Samenvatting Ondernemingsrecht | UA | 2025

Het ondernemingsrecht

H1: Begrippen en algemene regelen

A. Ondernemingsrecht

Algemeen

Tot 1/11/2018 was er sprake over het handels-en economisch recht = 2
rechtstakken:

- Handelsrecht: recht v/d handelaar (=nu de ON)
o Bevatte regels voor de volledige levensloop v/d ON
 Wie is ON?
 Wat zijn de juridische verplichtingen bij de start v/d ON?
 Waarin verschilt dit met het burgerlijk recht?
o Regels voor tijdens het functioneren v/d ON
o Einde v/d ondernemingsactiviteit
- Economisch recht = marktregulerend recht
o Bepaalt hoe men zich op de markt moet gedragen

Vanaf 1/11/2018: ondernemingsrecht  bestaat uit 2 delen:

- Economisch recht  economische ordening en economisch
structureringsbeleid
o Privaatrechterlijke regels v/h economisch recht
 ordening: wetgever wil een ordelijk en efficiënt economisch
verkeer inrichten dmv regelen die een evenwicht verzekeren
tussen bepaalde rechtmatig geachte belangen
o Publiek rechterlijke regels v/h economisch recht
 bij sturing w° middelen aangewend om bepaalde economische
doeleinden te verwezenlijken:
 Structureel te sturen: overheid probeert markt structureel te
sturen
 Conjuctureel te sturen: overheid probeert consumentgedrag te
regelen
- Vennootschapsrecht: regelen de oprichting, werking en vereffening van
vennootschappen en de verhouding tussen vennoten onderling

Bronnen economisch recht

- Wetboek van Economisch Recht (WER)
o Ieder boek behandelt eigen materie
o Boek I tot Boek XX
o Elk boek wordt opnieuw genummerd




1

,B. Handelaars en ondernemingen

“Onderneming” : sleutel voor de toepassing v/h ondernemingsrecht

bv faillissementsrecht= ON kan failliet gaan, maar men moet weten wie
een ON is

Wettelijk bepaald: Art. I 1. 1ste WER geeft definite v/d ON:

Behouders andersluidende bepaling, wordt voor de toepassing van dit
wetboek verstaan onder: ON elk van volgende organisaties (formele
criterium ipv materiële criterium):

1) Iedere natuurlijke persoon die zelfstandig een beroepsactiviteit verricht
(voor eigen rekening uitoefenen, niet gebonden door een
arbeidsovereenkomst)
o Beroepsactiviteit= beroepsmatige economische activiteit
o Beroepsmatig= duurzaamheid, organisatie, frequentie
o Economische activiteit= aanbieden van waarden of diensten
2) Elk rechtspersoon
- Rechtspersoonlijkheid= entiteit door het recht erkent en heeft dezelfde
kwaliteiten, kenmerken (naam, adres,nationaliteit, handelingsbekwaam,
dagvaardigen) als een fysiek persoon  bij rechtspersoon richt men
entiteit op die loskomt v/d oprichters
 Bv venootschapsvormen (nv,bv,vzw) = rechtspersoon
- Rechtspersoon is automatisch een ON
3) Elke andere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid met een
uitkeringsoogmerk
- Verricht uitkeringen aan haar leden of aan personen die een
beslissende invloed hebben op het beleid

Niettegenstaande het voorgaande zijn geen ON, behoudens voor zover
anders bepaald in de hierna volgende boeken of andere wettelijke
bepalingen die in dergelijke toepassing voorzien:

1) Iedere organisatie zonder rechtspersoonlijkheid die geen
uitkeringsoogmerk heeft en die ook in feite geen uitkeringen verricht
aan haar leden of aan personen die een beslissende invloed uitoefenen
op het beleid v/d organisatie
2) Iedere publiekrechtelijke rechtspersoon die geen G&D aanbiedt op een
markt
3) Statelijke instellingen ( federale Staat, OCMW, gewesten en
gemeenschappen)


2

, Handelszaak of handelsfonds

Geen wettelijke definitie maar we weten wel wat het is  in het recht
maakt men een onderscheid

Geheel van middelen dat de ON ter beschikking staat, de ON gaat
daarmee de ondernemingsactiviteiten mee voeren en gebruiken om
klanten aan te trekken en klanten te behouden (= 3 essentiële
elementen)

- Concreet bepalen in de overeenkomst
- In overeenkomst bepaling afwezig:
o Aannemen dat aantal elementen deel uitmaken v/d handelingszaak:
 Klantenbestand
 Handelsinrichting
 Merken
 Handelsnaam
 uithangbord
 Recht op huurseel
 Gereedschappen
o Elementen die geen deel uitmaken v/d handelingszaak:
 Liquide middelen
 Schulden
 Onroerende goederen
- Klanten = belangrijk element bij handelszaak
o = res nullius (zaak van niets) omdat cliënteel niet vatbaar of
overdraagbaar
o Contradictie: klanten deel uitmakend v/d handelszaak maar zijn niet
vatbaar
o Klanten deel v/d handelszaak = niet-concurrentiebeding (=klanten
niet afwerven tov nieuwe eigenaar)
- Handelszaak ≠ juridische entiteit  afzonderlijke wetgeving naleven
o anders door 1 juridische transactie alles overdragen = gaat niet
o bv merkenwetgeving: bij merkenoverdracht nieuwe eigenaar
inschrijven in merkenregister  alle specifieke wetgevingen naleven
- transacties ivm handelszaak
o handelszaak overdragen: ieder onderdeel apart bekijken bij
overdraging
o handelszaak verhuren
o handelszaak in pand geven: zakelijke zekerheid mbt roerende zaken

C. Algemene regelen voor ondernemingen

Verschilpunten burgerlijk recht  ondernemingsrecht


3