende systemen van Bronfenbrenner
o Ouders
o Brusjes
o Leeftijdsgenoten
o School
o Media
Spelen allemaal rol in gendersocialisatie
Gendersocialisatie: processen
- Sociale leertheorie (Bandura)
o 2 processen/manieren waarop contexten gendersocialisatie
kunnen uitvoeren
Modeling: leren door rolmodellen welk gedrag gepast is
voor jongens en meisjes (kinderen nemen meestal
persoon met zelfde geslacht als rolmodel)
Bekrachtiging/straf: ‘stop met huilen, jongens huilen
niet’, ‘kom uit die boom, meisjes klimmen niet’
o Bobo-doll experiment – modeling
72 kinderen verschillende rolmodellen te zien
1/3e agressief rolmodel rolmodel gedroeg zich
agressief tegen pop
1/3e niet-agressief model
1/3e geen model
Kinderen in andere kamer gezet met speelgoed
waaronder Bobo-doll agressieve gedrag geobserveerd
