VERGRIJZING X2 SAMENVATTINGSKAART ALGEMENE VEROUDERING
OORZAKEN HUIDIGE DUBBELE VERGRIJZING
- Geboortecijfer omlaag
- Gemiddelde levensverwachting omhoog GERIATRISCHE SYNDROMEN (GERIATRIC GIANTS)
1. Vallen
INDELINGEN VAN DE LEVENSLOOP 2. Incontinentie
Meest gebruikte, zijn de vier indelingen: 3. Ondervoeding
(1) jeugd, (2) volwassenheid, (3) zelfstandige oudere en (4) afhankelijke 4. Depressie
kwetsbare oudere. 5. Delier
6. Duizeligheid
VERSCHIL GERIATRIE EN GERONTOLOGIE 7. Acute afgenomen zelfredzaamheid
- Geriatrie = medisch specialisme
Gaat over het behandelen van ouderen met vaak meerdere aandoeningen Voorbeeld: Vallen wordt veroorzaakt door een combinatie van verschillende
tegelijk (denk aan kwetsbare ouderen met een combinatie van lichamelijke, symptomen; bijv. bij de combinatie van verminderde visus, duizeligheid en spier- en
psychische en sociale problemen). gewrichtspijn. De symptomen veroorzaken losstaand geen valproblemen, maar
- Gerontologie = wetenschappelijke studie. gecombineerd wel.
Gaat over het onderzoeken van het ouder worden zelf: lichamelijk,
psychologisch en sociaal. VERSCHIL TUSSEN ZIEKTE (SYNDROOM) EN GERIATRISCH SYNDROOM
Dus: hoe verandert het lichaam, de hersenen, het gedrag bij het ouder - Syndroom: verzameling van symptomen met één oorzaak, bijv. syndroom van
worden? Horner tgv een longtoptumor.
Breder dan alleen zorg; ook sociologie, psychologie, gezondheidspromotie. - Geriatrisch syndroom: een syndroom tgv meerdere aandoeningen tegelijk, bijv.
vallen tgv duizeligheid, medicatiegebruik en een visusstoornis.
BLUE ZONES (EN GEBOORTEPLAATSEN)
Gebieden op de wereld waar mensen bovengemiddeld gezond en oud worden KWETSBAARHEID (FRAILTY)
(veel 90-plussers, Bij kwetsbaarheid is er sprake van gereduceerde fysiologische reserves met een
vaak nog actief, weinig chronische ziektes). Er zijn 5 bekende zones: verhoogde kans op ontregeling bij geringe kwetsbaarheid. De mate van kwetsbaarheid
1. Okinawa, Japan wordt bepaald door fysieke, psychische en sociale componenten. Wordt getoetst ahv
2. Ikaria, Griekenland van de CFS score (Clinical Frailty Scale), score >5 = kwetsbaar.
3. Sardinië, Italië - Risicofactoren: o.a. hoge biologische leeftijd, multimorbiditeit en polyfarmacie
4. Nicoya, Costa Rica - Gevolgen: o.a. functieverlies bij ziekte, hogere mortaliteit en langere
5. Loma Linda, Californië (VS) – Zevendedagsadventisten opnameduur in ziekenhuis
Wat deze plekken gemeen hebben (de zogeheten Power 9)
(1) Veel plantaardig eten, (2) Bewegen als onderdeel van de dag (niet in de
sportschool, maar tuinieren/lopen), (3) Sterke sociale netwerken, (4) Zingeving
(bijv. 'ikigai' in Japan), (5) Weinig stress, (6) Matig met alcohol, behalve soms een
glas wijn per dag, (7) Geloof of spirituele verbondenheid, (8) Familie staat centraal
en (9) Niet overeten.
POSITIEVE GEZONDHEID
Een concept ontwikkeld door arts en onderzoeker Machteld Huber. In plaats van
gezondheid te zien als "niet ziek zijn", gaat positieve gezondheid over hoe mensen
zélf veerkrachtig en betekenisvol kunnen leven, ondanks eventuele klachten of
beperkingen.
Het model kijkt naar 6 dimensies:
1. Lichaamsfuncties (je fysieke gezondheid)
2. Mentaal welbevinden
ZORGORGANISATIE
Intramural Omvat alle zorg in een instelling, waarbij er 24u p/dag zorg
e zorg aangeboden wordt. Bijv. ziekenhuis, revalidatiecentrum,
verpleeg- en verzorgingstehuizen.
Extramural Omvat alle zorg die bij mensen thuis gegeven wordt.
e zorg Bijvoorbeeld thuiszorg.
OORZAKEN HUIDIGE DUBBELE VERGRIJZING
- Geboortecijfer omlaag
- Gemiddelde levensverwachting omhoog GERIATRISCHE SYNDROMEN (GERIATRIC GIANTS)
1. Vallen
INDELINGEN VAN DE LEVENSLOOP 2. Incontinentie
Meest gebruikte, zijn de vier indelingen: 3. Ondervoeding
(1) jeugd, (2) volwassenheid, (3) zelfstandige oudere en (4) afhankelijke 4. Depressie
kwetsbare oudere. 5. Delier
6. Duizeligheid
VERSCHIL GERIATRIE EN GERONTOLOGIE 7. Acute afgenomen zelfredzaamheid
- Geriatrie = medisch specialisme
Gaat over het behandelen van ouderen met vaak meerdere aandoeningen Voorbeeld: Vallen wordt veroorzaakt door een combinatie van verschillende
tegelijk (denk aan kwetsbare ouderen met een combinatie van lichamelijke, symptomen; bijv. bij de combinatie van verminderde visus, duizeligheid en spier- en
psychische en sociale problemen). gewrichtspijn. De symptomen veroorzaken losstaand geen valproblemen, maar
- Gerontologie = wetenschappelijke studie. gecombineerd wel.
Gaat over het onderzoeken van het ouder worden zelf: lichamelijk,
psychologisch en sociaal. VERSCHIL TUSSEN ZIEKTE (SYNDROOM) EN GERIATRISCH SYNDROOM
Dus: hoe verandert het lichaam, de hersenen, het gedrag bij het ouder - Syndroom: verzameling van symptomen met één oorzaak, bijv. syndroom van
worden? Horner tgv een longtoptumor.
Breder dan alleen zorg; ook sociologie, psychologie, gezondheidspromotie. - Geriatrisch syndroom: een syndroom tgv meerdere aandoeningen tegelijk, bijv.
vallen tgv duizeligheid, medicatiegebruik en een visusstoornis.
BLUE ZONES (EN GEBOORTEPLAATSEN)
Gebieden op de wereld waar mensen bovengemiddeld gezond en oud worden KWETSBAARHEID (FRAILTY)
(veel 90-plussers, Bij kwetsbaarheid is er sprake van gereduceerde fysiologische reserves met een
vaak nog actief, weinig chronische ziektes). Er zijn 5 bekende zones: verhoogde kans op ontregeling bij geringe kwetsbaarheid. De mate van kwetsbaarheid
1. Okinawa, Japan wordt bepaald door fysieke, psychische en sociale componenten. Wordt getoetst ahv
2. Ikaria, Griekenland van de CFS score (Clinical Frailty Scale), score >5 = kwetsbaar.
3. Sardinië, Italië - Risicofactoren: o.a. hoge biologische leeftijd, multimorbiditeit en polyfarmacie
4. Nicoya, Costa Rica - Gevolgen: o.a. functieverlies bij ziekte, hogere mortaliteit en langere
5. Loma Linda, Californië (VS) – Zevendedagsadventisten opnameduur in ziekenhuis
Wat deze plekken gemeen hebben (de zogeheten Power 9)
(1) Veel plantaardig eten, (2) Bewegen als onderdeel van de dag (niet in de
sportschool, maar tuinieren/lopen), (3) Sterke sociale netwerken, (4) Zingeving
(bijv. 'ikigai' in Japan), (5) Weinig stress, (6) Matig met alcohol, behalve soms een
glas wijn per dag, (7) Geloof of spirituele verbondenheid, (8) Familie staat centraal
en (9) Niet overeten.
POSITIEVE GEZONDHEID
Een concept ontwikkeld door arts en onderzoeker Machteld Huber. In plaats van
gezondheid te zien als "niet ziek zijn", gaat positieve gezondheid over hoe mensen
zélf veerkrachtig en betekenisvol kunnen leven, ondanks eventuele klachten of
beperkingen.
Het model kijkt naar 6 dimensies:
1. Lichaamsfuncties (je fysieke gezondheid)
2. Mentaal welbevinden
ZORGORGANISATIE
Intramural Omvat alle zorg in een instelling, waarbij er 24u p/dag zorg
e zorg aangeboden wordt. Bijv. ziekenhuis, revalidatiecentrum,
verpleeg- en verzorgingstehuizen.
Extramural Omvat alle zorg die bij mensen thuis gegeven wordt.
e zorg Bijvoorbeeld thuiszorg.
