Inleiding Privaatrecht; verbintenissenrecht
Week 1
Hoorcollege
Tussentoets over week 1-4
Daarna 6-8
Week 1: systematiek, achtergrond en toepassing BW
Week 2: wanneer zit men vast aan een overeenkomst?
Week 3: wanneer zit men alsnog niet vast aan een overeenkomst?
Week 4: wat te doen als de wederpartij de overeenkomst niet nakomt?
Systematiek van het BW
Weet waar je het kan vinden
Waarom artikelen staan waar ze staan
Vermogensrecht: Boek 3: algemeen vermogensrecht
Boek 6 van belang: algemeen verbintenisrecht
Algemeen: titel 1 & 2
Deze week titel 5 uit boek 6 (komt voort uit deel 3)
Bijzonder: boek 7
Week 1-4
Engeland heeft geen BW
Waar komt ons BW vandaan
Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden
Soevereine staat
Verschillende provincies; juridisch lappendeken
Bataafse Republiek onder Frankrijk
Geen rechters recht meer maar niet gelukt om een BW te vormen
Napoleon > wel eigen koninkrijk
Wilde ook een code civiel zoals in Frankrijk; burgers in staat om eigen regels te zien.
Machtscentralisatie op hoog niveau
1810 Franse annexatie: Franse code civiel
1813 Nederland onafhankelijk
1838 eigen BW gebaseerd op Code Civiel uit Frankrijk (nationalisme, eigen taal eigen land
zelf regelen)
Voor 1992 oude BW
Rechtspraak was eigen leven gaan leiden, taakverdeling wetgever en rechter willekeurig
Verlichtingsdenken: eenieder moet zijn of haar rechten kunnen kennen
Privaatrecht toegepast
Oplossen van cases
Het juridisch duiden van de feitelijke werkelijkheid en daaruit de juridische gevolgen afleiden
Voldoen aan het concept dus het gevolg
Rechtsfeit duiden in het licht van een rechtsregel = rechtsgevolg
2 soorten feiten
1. Rechtsfeit
, - Gedragingen van persoon
1 rechtshandeling
-eenzijdige rechtshandelingen
-ongericht eenzijdige rechtshandeling
-gerichte eenzijdige rechtshandeling
-meerzijdige rechtshandeling
-obligatoire overeenkomst
-wederkerige overeenkomst
- eenzijdige overeenkomst
2 feitelijke handeling
-rechtmatige daad
-onrechtmatige daad
2. Blootfeit
Handhaving privaatrecht is de taak van de overheid: artikel 3:296 Lid 1 BW + artikel 3:276
BW
Artikel 430 lid 1 Rv
Werkgroep opdrachten week 1
De verbintenis wordt in de regel omschreven als een vermogensrechtelijke band tussen twee (of
meer) personen waarbij de één tot een prestatie is gerechtigd (de crediteur) en de ander tot deze
prestatie is verplicht (de debiteur). Een verbintenis heeft dus altijd twee kanten: de plicht van de
één tot het verrichten van een prestatie en het recht van de ander op die prestatie.
Wat voor een rechtshandeling essentieel is: slechts een handeling gericht op rechtsgevolg is
een rechtshandeling
Opdracht 1
Ik heb een cadeautje gekocht voor een vriendin van mij
Opdracht 2
Rechtshandeling: handeling gericht op een rechtsgevolg
Overeenkomst: afspraak waarbij partijen zich tot iets verbinden
Verbintenis: verhouding tussen twee personen waarbij de een tot iets is gerechtigd, de
ander tot hetzelfde verplicht is
Hebben alle drie met verbintenissenrecht te maken
Een rechtshandeling kan bestaan uit een overeenkomst en een verbintenis vloeit voort uit
een overeenkomst.
Opdracht 3
Geboorte: rechtsfeit (bloot)
Afspreken lunch: x
Fiets kopen: rechtshandeling + rechtsfeit (rechtshandeling is altijd een rechtsfeit)
Ten huwelijk vragen: x
Parkeervergunning verlenen: rechtsfeit en handeling
Testament opmaken: rechtsfeit en handeling
,Bal in de ruit: rechtsfeit, onrechtmatige daad
Opdracht 4
a. Ja, je hebt er meer dan 1 wil voor nodig
b. Nee, was niet de bedoeling
c. Nee, de overeenkomst is de bron waaruit een verbintenis kan ontstaan, het zijn 2
verschillende dingen
Opdracht 5
- Koopt een ontbijtje, meerzijdige rechtshandeling
- Huur opzeggen, eenzijdige rechtshandeling
- Inschrijven cursus, meerzijdige rechtshandeling
- Fles tegen hoofd, feitelijke handeling
Opdracht 6
Als er een bron is dan is er een verbintenis
a. Koopovereenkomst, betalingsplicht en leveringsplicht = 2 verbintenissen
b. Mondelinge uitspraak, geen bron= verplichting buiten de rechtssfeer
c. Koopovereenkomst, betalingsplicht niet voldoende dus geld terugvorderen
d. Onrechtmatige daad, bron dus verbintenis = schadevergoeding verbintenis
e. Onrechtvaardige verrijking, bron dus verbintenis
Workshop week 1
Vaardigheden h3 §1 tm 2.1
Reader
HR Goudse bouwmeester
Zelfstudieopdrachten
Opdracht 1
a. Wanneer de gerechtelijke procedure begint met een verzoekschrift dan eindigt deze
altijd met een beschikking. Wanneer een gerechtelijke procedure begint met een
dagvaarding dan eindigt deze met een vonnis. Gerechtelijke uitspraken van de
bestuursrechten worden beschikkingen genoemd
b. Ja tot $25,000
c. Uitspraak hoge raad is een arrest e een uitspraak van een rechtbank/kantonrechter
heet een vonnis
d. De wet
Opdracht 2
a. Gaat over geldleningingsovereenkomsten
Workshop opdrachten
Opdracht 1
, a. De gemeente Gouda heeft aan een aannemer in Zwijndrecht de bouw van woningen
gegund. De aannemer krijgt dit gegund omdat hij 35000 gulden heeft betaald aan
stadsbouwmeester K. K stort dit geld in de gemeentekas in de hoop dat hij daardoor
niet ontslagen wordt omdat hij zoveel geld heeft weten te regelen, maar wordt
ontslagen. K vordert het bedrag terug met beroep op onverschuldigde betaling. De
rechtbank wijst zijn vordering af.
Hoge raad: een natuurlijke verbintenis is een verbintenis die niet in rechte
afdwingbaar is maar die niet als onverschuldigde betaling kan worden
teruggevorderd. Volgens de ruime leer konden echter ook bepaalde morele
verplichtingen een natuurlijke verbintenis in het leven roepen. Het hof had
geoordeeld dat de bouwmeester het geld had gestort uit gevoel van berouw.de hoge
raad aanvaardt de ruime leer en verwerpt het cassatieberoep.
b. AG: verwerping van het beroep en hiermee veroordeling van de eiser
Opdracht 2
Te poel had met Quint een overeenkomst gesloten waarin stond dat Quint 2 winkelhuizen
op een terrein zou bouwen en dat te poel hem hiervoor zou betalen. Dit terrein behoorde
echter niet aan te poel maar aan zijn broer Henrich. Quint wist niet dat het niet te poel zijn
terrein was. Nadat de huizen waren gebouwd bleef de betaling van te poel echter uit. Quint
wil dat Henrich hem op grond van onrechtvaardige verrijking of op redelijkheid en billijkheid
zou betalen
Rechtsvraag: kan Quint Henrich op die manier vorderen?
De rechtbank stelt Quint gelijk
Door de hoge raad stelt Quint ook gelijk
Hoorcollege week 2
Totstandkoming en inhoud
Levenscyclus van een overeenkomst
Tot stand koming - inhoud - geldig/niet geldig - is nagekomen – einde overeenkomst
3 beginselen van het contractenrecht
a. Contractsvrijheid, in hoeverre mag het recht zich ermee bedoelen
b. Vormvrijheid (consensualisme) het gaat om wilsovereenstemming
c. Verbindende kracht overeenkomst, belofte maakt schuld. Als wij er aan vrijheid
gebonden willen zijn moet dat aan het recht moeten worden gewaarborgd
6:248 BW een overeenkomst heeft de door partijen overeengekomen rechtsgevolgen
Artikel 3:296; beloften nakomen anders veroordeeld
Spanning tussen vrijheid en gebondenheid
Meerzijdige rechtshandeling = overeenkomst
Boek 3: rechtshandelingen
Boek 6: verbintenissen algemeen
Titel 5 boek 6 belangrijk
Totstandkoming van de rechtshandeling
6:213 BW: overeenkomst is een meerzijdige rechtshandeling
Week 1
Hoorcollege
Tussentoets over week 1-4
Daarna 6-8
Week 1: systematiek, achtergrond en toepassing BW
Week 2: wanneer zit men vast aan een overeenkomst?
Week 3: wanneer zit men alsnog niet vast aan een overeenkomst?
Week 4: wat te doen als de wederpartij de overeenkomst niet nakomt?
Systematiek van het BW
Weet waar je het kan vinden
Waarom artikelen staan waar ze staan
Vermogensrecht: Boek 3: algemeen vermogensrecht
Boek 6 van belang: algemeen verbintenisrecht
Algemeen: titel 1 & 2
Deze week titel 5 uit boek 6 (komt voort uit deel 3)
Bijzonder: boek 7
Week 1-4
Engeland heeft geen BW
Waar komt ons BW vandaan
Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden
Soevereine staat
Verschillende provincies; juridisch lappendeken
Bataafse Republiek onder Frankrijk
Geen rechters recht meer maar niet gelukt om een BW te vormen
Napoleon > wel eigen koninkrijk
Wilde ook een code civiel zoals in Frankrijk; burgers in staat om eigen regels te zien.
Machtscentralisatie op hoog niveau
1810 Franse annexatie: Franse code civiel
1813 Nederland onafhankelijk
1838 eigen BW gebaseerd op Code Civiel uit Frankrijk (nationalisme, eigen taal eigen land
zelf regelen)
Voor 1992 oude BW
Rechtspraak was eigen leven gaan leiden, taakverdeling wetgever en rechter willekeurig
Verlichtingsdenken: eenieder moet zijn of haar rechten kunnen kennen
Privaatrecht toegepast
Oplossen van cases
Het juridisch duiden van de feitelijke werkelijkheid en daaruit de juridische gevolgen afleiden
Voldoen aan het concept dus het gevolg
Rechtsfeit duiden in het licht van een rechtsregel = rechtsgevolg
2 soorten feiten
1. Rechtsfeit
, - Gedragingen van persoon
1 rechtshandeling
-eenzijdige rechtshandelingen
-ongericht eenzijdige rechtshandeling
-gerichte eenzijdige rechtshandeling
-meerzijdige rechtshandeling
-obligatoire overeenkomst
-wederkerige overeenkomst
- eenzijdige overeenkomst
2 feitelijke handeling
-rechtmatige daad
-onrechtmatige daad
2. Blootfeit
Handhaving privaatrecht is de taak van de overheid: artikel 3:296 Lid 1 BW + artikel 3:276
BW
Artikel 430 lid 1 Rv
Werkgroep opdrachten week 1
De verbintenis wordt in de regel omschreven als een vermogensrechtelijke band tussen twee (of
meer) personen waarbij de één tot een prestatie is gerechtigd (de crediteur) en de ander tot deze
prestatie is verplicht (de debiteur). Een verbintenis heeft dus altijd twee kanten: de plicht van de
één tot het verrichten van een prestatie en het recht van de ander op die prestatie.
Wat voor een rechtshandeling essentieel is: slechts een handeling gericht op rechtsgevolg is
een rechtshandeling
Opdracht 1
Ik heb een cadeautje gekocht voor een vriendin van mij
Opdracht 2
Rechtshandeling: handeling gericht op een rechtsgevolg
Overeenkomst: afspraak waarbij partijen zich tot iets verbinden
Verbintenis: verhouding tussen twee personen waarbij de een tot iets is gerechtigd, de
ander tot hetzelfde verplicht is
Hebben alle drie met verbintenissenrecht te maken
Een rechtshandeling kan bestaan uit een overeenkomst en een verbintenis vloeit voort uit
een overeenkomst.
Opdracht 3
Geboorte: rechtsfeit (bloot)
Afspreken lunch: x
Fiets kopen: rechtshandeling + rechtsfeit (rechtshandeling is altijd een rechtsfeit)
Ten huwelijk vragen: x
Parkeervergunning verlenen: rechtsfeit en handeling
Testament opmaken: rechtsfeit en handeling
,Bal in de ruit: rechtsfeit, onrechtmatige daad
Opdracht 4
a. Ja, je hebt er meer dan 1 wil voor nodig
b. Nee, was niet de bedoeling
c. Nee, de overeenkomst is de bron waaruit een verbintenis kan ontstaan, het zijn 2
verschillende dingen
Opdracht 5
- Koopt een ontbijtje, meerzijdige rechtshandeling
- Huur opzeggen, eenzijdige rechtshandeling
- Inschrijven cursus, meerzijdige rechtshandeling
- Fles tegen hoofd, feitelijke handeling
Opdracht 6
Als er een bron is dan is er een verbintenis
a. Koopovereenkomst, betalingsplicht en leveringsplicht = 2 verbintenissen
b. Mondelinge uitspraak, geen bron= verplichting buiten de rechtssfeer
c. Koopovereenkomst, betalingsplicht niet voldoende dus geld terugvorderen
d. Onrechtmatige daad, bron dus verbintenis = schadevergoeding verbintenis
e. Onrechtvaardige verrijking, bron dus verbintenis
Workshop week 1
Vaardigheden h3 §1 tm 2.1
Reader
HR Goudse bouwmeester
Zelfstudieopdrachten
Opdracht 1
a. Wanneer de gerechtelijke procedure begint met een verzoekschrift dan eindigt deze
altijd met een beschikking. Wanneer een gerechtelijke procedure begint met een
dagvaarding dan eindigt deze met een vonnis. Gerechtelijke uitspraken van de
bestuursrechten worden beschikkingen genoemd
b. Ja tot $25,000
c. Uitspraak hoge raad is een arrest e een uitspraak van een rechtbank/kantonrechter
heet een vonnis
d. De wet
Opdracht 2
a. Gaat over geldleningingsovereenkomsten
Workshop opdrachten
Opdracht 1
, a. De gemeente Gouda heeft aan een aannemer in Zwijndrecht de bouw van woningen
gegund. De aannemer krijgt dit gegund omdat hij 35000 gulden heeft betaald aan
stadsbouwmeester K. K stort dit geld in de gemeentekas in de hoop dat hij daardoor
niet ontslagen wordt omdat hij zoveel geld heeft weten te regelen, maar wordt
ontslagen. K vordert het bedrag terug met beroep op onverschuldigde betaling. De
rechtbank wijst zijn vordering af.
Hoge raad: een natuurlijke verbintenis is een verbintenis die niet in rechte
afdwingbaar is maar die niet als onverschuldigde betaling kan worden
teruggevorderd. Volgens de ruime leer konden echter ook bepaalde morele
verplichtingen een natuurlijke verbintenis in het leven roepen. Het hof had
geoordeeld dat de bouwmeester het geld had gestort uit gevoel van berouw.de hoge
raad aanvaardt de ruime leer en verwerpt het cassatieberoep.
b. AG: verwerping van het beroep en hiermee veroordeling van de eiser
Opdracht 2
Te poel had met Quint een overeenkomst gesloten waarin stond dat Quint 2 winkelhuizen
op een terrein zou bouwen en dat te poel hem hiervoor zou betalen. Dit terrein behoorde
echter niet aan te poel maar aan zijn broer Henrich. Quint wist niet dat het niet te poel zijn
terrein was. Nadat de huizen waren gebouwd bleef de betaling van te poel echter uit. Quint
wil dat Henrich hem op grond van onrechtvaardige verrijking of op redelijkheid en billijkheid
zou betalen
Rechtsvraag: kan Quint Henrich op die manier vorderen?
De rechtbank stelt Quint gelijk
Door de hoge raad stelt Quint ook gelijk
Hoorcollege week 2
Totstandkoming en inhoud
Levenscyclus van een overeenkomst
Tot stand koming - inhoud - geldig/niet geldig - is nagekomen – einde overeenkomst
3 beginselen van het contractenrecht
a. Contractsvrijheid, in hoeverre mag het recht zich ermee bedoelen
b. Vormvrijheid (consensualisme) het gaat om wilsovereenstemming
c. Verbindende kracht overeenkomst, belofte maakt schuld. Als wij er aan vrijheid
gebonden willen zijn moet dat aan het recht moeten worden gewaarborgd
6:248 BW een overeenkomst heeft de door partijen overeengekomen rechtsgevolgen
Artikel 3:296; beloften nakomen anders veroordeeld
Spanning tussen vrijheid en gebondenheid
Meerzijdige rechtshandeling = overeenkomst
Boek 3: rechtshandelingen
Boek 6: verbintenissen algemeen
Titel 5 boek 6 belangrijk
Totstandkoming van de rechtshandeling
6:213 BW: overeenkomst is een meerzijdige rechtshandeling
