,Hele boek samengevat, 20 min leestijd
1. Inleiding gedragsverandering
Gedragsverandering richt zich op het begrijpen, voorspellen en beïnvloeden van menselijk gedrag.
Het doel is ongewenst gedrag te verminderen en gewenst gedrag duurzaam te bevorderen. Effectieve
gedragsverandering is gebaseerd op een systematische analyse van gedrag, de context waarin het
plaatsvindt en de factoren die het gedrag beïnvloeden.
Gedragsverandering wordt toegepast binnen onder andere:
gezondheidszorg;
onderwijs;
sociale domein;
overheid;
organisaties;
duurzaamheid.
Uitgangspunten:
gedrag is doelgericht;
gedrag ontstaat door een samenspel van persoonlijke en omgevingsfactoren;
gedrag is beïnvloedbaar;
duurzame gedragsverandering vraagt om een planmatige aanpak.
, 2. Waarom mensen gedrag vertonen
Gedrag ontstaat door een combinatie van interne en externe factoren. Mensen maken voortdurend
keuzes onder invloed van motivatie, kennis, emoties, sociale invloeden en de fysieke omgeving.
Belangrijke verklaringen voor gedrag zijn:
behoeften;
verwachtingen;
overtuigingen;
gewoonten;
sociale normen;
Gedrag wordt beïnvloed door:
Persoonlijke factoren
motivatie;
kennis;
vaardigheden;
attitude;
zelfeffectiviteit;
persoonlijkheid.
Omgevingsfactoren
sociale steun;
cultuur;
opvoeding;
beschikbare middelen;
regelgeving;
fysieke omgeving.
Gedrag is vaak automatisch. Veel dagelijkse handelingen worden uitgevoerd vanuit routines en
gewoonten zonder bewuste afweging.