KL 4-2.4 Kennistoets ontwikkeling puber en adolescent
3.4 ontwikkeling puber
Centraal staat het vormen van een eigen identiteit. Meisjes puberen eerder dan jongens. De
puberteit loopt van twaalf tot ongeveer zestien jaar. Het woord puberen komt van het Latijnse
‘puberesce’. Dit betekent ‘schaamhaar krijgen’. De puberteit wordt in gang gezet door hormonen,
die de puber lichamelijk en cognitief veranderen.
Motorische en lichamelijke ontwikkeling
Motorisch beheersen pubers alle vaardigheden. Er zijn groeispurten. Dit wil zeggen dat het lichaam
ineens heel snel groeit. Door de groeispurt zijn pubers vaak stuntelig.
Meisjes worden langer tot hun zestiende, jongens tot hun achttiende. Bij jongens zijn de botten
gemiddeld zwaarder dan bij meisjes en neemt de spiermassa meer toe.
Cognitieve ontwikkeling
De formeel-operationele fase in het denken van de puber start bij twaalf jaar. Pubers denken
abstract en logisch na, trekken conclusies, vormen een mening. Ze kunnen nu ruimtelijk denken.
Nadenken over oorzaak en gevolg hoort bij deze laatste fase van de cognitieve ontwikkeling. De
verstandelijke ontwikkeling is voltooid rond het vijftiende leeftijdsjaar en verfijnt dan. Zich
verplaatsen in de zienswijze van een ander is voor pubers onmogelijk. Zelfreflectie, nadenken over
hun eigen handelen en de gevolgen daarvan, dat kunnen pubers onvoldoende. Pubers denken al
veel zelf te weten, toch hebben ze het toezicht en regels van volwassenen hard nodig. Ze moeten
horen wat wel en niet kan.
Sociaal- emotionele ontwikkeling
Pubers houden hun ouders op afstand en delen hun belevenissen en gevoelsleven vooral met
vrienden. Deze vriendengroep noem je ook wel de peergroup. De sociale media hebben een
belangrijke rol. Pubers identificeren zich regelmatig met idolen.
Een puber denkt veel na, vooral over zichzelf en wat anderen van hem vinden. Dit kan hem onzeker
en faalangstig maken. Bovendien denkt de puber over zichzelf dat hij uniek is.
Pubers denken nog erg zwart-wit, in goed of fout. De tussenweg zien ze niet. Ze vinden het moeilijk
een probleem te nuanceren en vanuit meerdere gezichtspunten te bekijken.
Experimenteren
De puber experimenteert bijvoorbeeld met spijbelen, roken, drinken en seks. Pubers zoeken gevaar
op en gaan over grenzen heen, in de veronderstelling dat hen niets zal gebeuren.
, Seksuele ontwikkeling
Rond het twaalfde jaar start de genitale fase. Dan ontwikkelt zich de geslachtsdrift. Dit is de drang
om de geslachtsdaad te bedrijven.
Tot het zeventiende levensjaar is de seksualiteit in ontwikkeling. Daartoe behoren ook de ervaringen
met leeftijdgenoten. Seksuele ervaringen die kinderen hebben met een volwassene zijn schadelijk.
Zo’n relatie is niet gelijkwaardig en ongezond voor de ontwikkeling van kinderen. Aan het einde van
de puberteit is de geslachtsdrift ontwikkeld. De puber heeft dan hetzelfde gevoel bij seksuele
handelingen als volwassenen.
3.5 ontwikkeling adolescent
Deze fase loopt van ongeveer zestien jaar tot eenentwintig jaar. De adolescent wordt zelfstandig,
ontwikkelt eigen waarden en normen en maakt keuzes voor de toekomst.
Cognitieve ontwikkeling
Het egocentrisch denken maakt plaats voor invoelend denken. Een adolescent redeneert niet meer
alleen vanuit zichzelf, maar probeert zich ook te verplaatsen in de ander.
De adolescent onderzoekt wat zijn aandeel is in het veroorzaken van een probleem. Dit betekent dat
het geweten zich heeft ontwikkeld. Adolescenten leven niet meer alleen in het heden, maar gaan
ook nadenken over de toekomst.
Sociaal-emotionele ontwikkeling
Adolescenten maken zich steeds meer los van thuis. Op de achtergrond blijven ouders belangrijk. De
relatie met hun ouders is harmonieuzer geworden. Het gevoel dat ze zelf altijd gelijk hebben, heeft
plaats gemaakt voor genuanceerd denken. Adolescenten verplaatsen zich in de ander.
Experimenteren met hun gedrag en uiterlijk blijft belangrijk. Zo vormen ze zich een eigen identiteit.
Vriendschappen en relaties worden intenser en intiemer.
Seksuele ontwikkeling
Op gemiddeld zeventienjarige leeftijd hebben adolescenten voor het eerst geslachtsgemeenschap.
In deze leeftijdsfase ontdekken adolescenten of zij gevoelens hebben voor vrouwen of mannen of
allebei. De gemiddelde leeftijd waarop jongens voor het eerst ‘uit de kast komen’ is de laatste zes
jaar gedaald en is nu zestien en een half jaar. Meisjes vertellen op de gemiddelde leeftijd van vijftien
jaar en negen maanden dat zij vallen op vrouwen. Hoe adolescenten seks beleven, hangt af van hun
seksuele ervaringen in het verleden.
3.4 ontwikkeling puber
Centraal staat het vormen van een eigen identiteit. Meisjes puberen eerder dan jongens. De
puberteit loopt van twaalf tot ongeveer zestien jaar. Het woord puberen komt van het Latijnse
‘puberesce’. Dit betekent ‘schaamhaar krijgen’. De puberteit wordt in gang gezet door hormonen,
die de puber lichamelijk en cognitief veranderen.
Motorische en lichamelijke ontwikkeling
Motorisch beheersen pubers alle vaardigheden. Er zijn groeispurten. Dit wil zeggen dat het lichaam
ineens heel snel groeit. Door de groeispurt zijn pubers vaak stuntelig.
Meisjes worden langer tot hun zestiende, jongens tot hun achttiende. Bij jongens zijn de botten
gemiddeld zwaarder dan bij meisjes en neemt de spiermassa meer toe.
Cognitieve ontwikkeling
De formeel-operationele fase in het denken van de puber start bij twaalf jaar. Pubers denken
abstract en logisch na, trekken conclusies, vormen een mening. Ze kunnen nu ruimtelijk denken.
Nadenken over oorzaak en gevolg hoort bij deze laatste fase van de cognitieve ontwikkeling. De
verstandelijke ontwikkeling is voltooid rond het vijftiende leeftijdsjaar en verfijnt dan. Zich
verplaatsen in de zienswijze van een ander is voor pubers onmogelijk. Zelfreflectie, nadenken over
hun eigen handelen en de gevolgen daarvan, dat kunnen pubers onvoldoende. Pubers denken al
veel zelf te weten, toch hebben ze het toezicht en regels van volwassenen hard nodig. Ze moeten
horen wat wel en niet kan.
Sociaal- emotionele ontwikkeling
Pubers houden hun ouders op afstand en delen hun belevenissen en gevoelsleven vooral met
vrienden. Deze vriendengroep noem je ook wel de peergroup. De sociale media hebben een
belangrijke rol. Pubers identificeren zich regelmatig met idolen.
Een puber denkt veel na, vooral over zichzelf en wat anderen van hem vinden. Dit kan hem onzeker
en faalangstig maken. Bovendien denkt de puber over zichzelf dat hij uniek is.
Pubers denken nog erg zwart-wit, in goed of fout. De tussenweg zien ze niet. Ze vinden het moeilijk
een probleem te nuanceren en vanuit meerdere gezichtspunten te bekijken.
Experimenteren
De puber experimenteert bijvoorbeeld met spijbelen, roken, drinken en seks. Pubers zoeken gevaar
op en gaan over grenzen heen, in de veronderstelling dat hen niets zal gebeuren.
, Seksuele ontwikkeling
Rond het twaalfde jaar start de genitale fase. Dan ontwikkelt zich de geslachtsdrift. Dit is de drang
om de geslachtsdaad te bedrijven.
Tot het zeventiende levensjaar is de seksualiteit in ontwikkeling. Daartoe behoren ook de ervaringen
met leeftijdgenoten. Seksuele ervaringen die kinderen hebben met een volwassene zijn schadelijk.
Zo’n relatie is niet gelijkwaardig en ongezond voor de ontwikkeling van kinderen. Aan het einde van
de puberteit is de geslachtsdrift ontwikkeld. De puber heeft dan hetzelfde gevoel bij seksuele
handelingen als volwassenen.
3.5 ontwikkeling adolescent
Deze fase loopt van ongeveer zestien jaar tot eenentwintig jaar. De adolescent wordt zelfstandig,
ontwikkelt eigen waarden en normen en maakt keuzes voor de toekomst.
Cognitieve ontwikkeling
Het egocentrisch denken maakt plaats voor invoelend denken. Een adolescent redeneert niet meer
alleen vanuit zichzelf, maar probeert zich ook te verplaatsen in de ander.
De adolescent onderzoekt wat zijn aandeel is in het veroorzaken van een probleem. Dit betekent dat
het geweten zich heeft ontwikkeld. Adolescenten leven niet meer alleen in het heden, maar gaan
ook nadenken over de toekomst.
Sociaal-emotionele ontwikkeling
Adolescenten maken zich steeds meer los van thuis. Op de achtergrond blijven ouders belangrijk. De
relatie met hun ouders is harmonieuzer geworden. Het gevoel dat ze zelf altijd gelijk hebben, heeft
plaats gemaakt voor genuanceerd denken. Adolescenten verplaatsen zich in de ander.
Experimenteren met hun gedrag en uiterlijk blijft belangrijk. Zo vormen ze zich een eigen identiteit.
Vriendschappen en relaties worden intenser en intiemer.
Seksuele ontwikkeling
Op gemiddeld zeventienjarige leeftijd hebben adolescenten voor het eerst geslachtsgemeenschap.
In deze leeftijdsfase ontdekken adolescenten of zij gevoelens hebben voor vrouwen of mannen of
allebei. De gemiddelde leeftijd waarop jongens voor het eerst ‘uit de kast komen’ is de laatste zes
jaar gedaald en is nu zestien en een half jaar. Meisjes vertellen op de gemiddelde leeftijd van vijftien
jaar en negen maanden dat zij vallen op vrouwen. Hoe adolescenten seks beleven, hangt af van hun
seksuele ervaringen in het verleden.
