Zorgverzekeringswet (Zvw) - Basiskennis 2026
Deze samenvatting behandelt de basiskennis van de Zorgverzekeringswet (Zvw), die de
verplichte basisverzekering voor geneeskundige zorg in Nederland regelt. Dit document
behandelt de basisverzekering, de acceptatieplicht en zorgplicht van verzekeraars, het eigen
risico, en de samenhang met de andere zorgwetten, aangevuld met praktijkcasussen en
oefenvragen.
Overzicht Zvw
Kernprincipe: iedereen in Nederland is verplicht een basisverzekering af te sluiten
Acceptatieplicht: zorgverzekeraars mogen niemand weigeren voor de basisverzekering,
ongeacht gezondheid, leeftijd of leefstijl
Zorgplicht: verzekeraars moeten ervoor zorgen dat verzekerden binnen redelijke tijd en
afstand noodzakelijke zorg kunnen krijgen
Verplicht eigen risico 2026: 385 euro per jaar
Vrijgesteld van eigen risico: onder andere huisartsenzorg, verloskundige zorg,
kraamzorg en zorg voor jongeren onder de 18 jaar
Samenhang: de Zvw is één van de vier zorgwetten, naast de Wlz, de Wmo 2015 en de
Jeugdwet
1. Doel en kernprincipe van de Zvw
De Zorgverzekeringswet regelt dat iedereen in Nederland toegang heeft tot betaalbare,
kwalitatief goede zorg via een verplichte basisverzekering.
• Iedereen die in Nederland woont of werkt, is wettelijk verplicht een basisverzekering
af te sluiten bij een zorgverzekeraar
• Ongeacht inkomen, leeftijd of gezondheidstoestand heeft iedereen recht op gelijke
toegang tot de zorg die onder het basispakket valt
• Zorgverzekeraars concurreren met elkaar op premie, service en aanvullende
verzekeringen, maar het basispakket is voor alle verzekeraars wettelijk hetzelfde
2. Acceptatieplicht en zorgplicht
Acceptatieplicht
• Zorgverzekeraars zijn verplicht iedereen te accepteren voor de basisverzekering,
ongeacht gezondheid, leeftijd of leefstijl
• Deze acceptatieplicht geldt alleen voor de basisverzekering, niet voor aanvullende
verzekeringen, waarvoor verzekeraars wel mogen selecteren
Zorgplicht
• Zorgverzekeraars hebben een zorgplicht: zij moeten ervoor zorgen dat elke
verzekerde binnen een redelijke tijd en afstand toegang heeft tot noodzakelijke zorg
• Dit betekent dat verzekeraars voldoende zorg moeten inkopen bij zorgaanbieders om
aan de zorgvraag van hun verzekerden te kunnen voldoen
• Als een verzekerde te lang moet wachten op zorg, kan deze de verzekeraar
aanspreken op de zorgplicht en om bemiddeling vragen
Pagina 1 van 8
, Zorgverzekeringswet (Zvw) - Basiskennis 2026 Stuvia
3. Het basispakket
• Het basispakket bevat de zorg die door de wet als noodzakelijk wordt beschouwd,
zoals huisartsenzorg, ziekenhuiszorg, medicijnen en geestelijke gezondheidszorg
• De inhoud van het basispakket wordt jaarlijks door de overheid vastgesteld en kan
van jaar tot jaar wijzigen
• Aanvullende verzekeringen (bijvoorbeeld voor tandzorg of fysiotherapie) zijn
optioneel en vallen niet onder de wettelijke acceptatieplicht
Pagina 2 van 8